به گزارش اقتصاد معاصر؛ ارزهای خرد و راکد موجود در دست مردم، بخشی از ظرفیت مالی کشور هستند که در صورت ایجاد سازوکارهای شفاف و مطمئن، میتوانند از یک دارایی غیرفعال به سرمایهای مولد تبدیل شوند. سالهاست بخشی از خانوارها برای حفظ ارزش دارایی خود، ارز را خارج از چرخه رسمی اقتصاد نگهداری میکنند؛ در حالی که این منابع در صورت هدایت به سمت فعالیتهای اقتصادی، امکان ایفای نقش در تامین مالی تولید و سرمایهگذاری را خواهند داشت. از این منظر، ایجاد ابزارهایی برای جذب ارزهای خانگی میتواند به جای آنکه مردم را صرفا در موقعیت نگهداریکننده ارز قرار دهد، آنها را در منافع حاصل از سرمایهگذاری مولد نیز سهیم کند.
در همین چارچوب، عرضه نخستین صندوق ارزی از سوی وزارت اقتصاد را میتوان گامی در جهت ایجاد یک مسیر رسمی برای استفاده از این ظرفیت دانست. اهمیت چنین ابزاری در این است که میان منابع ارزی خرد مردم و نیازهای سرمایهگذاری اقتصاد ارتباط برقرار میکند؛ بهگونهای که فرد به جای نگهداری ارز در منزل یا خارج از چرخه سرمایهگذاری، بتواند از طریق یک سازوکار مالی مشخص، امکان مشارکت در تامین مالی پروژهها و صنایع را داشته باشد. البته موفقیت این ابزار به شفافیت عملکرد، مشخص بودن محل سرمایهگذاری، سازوکارهای نظارتی و ارائه اطلاعات روشن درباره ریسک و بازده آن وابسته است.
یکی از مهمترین مزیتهای این رویکرد، ایجاد امکان تأمین مالی برای صنایع پیشران و پروژههای دارای اهمیت اقتصادی است. اقتصاد ایران برای توسعه بخشهایی مانند انرژی، زیرساخت، صنایع معدنی و تولید نیازمند منابع مالی قابل توجهی است و اتکا به منابع محدود بانکی به تنهایی نمیتواند پاسخگوی همه این نیازها باشد. اگر بخشی از ارزهای خرد موجود در جامعه از طریق ابزارهای مالی شفاف و قابل اعتماد به سمت سرمایهگذاری هدایت شود، هم منابع جدیدی برای فعالیتهای مولد ایجاد خواهد شد و هم صاحبان این ارزها میتوانند در منافع ناشی از بهکارگیری سرمایه خود در اقتصاد مشارکت داشته باشند.
در همین راستا صدرالدین نیاورانی، نایب رئیس کمیسیون توسعه صادرات اتاق بازرگانی ایران با اشاره به این موضوع که این یک واقعیت است که امروز مردم بخش زیادی از سرمایه خود را تبدیل به دلار و ارز میکنند، تصریح کرد: مساله تبدیل ریال مردم به ارزهای خارجی درست یا غلط این اتفاق در جامعه رخ میدهد و مردم به نگاهداری ارز و دلار مبادرت میکنند. قبلاً دولت از راهاندازی صندوق ارزی ممانعت میکرد و هدف این بود که تقاضا برای ارز افزایش پیدا نکند. اما حالا شاهد هستیم که بخش زیادی از سرمایه مردم به صورت ارز و دلار است. بنابراین، به درستی وزارت اقتصاد تصمیم گرفت که به رونمایی از صندوق ارزی مبادرت کند. این اقدام مهم است زیرا منافع دولت و مردم را به طور متناسب حفظ میکند و بستری برای کسب منافع برای مردم و توسعه کشور ایجاد میکند.
نایب رئیس کمیسیون توسعه صادرات اتاق بازرگانی ایران بیان کرد: جمعآوری ارزهای راکد مردمی در یک صندوق ارزی و به کار انداختن آن در زمینه تقویت صنایع بزرگ و ارزآور میتواند در شرایط فعلی کمککننده باشد.
وی ادامه داد: در وضعیتی که کشور به لحاظ منابع مالی در مضیقه است، باید از هر اقدامی در راستای جذب سرمایه بهره ببریم. سرمایههای خرد و راکد ارز خانگی در دست مردم یکی از مهمترین سرمایههای هر کشوری است که باید به درستی از آن استفاده شود و عرضه نخستین صندوق ارزی از سوی وزارت اقتصاد حرکت در این مسیر است و موجب ایجاد منفعت برای مردم در راستای به کارگیری ارز خانگی آنها در راستای توسعه صنایع پیشران کشور خواهد شد.
نیاورانی گفت: موضوع مهم این است که باید اطلاعرسانی زیادی درباره صندوق ارزی رونمایی شده توسط وزارت اقتصاد که در قالب طرح رویش انجام شده است، صورت بگیرد. مردم باید در جریان جزئیات باشند. به این ترتیب، انگیزه آنها برای سپردهگذاری افزایش پیدا میکند.
وی ادامه داد: این که مردم در مقابل ارزی که سپردهگذاری میکنند، ارز دریافت میکنند و سالانه نیز سود میگیرند، مشوق خوبی است. از طرف دیگر، بسته نشدن مالیات به ارزهای سپردهگذاری شده نیز کمککننده است.
نایب رئیس کمیسیون توسعه صادرات اتاق بازرگانی ایران بیان کرد: وقتی مردم ارزهایشان را در خانه نگهداری میکنند، امکان سرقت و مفقودی وجود دارد، اما در صندوق ارزی این مشکلات رفع میشود. این امر نیز موضوع مهمی است.