عباس بیگدلی، عضو کمیسیون کشاورزی مجلس مجلس شورای اسلامی در گفتوگو با خبرنگار اقتصاد معاصر در ارتباط با این که آیا برنامهای برای مقابله با دلالهای بازار انگور جهت کمک به کشاورزان وجود دارد یا خیر؟ اظهار داشت: در سال گذشته، به دلیل کاهش میزان محصول انگور در بازار، قیمتها در شرایط مناسبی قرار داشت و تولیدکنندگان و کشاورزان توانستند محصول خود را با وضعیت بهتری نسبت به برخی سالهای گذشته عرضه کنند. با این حال، تجربه سالهای گذشته نشان میدهد که صرفا مناسب بودن قیمت در یک مقطع نمیتواند مشکلات موجود در مسیر فروش محصول را برطرف کند و همچنان مساله واسطهها و نحوه خرید محصول از کشاورزان یکی از موضوعات مهم در این حوزه است.
وی افزود: در سالهای گذشته موارد متعددی وجود داشته که پس از برداشت محصول، دلالها و واسطهها وارد فرآیند خرید شدهاند و محصول کشاورزان را با قیمت پایین از آنها خریداری کرده و سپس با قیمت بالاتر به بازارهای دیگر و حتی برای صادرات عرضه کردهاند. این مساله به ویژه برای کشاورزان خردهمالک اهمیت بیشتری دارد؛ چراکه بخش قابل توجهی از زندگی و درآمد آنها به محصول همان باغ وابسته است.
بیگدلی گفت: برای مثال، کشاورزی که فقط نیم هکتار باغ دارد، عملا تمام زندگی و درآمد خود را بر پایه محصولی که از همان باغ به دست میآورد، تامین میکند؛ بنابراین زمانی که محصول برداشت میشود، نحوه قیمتگذاری و شیوه خرید آن تاثیر مستقیمی بر درآمد و معیشت این افراد دارد. اگر محصول در زمان برداشت با قیمت پایین از کشاورز خریداری شود، در حالی که همان محصول بعدا با قیمت بالاتری در بازار عرضه یا صادر شود، بخش مهمی از سود حاصل از تولید به جای این که نصیب تولیدکننده شود، در اختیار واسطهها قرار میگیرد.
وی تصریح کرد: به نظر میرسد یکی از بهترین راهکارهایی که در گذشته نیز تجربه شده، ورود تعاونیهای روستایی به فرآیند خرید محصول است. تعاونی روستایی میتواند با در نظر گرفتن قیمت کارشناسی، متناسب با هزینه تمامشده تولید و همچنین حاشیه سود منطقی برای محصول، انگور و محصولات مرتبط با آن را از کشاورزان خریداری کند. در این صورت، تولیدکننده میتواند محصول خود را با قیمت مناسبتری به فروش برساند و از طرف دیگر، امکان مدیریت بهتر بازار نیز فراهم میشود. در سالهای گذشته نیز در زمینه ورود تعاونیها به این حوزه اقداماتی انجام شده و این تجربه نشان داده است که حضور تعاونی روستایی میتواند در مدیریت قیمت محصول و کاهش نقش واسطهها موثر باشد. همچنین در زمینه صادرات نیز اقداماتی صورت گرفته و میتوان از ظرفیتهای موجود برای عرضه محصول در بازارهای صادراتی استفاده کرد.
بیگدلی تاکید کرد: در نهایت، هدف اصلی باید این باشد که قیمت محصول به شکلی مدیریت شود که هم هزینههای تولید و حاشیه سود منطقی کشاورز در نظر گرفته شود و هم دست واسطههایی که محصول را با قیمت پایین از تولیدکننده خریداری و با قیمت بالاتر عرضه میکنند، تا حد امکان کوتاه شود. تجربه سالهای گذشته نشان داده که ورود تعاونیهای روستایی در این زمینه میتواند موثر باشد و انتظار میرود امسال این موضوع با جدیت بیشتری دنبال شود تا مدیریت بهتری بر قیمت انگور و کشمش صورت بگیرد و منافع بیشتری نصیب تولیدکنندگان شود.