امیرمیثم نیکفر، کارشناس انرژی در گفتوگو با خبرنگار اقتصاد معاصر با اشاره به عوامل اصلی مصرف بالای گاز در ایران گفت: بخش عمده مصرف گاز کشور مربوط به نیروگاههای حرارتی است و پس از آن، صنایع بزرگ و پتروشیمیها و همچنین مصرف خانگی برای گرمایش قرار دارند.
وی افزود: برخلاف بسیاری از کشورهای جهان، در ایران از گاز طبیعی به طور گسترده برای گرمایش منازل، موتورخانهها، بویلرها و حتی پختوپز استفاده میشود، در حالی که در بسیاری از کشورها این نیازها از طریق فناوریهای جایگزین و انرژیهای تجدیدپذیر تامین میشود.
نیکفر با تاکید بر ظرفیت بالای انرژیهای تجدیدپذیر اظهار کرد: حتی کشورهای منطقه که منابع انرژی قابل توجهی دارند، سرمایهگذاری گستردهای در توسعه انرژیهای تجدیدپذیر انجام دادهاند اما ایران هنوز از این ظرفیت به اندازه کافی استفاده نکرده است.
وی درباره هدررفت گاز در ساختمانها گفت: حدود ۳۰ درصد گاز مصرفی کشور در بخش خانگی مصرف میشود و با بهبود عایقبندی ساختمانها، اصلاح تاسیسات و اجرای برنامههای مدیریت مصرف میتوان این میزان را به شکل قابل توجهی کاهش داد. فقط عایقبندی ساختمانها کافی نیست و اصلاح فرهنگ مصرف اهمیت بیشتری دارد.
به گفته وی، در برخی مناطق گرمسیر دمای کولرهای گازی روی ۱۴ درجه تنظیم میشود و در مناطق سردسیر نیز از تجهیزات گرمایشی غیراستاندارد برای گرم کردن فضا استفاده میشود که به تدریج به یک الگوی نادرست مصرف تبدیل شده است.
نیکفر یکی از موانع مدیریت مصرف را استفاده از کنتورهای مشترک گاز دانست و تصریح کرد: در ساختمانهایی که چند واحد از یک کنتور استفاده میکنند، انگیزه خانوارها برای صرفهجویی کاهش مییابد. اختصاص یک کنتور مستقل به هر خانوار میتواند نقش موثری در کنترل مصرف داشته باشد.
وی سه راهکار فوری برای کاهش مصرف گاز را شامل تشکیل تعاونیهای محلی برای مدیریت مصرف، توزیع آبگرمکنهای خورشیدی در مناطق گرمسیر و حذف کنتورهای مشترک گاز عنوان کرد و افزود: در کنار این اقدامات، بهینهسازی نیروگاههای حرارتی نیز ضروری است.
نیکفر با اشاره به سهم نیروگاهها در مصرف گاز گفت: روزانه حدود ۳۵۵ تا ۴۰۰ میلیون مترمکعب گاز در نیروگاههای کشور مصرف میشود که معادل حدود ۴۰ درصد تولید گاز ایران است؛ بنابراین افزایش راندمان نیروگاهها میتواند تاثیر چشمگیری بر کاهش مصرف گاز داشته باشد.
وی مهمترین تهدید پیش روی صنعت گاز را افت فشار میدان گازی پارس جنوبی دانست و اظهار کرد: بخش عمده گاز کشور از این میدان تامین میشود اما به دلیل اجرا نشدن پروژههای فشارافزایی، تولید آن به تدریج کاهش مییابد. اگر سرمایهگذاری لازم برای حفظ فشار مخازن پارس جنوبی انجام نشود، تا چهار سال آینده تولید گاز این میدان ممکن است بیش از ۶۰ درصد کاهش یابد و کشور با ناترازی بسیار شدیدتری روبهرو شود.
نیکفر با اشاره به چندین قرارداد منعقد شده در سالهای گذشته برای اجرای پروژههای فشارافزایی پارس جنوبی گفت: این قراردادها در دولتهای مختلف با وجود تبلیغات گسترده، عملا پیشرفت قابل توجهی نداشته و به نتیجه نرسیدهاند. اگر روند فعلی ادامه پیدا کند، علاوه بر کمبود گاز، تولید برق نیز با مشکل جدی مواجه خواهد شد؛ زیرا بخش عمده برق کشور در نیروگاههای حرارتی تولید میشود و کاهش تولید گاز، امنیت تامین برق را نیز با تهدید جدی روبهرو خواهد کرد.