تکمیل گام به گام پازل دولت برای اصلاح قیمت بنزین

در مصوبه ۲۰ آبان هیات وزیران، شرایط برای عرضه بنزین سوپر وارداتی مهیا شد، از سوی دیگر دولت در لایحه بودجه ۱۴۰۴، پیشنهاد داد که قیمت فروش سوخت جت معادل ۳۰ درصد نرخ خرید سوخت از پالایشگاه‌ها شود، همچنین با رونمایی اخیر رئیس سازمان برنامه از راهکارهای قیمتی در حوزه ناترازی انرژی، به نظر می رسد دولت برنامه جامعی برای اصلاح قیمت بنزین دارد.

کد خبر : ۷۷۷۵

سه‌شنبه - 22 آبان 1403

به گزارش خبرنگار اقتصاد معاصر؛ بر اساس مصوبه ۲۰ آبان‌ماه هیات وزیران دولت، شرایط برای عرضه بنزین سوپر وارداتی مهیا شده است.

در این مصوبه آمده است که بخش خصوصی با مجوز دولت امکان واردات بنزین سوپر را خواهد داشت و می‌تواند در جایگاه‌های عرضه بنزین غیریارانه‌ای، بنزین سوپر وارداتی را عرضه کند.

بررسی‌های مقدماتی نشان می‌دهد، از مجموع بنزین فروخته شده در طول سال، چیزی حدود ۵ درصد به صورت بنزین سوپر بوده که با نرخ ۳۵۰۰ تومان عرضه می‌شود. دولت در طی این مدت، بالغ بر ۲ میلیارد لیتر بنزین سوپر خریداری و به قیمت یارانه‌ای عرضه می‌کند.

البته پیش‌بینی می‌شود که با آزادسازی واردات بنزین سوپر، مقدار مصرف آن با افزایش عرضه، افزایش پیدا کند. همچنین طبق برخی گمانه‌زنی‌ها، دولت حدودا ۲۰ همت یارانه برای بنزین سوپر پرداخت می‌کند که با این آزادسازی، احتمالا این ۲۰ همت مصارف از بودجه، حذف خواهد شد.

از سوی دیگر محاسبات مذکور نشان می‌دهد با برنامه‌ریزی انجام شده، عملا یارانه بنزین سوپر حذف خواهد شد، زیرا امکان عرضه همزمان دو بنزین سوپر با قیمت ۳۵۰۰ تومان و ۳۵ هزار تومان وجود ندارد و بنزین سوپر وارداتی با قیمت جهانی به صورت تک‌نرخی عرضه شده تا مفسده جدیدی از این محل شکل نگیرد.

اولین گام حذف یارانه بنزین،‌ حذف یارانه سوخت یک میلیارد دلاری شرکت‌های هواپیمایی

جمع‌بندی این موارد نشان می‌دهد که گام دوم دولت درباره حذف گام به گام یارانه بنزین برداشته شده است. از همین باب، بحث گام دوم در پازل حذف یارانه انرژی مطرح می‌شود که به یاد بیاوریم چندی قبل در لایحه بودجه ۱۴۰۴، بحث حذف یارانه بنزین هواپیما مطرح شده بود.

به گزارش اقتصاد معاصر، در حال حاضر بدون تغییرات قیمتی اعمال‌شده در بودجه ۱۴۰۴، قیمت هر لیتر سوخت هواپیما معادل ۳۰ هزار تومان است اما با توجه به یارانه انرژی، شرکت‌های هواپیمایی فقط ۶۰۰ تومان به ازای هر لیتر می‌پردازند که به معنای یارانه ۹۶ درصدی به این بخش است. در واقع این بدان معنا بوده که دولت بخش عمده‌ای از هزینه سوخت هواپیما را به دوش می‌کشد که هزینه قابل توجهی تلقی می‌شود.

همچنین به طور متوسط روزانه حدود ۴ تا ۴.۵ میلیون لیتر سوخت جت در هواپیماهای مسافربری مصرف می‌شود که سالانه معادل ۱.۶۵ میلیارد لیتر است. این به معنای یارانه قابل توجه یک میلیارد دلاری بوده که این یارانه انرژی به ثروتمندان پرداخت شده و بار قابل توجهی بر دوش مالی دولت تلقی می‌شود.

به اذعان کارشناسان، دولت در اولین گام اصلاح یارانه انرژی ثروتمندان، تصمیم گرفته تا بنزین هواپیما را به جای ۶۰۰ تومان فعلی به بیش از هشت هزار تومان به ازای هر لیتر، افزایش دهد.

رونمایی مستقیم رئیس سازمان برنامه از راهکارهای قیمتی در اصلاح ناترازی

همه این موارد در حالی بوده که نیمه آبان‌ماه حمید پورمحمدی، رئیس سازمان برنامه و بودجه اعلام کرده بود، ابزار قیمت یکی از ابزار‌های مهم و کارآمد برای ایجاد تعادل در میزان عرضه و تقاضای انرژی (اعم از برق و آب) و حل مشکل ناترازی است.

تاکید پورمحمدی درباره استفاده از راهکارهای قیمتی به این دلیل اهمیت دارد که در دولت سیزدهم بارها روی راهکارهای غیرقیمتی برای رفع ناترازی تاکید می‌شد.

با توجه به لحاظ کردن این سه نکته یعنی رونمایی رئیس سازمان برنامه و بودجه از راهکارهای قیمتی در حوزه ناترازی انرژی، حذف یارانه سوخت هواپیما و همچنین یارانه بنزین سوپر، می‌توان چنین برداشت کرد که یک برنامه گام به گام در حوزه حذف یارانه انرژی در دستور کار قرار گرفته و پازل‌های این موضوع در حال تکمیل است.