به گزارش خبرنگار اقتصاد معاصر؛ قیمت گندم یکبار در ابتدای فصل تعیین میشود اما هزینههای تولید و زمان دریافت مطالبات، داستان دیگری دارد. امسال نیز پرداخت مطالبات گندمکاران بهصورت منظم و یکپارچه انجام نشد؛ پرداختها مرحلهای و بر اساس زمان تحویل گندم متفاوت بوده و با وجود چند مرحله واریز، هنوز تسویه کامل صورت نگرفته است. دولت اعلام کرده با پرداخت ۱۰۰ همت دیگر، بیش از ۹۰ درصد مطالبات پرداخت خواهد شد.
براساس اعلام بنیاد ملی گندمکاران ایران، از ۸.۵ میلیون تن گندم خریداریشده به ارزش ۴۱۶ همت، تاکنون ۲۷۰ همت پرداخت شده و ۱۴۶ همت باقی مانده است. تاخیر در پرداخت مطالبات همچنان ادامه دارد و این مساله به تولیدکننده و در نهایت تولید گندم کشور آسیب میزند. از سوی دیگر، مساله فقط تاخیر در پرداخت نیست. قیمت خرید تضمینی در مقطعی تعیین میشود که نرخ ارز و هزینه نهادهها با زمان برداشت و پرداخت مطالبات فاصله دارد.
ممکن است قیمت گندم در زمان اعلام، بر مبنای شرایط اقتصادی همان مقطع تعیین شود اما چند ماه بعد که خرید محصول آغاز میشود، نرخ ارز و هزینه کود، سم، ماشینآلات، دستمزد و سایر نهادههای تولید افزایش یافته باشد. به این ترتیب حتی اگر قیمت اسمی گندم افزایش پیدا کند، سوال این است که این قیمت در زمان تحویل محصول و دریافت پول، چه میزان از قدرت خرید و هزینههای واقعی تولید را پوشش میدهد؟
مساله گندمکار فقط «چقدر میگیرند» نیست؛ بلکه «چه زمانی قیمت تعیین میشود و چه زمانی پولش را میگیرد» هم اهمیت دارد که مورد توجه قرار نمی گیرد. در همین راستا، رئیس بنیاد ملی گندمکاران به خبرنگار اقتصاد معاصر گفت: یکی از پیشنهادات برای قیمت گندم در سال زراعی آینده، تعیین نرخ بر مبنای قیمت گندم وارداتی با نرخ ارز مبادلهای است که بر این اساس قیمت خرید تضمینی ۷۰ هزار تومان خواهد بود، این درحالی است که کشاورزان نهادههای تولید را با ارز آزاد تامین میکنند و به همین جهت نمیتوان هزینههای تولید را بر مبنای ارز مبادلهای محاسبه کرد.
رئیس بنیاد ملی گندمکاران با اشاره به افزایش هزینه نهادهها گفت: به عنوان مثال قیمت کود در حال حاضر حدود ۶ برابر سال گذشته شده و تخفیفی نیز برای کشاورز در نظر گرفته نشده است.