پناهگاه‌های تورمی در کانون توجه سرمایه‌گذاران

به گزارش خبرنگار اقتصاد معاصر؛ بازار سرمایه در روزهای اخیر، صحنه تغییر آرایش چشمگیری در ترکیب دارایی‌های سرمایه‌گذاران بوده است. داده‌های معاملاتی حکایت از آن دارد جریان عظیم نقدینگی حقیقی، صندوق‌های درآمد ثابت را که زمانی پناهگاه سرمایه‌های محافظه‌کار بود، ترک کرده و با شتابی بی‌سابقه به سمت صندوق‌های طلا و نقره سرازیر شده است. این تحول، معنایی جز بازتاب مستقیم انتظارات تورمی در قیمت‌گذاری دارایی‌ها ندارد.

بررسی آمارهای روزهای معاملاتی اخیر، تصویری گویا از این تغییر فاز ارائه می‌دهد؛ در حالی که صندوق‌های درآمد ثابت شاهد خروج ۲۰ هزار و ۲۰۰ میلیارد تومانی پول حقیقی بوده‌اند، در سوی مقابل، نزدیک به ۱۹ هزار و ۳۰۰ میلیارد تومان به صندوق‌های طلا و ۲ هزار و ۵۰۰ میلیارد تومان به صندوق‌های نقره وارد شده است. این جابه‌جایی ۲۲ همتی، یکی از بزرگ‌ترین چرخش‌های پرتفوی سرمایه‌گذاران در دوره اخیر محسوب می‌شود.

در این میان، ریشه این رفتار را باید در رشد مستمر نرخ ارز در بازار آزاد جست. قیمت دلار همچنان اوج‌گیری می‌کند و هر گام صعودی آن، انتظارات تورمی را تقویت می‌کند. این در حالی است که سرمایه‌گذاران به خوبی دریافته‌اند که بازدهی اسمی صندوق‌های درآمد ثابت دیگر توانایی جبران کاهش قدرت خرید پول ملی را ندارد. بنابراین در جستجوی بازدهی واقعی، به سمت دارایی‌هایی مانند طلا، نقره و تا حدودی املاک حرکت کرده‌اند که همبستگی مثبتی با تورم دارند.

نکته قابل تامل دیگر در این میان، استقبال از صندوق‌های نقره با وجود حباب قیمتی بالا است. این رفتار نشان می‌دهد انتظارات تورمی چنان قوی است که فعالان اقتصادی ریسک حباب را نادیده گرفته و هر دارایی فیزیکی را غنیمت می‌شمارند.

به باور کارشناسان، در سطح کلان سه عامل ساختاری این انتظارات تورمی را تغذیه می‌کنند. نخست رشد مزمن نقدینگی ناشی از کسری بودجه دولت و تامین مالی تورم‌زا از شبکه بانکی است. افزون بر این، تنگناهای ارزی و محدودیت دسترسی به منابع خارجی در پی تحولات اخیر که فشار مضاعفی بر بازار ارز وارد کرده هم عاملی دیگر در این زمینه برشمرده می‌شود و نکته بعدی خسارات مالی ناشی از درگیری‌ها و تنش‌های سیاسی که نااطمینانی اقتصادی را به حداکثر رسانده است. برآیند این سه عامل، یک چرخه خودتقویت‌کننده است؛ شامل رشد نقدینگی که نرخ ارز را بالا می‌برد و نرخ ارز را بالاتر و انتظارات تورمی را تشدید می‌کند که این انتظارات نیز تقاضا برای دارایی‌های جایگزین را جهش می‌دهد.

آنچه از مجموع این داده‌ها برمی‌آید، روشن شدن چراغ هشدار برای سیاست‌گذاران اقتصادی است؛ چرا که تا زمانی که رشد نقدینگی مهار نشود و کسری بودجه از مسیر غیرتورمی تامین نشود و تنگناهای ارزی رفع نگردد، انتظارات تورمی فروکش نخواهد کرد.

در چنین وضعیتی، صندوق‌های طلا، نقره و سایر پناهگاه‌های تورمی کانون سرمایه‌گذاری باقی خواهند ماند و جریان نقدینگی همچنان در جستجوی حفظ ارزش، میان بازارها در حرکت خواهد بود.