اقتصاد معاصر تحلیل می‌کند؛

چرا جنگ اقتصادی ترامپ علیه یمن شکست خواهد خورد؟

ترامپ باید بداند که مقاومت اقتصادی یمن طی ۱۰ سال گذشته، افزون بر افزایش قدرت نظامی، به صنعا تجربه و توانایی مقابله با تهدیدها و تحریم‌های اقتصادی را داده است. بازگرداندن نام جنبش انصار الله به فهرست تروریستی، با هدف ایجاد تنگنای اقتصادی و بحران در امنیت غذایی و بهداشتی در یمن است؛ اگر یمن از سوی ترامپ تحریم اقتصادی شود،‌ تجربه موفق یمن در شکستن محاصره نوار غزه با محاصره دریایی اسرائیل در خصوص آمریکا هم پیاده خواهد شد.

کد خبر : ۱۶۷۸۱

شنبه - 11 اسفند 1403

به گزارش خبرنگار اقتصاد معاصر؛‌ آمریکا معمولا هر زمان که نیازی ببیند، برای مقابله با قدرت‌ها یا کشورهایی که تابع آن نیستند، به استفاده از ابزارهای هژمونی خود متوسل می‌شود و از همین‌رو ترامپ با بازگشتن به کاخ سفید، نام انصارالله را به فهرست تروریستی اضافه کرده است.

آمریکا در طبقه‌بندی کشورها، جنبش‌ها، دولت‌ها و سازمان‌ها بر هژمونی و سلطه خود بر نهادهای نظام جهانی که پس از جنگ جهانی دوم تشکیل شده تکیه کرده است؛ زمانی که اغلب کشورهای درگیر در این جنگ چه پیروز و چه شکست خورده از نظر افتصادی و نظامی ورشکسته بودند؛ در حالی که آمریکا که در وضعیت بهتری از آنها قرار داشت، در ازای ارائه کمک به کشورهای اروپایی خسته از جنگ برای بازسازی‌،‌ ساخت‌وساز و بهبود و توسعه، شروطی را وضع کرد.

موسسات مالی و پولی تشکیل‌شده در حهان از زمان توافق برتون وودز در سال ۱۹۴۴ میلادی، مهم‌ترین ارکان این نظام جهانی بودند که رشته‌های آن در اختیار آمریکاست و به گونه‌ای حرکت می‌کنند که منافع آمریکا را به قیمت منافع دیگران تامین می‌کند؛ به گونه‌ای که آمریکا از طریق آن نفوذ و اقتدار خود را در سطح جهانی حفظ می‌کند.

این نظام جهانی تحمیل کرده که واحد پول مبادلات و تجارت بین‌المللی، دلار آمریکا باشد و از این طریق موسسات و سازمان‌های پولی، مالی و بانکی جهانی شکل گرفت که بر سیستم‌های بانکی کشورهای جهان و انواع معاملات، مبادلات مالی، جریان‌های نقدی و جابه‌جایی سرمایه بین کشورهای جهان نظارت می‌کنند.

آمریکا همچنین توانست از طریق این نظام جهانی که منافعش را تامین می‌کند، شبکه‌ای از منافع بین‌المللی مرتبط با خود و ائتلاف‌هایی از قدرت‌های اقتصادی جهانی تشکیل دهد و اقتصادهای در حال توسعه و توسعه‌نیافته را دنباله‌روی آن‌ها کند.

آمریکا در مورد تصمیم اخیرش برای ثبت مجدد جنبش انصارالله در لیست تروریستی، به دنبال مجموعه‌ای از نتایج، پیامدها و اقداماتی است که هدف همگی دستیابی به درجه‌ای از فشار اقتصادی بر یمنی‌ها به عنوان مجازاتی برای مواضع یمن، رهبری، ارتش و مردم آن، علیه جنایات اسرائیل در فلسطین و به طور مشخص غزه است. آمریکا تصمیم دارد با تضعیف جبهه اقتصادی یمن، جنبۀ سیاسی و نظامی این کشور را تضعیف کند، به نحوی که یمنی‌ها را از نقش خود در مقابله با منافع و نفوذ آمریکا در منطقه باز دارد. آمریکا با اقدام برای توقف رسیدن کمک‌های بشردوستانه به یمن، به دنبال ایجاد بحران انسانی در یمن و در وهله نخست ایجاد ناامنی غذایی و بهداشتی است.

آمریکا همچنین می‌خواهد با سنگ‌اندازی در مسیر صادرات و واردات از و به یمن، منجر به افزایش هزینه‌ها برای انتقال کالاهای وارداتی به یمن یا تاخیر در رسیدن آن شود. این امر منجر به تنگناهایی در عرضه کالاها، به ویژه کالاهای ضروری در یمن می‌شود تا هدف آمریکا یعنی ایجاد یک بحران اقتصادی در یمن محقق شود، به خصوص که یمنی‌ها با برپایی راهپیمایی‌های هفتگی در جمعه‌های هر هفته بر پشتیبانی از حکومت خود در دفاع از مساله فلسطین تاکید داشتند و به این طریق آمریکا به دنبال اعمال تهدید اضافی علیه یک قدرت حاکم مخالف هژمونی آمریکا در منطقه است.

در حالی که دولت یمن در صنعاء طی سال‌های اخیر در مهار بحران مالی ناشی از تجاوز نظامی ائتلاف سعودی موفق عمل کرده اما آمریکا حالا به دنبال ایجاد بحران مالی و بانکی است که از مهم‌ترین ویژگی‌های آن کمبود نقدینگی لازم برای تامین مالی فعالیت تجاری و سرمایه‌گذاری و مبادلات بین‌المللی و همچنین ایجاد محدودیت برای تامین مالی معاملات تجاری و کالاهای وارداتی است.

آمریکا و متحدانش از ثبات ارزش پولی ملی یمن در مناطق تحت کنترل انصارالله شوکه هستند

یکی از برجسته‌ترین اهداف این تصمیم ترامپ در تروریستی خواندن انصارالله، ضربه زدن و تضعیف ارکان اقتصاد ملی، به ویژه ارزش پول ملی آن است، زیرا آمریکا با تصمیم خود و محدودیت‌هایی که ایجاد می‌کند به دنبال ایجاد موانع در عرضه در بازار کالا و خدمات است که منجر به افزایش قیمت‌ها در ازای کاهش ارزش پول ملی می‌شود، در حالی که سیستم پولی یمن ثابت کرده که در سخت‌ترین شرایط هم می‌تواند ثبات را حفظ کند.

بنابراین آمریکا در حال حاضر به دنبال گشودن یک جبهه جنگی جدید در عرصه اقتصادی علیه یمن است؛ آن هم پس از اینکه  هواپیماها، رزمناوها و ناوگان دریایی این کشور با سلسله حملات یک ساله خود نتوانستند به هیچ کدام از اهداف خود در مهار یمن برای مقابله با اسرائیل دست یابند.

ترامپ به دنبال تسخیر ملت‌ها و ثروت‌هایشان است

تصمیم اخیر ترامپ در مورد یمن و تلاش وی برای جلوگیری از رسیدن کمک‌های خارجی و... به یمن، فقط در چارچوب سیاست ایدئولوژیکی نظام سرمایه‌داری در آمریکا است که وی حتی در قبال مردم جهان که خواهان رهایی از چرخه فقر و عقب ماندگی هستند، دنبال می‌کند و حتی همین رویه را در قبال شهروندان فقیر و بیکار و با درآمد محدود از طبقه کارگر در کشورش هم به کار می گیرد.

بنابراین آمریکا  با جزر و مد نظام منفور کمک‌های بین‌المللی و به کارگیری آن، به دنبال تامین منافع خود و به بند کشیدن مردم و کشورهای جهان است تا آنها را وابسته به هدایای خود و متحدانش کند که در واقع هدایا یا کمک‌های مالی نیستند، بلکه می‌خواهد در ازای اندک چیزی که می‌دهد، کشورها و مردم جهان را سرسپرده خود و منابع و سرمایه‌های آنها را چپاول کند تا برتری اقتصادی خود را حفظ کرده باشد.

تحریم‌های اقتصادی سلاحی است که دائما توسط آمریکا استفاده می‌شود و قطعا همیشه دو چیز را هدف قرار می‌دهد که سومی ندارد. نخست، مردم، قدرت‌ها و جنبش‌هایی که به دنبال رهایی از هژمونی و استثمار مستقیم یا غیرمستقیم واشنگتن از طریق رژیم‌ها و نهادهای متحد آن هستند و دوم، کشورها و قدرت‌های اقتصادی رقیب آنها که برتری اقتصادی و سلطه آن بر اقتصاد جهانی را تهدید می‌کنند.

از این‌رو، تعجبی ندارد که تحریم‌های آمریکا شامل محور مقاومت در منطقه، کشورها، دولت‌ها، ملت‌ها و جنبش‌هایی می‌شود و به سطحی از افراد و نهادهایی می‌رسد که آمریکا آن‌ها را دارای فعالیت موثر در مقاومت خود می‌بیند.

جامعه بین‌الملل اقدامی برای مقابله با ترامپ نخواهد کرد

در خصوص میزان همراهی دنیا با تصمیم‌های ترامپ هم باید گفت همانطور که دنیا در برابر جنایات اسرائیل ساکت بود، در مخالفت با جرایم آمریکا علیه ملت‌های آمریکا هم دم برنخواهد زد. کانال‌ها، سازوکارها و نهادهایی که آمریکا در جنبه‌های تجاری، پولی و مالی برای نظام جهانی ایجاد کرده و موجب شده که کشورها و بازارهای جهانی تصمیم‌های آمریکا در خصوص تحریم اقتصادی کشورها را بی چون و چرا پیاده می‌کنند، زیرا آنها مجری مطیع تصمیمات هژمونی اقتصادی آمریکا هستند که چندین دهه است که ادامه دارد.

بنابراین یمنی‌ها همان طور که از سال ۲۰۱۵ با تجاوز نظامی ائتلاف سعودی به یمن امیدی به مواضع جامعه جهانی در مقابله با هژمونی آمریکا نداشتند، اکنون نیز به آن دل  نبسته‌اند. ترامپ با تهدید کشورهای مختلف جهان به دنبال باج‌گیری از آنها و دیکته کردن شروط خود به آنها برای دسترسی به دستاوردهای بیشتر است. اما یمن قادر به پاسخگویی است. در واقع تلاش‌های آمریکا برای تشدید تحریم‌های اقتصادی علیه یمن و سایر کشورها در صورتی متوقف می‌شود که منافع آمریکا تهدید شود، یعنی این فرصت آمریکا برای دستیابی به اهداف و منافعش به تصمیمی پر هزینه برای آمریکا با خسارت‌هایی سنگین تبدیل شود، زیرا دولت آمریکا در محاسبات خود سود و زیان آن را مد نظر می‌گیرد.

بنابراین یمن همان طور که با شجاعت و درایت رهبر خود و دلاورمردی نیروهای مسلح و پشتیبانی ملت غیور خود توانست غزه را به پیروزی رساند، می‌توانند با اقدامات سنجیده و اصولی تلاش‌های آمریکا برای محاصره یمنی‌ها را ناکام گذارند. در نتیجه آمادگی یمنی‌ها برای پاسخ به آمریکا و کشورهای همدست آن می‌تواند حامل این پیام قوی و آشکار باشد که قدرت نظامی در اختیار یمن حامی منافع و موجودیت آن است و ضربه به آن برای مهاجمان هزینه‌بردار خواهد بود.

بنابراین درج نام انصارالله در فهرست تروریستی اعلام جنگ در میدان اقتصادی است؛ آن هم پس از اینکه آمریکا در دستیابی به اهداف خود در تجاوز نظامی بیش از یک سال اخیر علیه یمن شکست خورد. اکنون رئیس جمهور جدید آمریکا به دنبال تجربه کردن راه اضافی برای جنگ علیه یمن است و از همین‌رو یمنی‌ها از طرق نظامی و اقتصادی برای مقابله با آن آماده می‌شوند. قدرت نظامی یمن نمی‌گذارد تا این کشور مدت مدیدی تحت هجمه محاصره اقتصادی تازه دشمن باقی بماند، زیرا پاسخ یمنی‌ها برای واشنگتن دردناک و هزینه‌بردار خواهد بود، همان طور که یمن با عملیات‌های نظامی در دریای سرخ به محاصره اقتصادی فلسطینیان در نوار غزه پایان داد.

حتی اگر آمریکا و متحدانش بخواهند صرفا کانال‌هایی را برای رسیدن کمک‌های بشردوستانه محدود با اهداف مشکوک باز بماند، یمنی‌ها فراموش نمی‌کنند که در طول تجاوز ۱۰ ساله ائتلاف سعودی-آمریکایی علیه یمن، آمریکا دردناک‌ترین اشکال محاصره اقتصادی را علیه یمن اعمال کرد و ارکان اقتصاد ملی یمن را هدف گرفت. تصمیم انتقال بانک مرکزی یمن از صنعاء به عدن محل استقرار دولت مستعفی مزدور سعودی‌ها و همچنین چاپ بی‌رویه پول برای بی‌ارزش کردن ارزش پول ملی یمن صورت گرفت. با اقدام قاطعانه دولت صنعاء، با رواج این پول‌ها در بازار استان‌های تحت کنترل آن همراه شد تا از آثار تورمی آن کاسته شود و بر روی ارزش پول ملی یمن در این مناطق تاثیر نگذارد.

اعتماد ملت یمن به اقتصاد مقاومتی دولت صنعاء

همچنین به اذعان رسانه‌های یمنی در حال حاضر نوعی اطمینان خاطر نزد ملت یمن برای غلبه بر پیامدهای هر گونه تلاش دشمن آمریکایی برای تحریم وجود دارد، به خصوص که یمنی‌ها ثابت کرده‌اند که همواره چالش‌ها را به فرصت تبدیل کرده‌اند. به گفته مشعل ریفی، استاد اقتصاد دانشگاه صنعاء بازارهای یمن و بخش‌های مربوط به اقتصاد ملی این کشور، از جمله بخش خصوصی و شهروندان و صاحبان پروژه‌های کوچک، کارگران، کارمندان و مصرف‌کنندگان در فضایی آرام و مطمئن و با ثبات و بدون ترس از پیامدهای هر گونه تصمیم ترامپ برای تحریم، به سر می‌برند.

ریفی معتقد است: «این اعتماد گرانبهای ملت یمن به حکومتش است که مقاومت اقتصادی ۱۰ ساله گذشته را رقم زده و موجب مهارت یمنی‌ها و توانمندی آنها برای کار و تلاش برای خودکفایی و خوداتکایی و تولید محلی در بخش‌های مختلف شده است.»

توانمندی نیروهای مسلح یمن هم به عنوان سپر مدافع آنها و بیانگر آرمان‌های مردم این کشور در دستیابی به عزت،‌ شرافت، قدرت،‌ حاکمیت و استقلال است. در نتیجه در پایان باید گفت مردم یمن برای مقابله با همه مظاهر جنگ اقتصادی آمریکا آماده‌اند؛ زیرا اقتصادشان اقتصاد مقاومتی است، افزون بر اینکه دولت یمن هم تاکید کرده برای مقابله با تلاش تاجران تحریم در سوءاستفاده از اوضاع وبحران‌سازی آماده می‌شود، زیرا آنها امتداد جنگ دشمن علیه اقتصاد یمن در داخل این کشور هستند.