به گزارش اقتصاد معاصر؛ بازار بیمه دریایی این روزها حسابی داغ است. نرخ بیمه برای کشتیهایی که میخواهند از تنگه هرمز عبور کنند، به رقم بیسابقه ۱۲.۵ درصد رسیده و برخی شرکتهای بیمه هم ترجیح دادهاند از این منطقه فرار کنند.
در دریای سرخ هم اوضاع برای کشتیهای سعودی به مراتب بدتر است. این یعنی هر بشکه نفت یا کالایی که بخواهد از این دو گذرگاه حیاتی رد شود، باید هزینههای سنگینی بپردازد.
تنگه هرمز و بابالمندب، دو شاهرگ نفتی و تجاری جهان، این روزها به گرانترین مسیرهای دریایی تبدیل شدهاند. دلیلش هم روشن است؛ حملات به کشتیها، کاهش تردد و افزایش ریسک، همهدستبهدست هم دادهاند تا قیمت بیمه کشتیها سر به فلک بکشد.
طبق گزارش سامانه تخصصی «اینشورار»، یک رسانه و پایگاه داده تخصصی در حوزه بیمه بینالمللی که زیر مجموعه خبرگزاری رویترز شمرده میشود، نرخ بیمه ضدجنگ برای عبور از تنگه هرمز الان بین ۷.۵ تا ۱۲.۵ درصد است.
یک منبع کارگزاری میگوید قیمتها بین ۷.۵ تا ۱۰ درصد در نوسان است، یک منبع دیگر میگوید حدود ۱۰ درصد و یک نفر هم میگوید که خودش هفته پیش نرخ را به ۱۲.۵ درصد رسانده است. به گفته این افراد، وضعیت تنگه هیچوقت باثبات نیست و هر روز یک خبر تازه میرسد.
پیش از آغاز تجاوز نظامی آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران در ۹ اسفند، نرخ بیمه جنگی برای عبور از تنگه هرمز معمولاً حدود ۰.۲ تا ۰.۲۵ درصد از ارزش بدنه کشتی بود. یعنی برای یک نفتکش ۱۰۰ میلیون دلاری، هزینه بیمه هر بار عبور حدود ۲۵۰ هزار دلار تمام میشد.
اما الان اوضاع فرق کرده. با شروع جنگ، شرکتهای بیمه قراردادهای قبلی را باطل کردند و نرخها به سرعت افزایش یافت.
نرخ فعلی که به ۱۲.۵ درصد رسیده، یعنی نسبت به دوران پیش از جنگ حدود ۵۰ برابر افزایش یافته است.
به عبارت دیگر، هزینه بیمه همان نفتکش ۱۰۰ میلیون دلاری الان به حدود ۱۲.۵ میلیون دلار برای هر بار عبور رسیده است؛ رقمی که بسیاری از مالکان کشتی را به فکر تغییر مسیر یا توقف فعالیت انداخته است.
یک کارگزار ارشد در بازار بیمه به اینشورار توضیح داده که در مسیر شمالی تنگه (آبهای تحت کنترل ایران)، نگرانی اصلی، مسائل حقوقی و تحریمهاست. در مسیر جنوبی هم حملات آنقدر زیاد شده که تقریباً هر کشتیای منتظر یک حادثه است. از اواخر تیرماه که تنشها بالا گرفت، این حملات به یک عادت روزمره تبدیل شده است.
نکته جالب اینجاست که این وضعیت یک چرخهیپ باطل ایجاد کرده: هر حملهای اعتماد را میکشد، اعتماد که برود قیمت بیمه بالا میرود، قیمت که بالا برود تعداد کشتیها کم میشود، کشتی که کم شود پول بیمه وارد بار نمیشود و باز هم قیمتها بالاتر میرود. بعضی شرکتهای بیمه هم که از این وضعیت خسته شدهاند، یا سهم خود را کم کردهاند یا کلاه را برداشتهاند و رفتهاند سراغ مناطق دیگ
از ۲۹ تیرماه که نیروهای مسلح یمن محاصره کشتیرانی سعودی را اعلام کردند، اوضاع در دریای سرخ هم حسابی به هم ریخته است. برای کشتیهایی که به عربستان ربطی ندارند، نرخ بیمه بین ۰.۳۵ تا ۰.۷۵ درصد است. اما اگر کشتی سعودی باشد، بیمهگذارها یا قیمت نمیدهند، یا اگر بدهند، نرخهای سالانهای بین ۲.۵ تا ۳.۵ درصد روی دست میگذارند.
به گفته یک کارگزار، منابع اطلاعاتی کشتیهای سعودی را در بالاترین سطح ریسک طبقهبندی کردهاند. همچنین آمارها نشان میدهد تعداد کشتیهایی که از بابالمندب عبور میکنند، کمکم در حال پایین آمدن است؛ هفته پیش ۵۵ فروند بود، این هفته ۴۹ فروند شده است و جالبتر اینکه در این میان، حتی یک نفتکش سعودی دیده نمیشود./فارس