چرخش نقدینگی مردم به سمت بازارهای کم‌ریسک؛ استقبال از صندوق‌های درآمد ثابت

به گزارش خبرنگار اقتصاد معاصر؛ تحولات هفته‌های اخیر بازارهای مالی، از تغییر معنادار استراتژی سرمایه‌گذاران حکایت دارد؛ تغییری که بیش از هر چیز در مسیر جریان نقدینگی قابل ردیابی است. داده‌های مربوط معاملات بازار سرمایه نشان می‌دهد از ابتدای جنگ تاکنون، بیش از ۳۰ هزار میلیارد تومان پول حقیقی وارد صندوق‌های درآمد ثابت شده است؛ رقمی که به ‌روشنی بیانگر اولویت‌یافتن «حفظ سرمایه بر کسب بازدهی» در شرایط فعلی اقتصاد است.

به باور کارشناسان، افزایش ریسک‌های سیاسی و ابهام در متغیرهای کلان، سرمایه‌گذاران را به سمت ابزارهای کم‌ریسک‌تر سوق داده است. صندوق‌های درآمد ثابت در این مقطع، نقش سپر احتیاطی را برای فعالان بازار ایفا می‌کنند؛ ابزاری با بازدهی مشخص، نوسان محدود و نقدشوندگی مناسب که در دوره‌های عدم قطعیت، جذابیت آن دوچندان می‌شود.

نکته قابل ‌توجه آن است که این بار حتی بازار طلا که به ‌طور سنتی پناهگاه امن دارایی‌های ریالی تلقی می‌شود، نتوانسته مقصد پایدار سرمایه‌های خُرد باشد؛ چرا که ورود پول به صندوق‌های طلا و دارایی‌های وابسته به فلزات گران‌بها، با تردید و احتیاط حداکثری همراه شده و نشان می‌دهد سطح نااطمینانی به حدی است که حتی دارایی‌های امن نیز با اقبال مشروط مواجه‌اند.

از سوی دیگر، تعطیلی طولانی‌مدت بازار سهام و توقف دوماهه معاملات، یکی از متغیرهای کلیدی تشدیدکننده این رفتار محافظه‌کارانه بوده است و نبود امکان معامله مستقیم در بورس، عملا بخشی از سرمایه‌های خُرد را با محدودیت انتخاب مواجه کرده و مسیر آن‌ها را به سمت گزینه‌هایی هدایت کرده که هم ریسک کمتری دارند و هم امکان خروج سریع‌تر را فراهم می‌کنند.

در کنار این عامل، گره خوردن زمان بازگشایی بورس به تحولات سیاسی، مذاکرات و مباحث مرتبط با آتش‌بس، باعث شده فعالان بازار سرمایه از ورود زودهنگام به دارایی‌های پرنوسان اجتناب کنند. در این شرایط بسیاری از کارشناسان، این وضعیت را مصداق تعویق ریسک می‌دانند؛ به این معنا که سرمایه‌گذاران تصمیم‌های پرریسک خود را به زمانی موکول کرده‌اند که تصویر روشن‌تری از آینده سیاسی و اقتصادی ترسیم شود.

از این‌رو در شرایطی که بازار سهام تعطیل است و سایر بازارها نیز زیر سایه نااطمینانی قرار دارند، صندوق‌های درآمد ثابت به نوعی به مقصد اجباری پول‌های سرگردان تبدیل شده‌اند. در این راستا بررسی‌های آماری نشان می‌دهد تداوم ورود پول حقیقی به این صندوق‌ها، نه از سر خوش‌بینی، بلکه ناشی از نبود گزینه‌های جذاب و قابل پیش‌بینی در کوتاه‌مدت است.

به باور کارشناسان، افزایش محسوس ورود پول به صندوق‌های درآمد ثابت در هفته‌های اخیر، مهم‌ترین سیگنال تغییر رفتار سرمایه‌گذاران است و این استراتژی را باید واکنشی کوتاه‌مدت به شرایط مبهم فعلی دانست.

به همین جهت، با توجه به تداوم ابهام در نتیجه مذاکرات، سطح تنش‌های سیاسی و زمان دقیق بازگشایی بورس، انتظار تغییر سریع این الگوی رفتاری چندان واقع‌بینانه نیست و در کوتاه‌مدت، به ‌نظر می‌رسد تمرکز نقدینگی همچنان بر ابزارهای باثبات و کم‌ریسک باقی بماند و بازارهای پرنوسان در حاشیه قرار گیرند.