به گزارش اقتصاد معاصر؛ محمد اله‌داد، مدیرعامل توانیر با اشاره به نتایج اجرای طرح ملی «مهتاب» اظهار کرد: بررسی عملکرد شبکه برق در نیمه نخست امسال نشان می‌دهد تلفات انرژی برق در این مدت نسبت به مدت مشابه سال ۱۴۰۴، ۱.۸ درصد کاهش یافته است؛ دستاوردی که در کنار سایر اقدامات صنعت برق، نشان‌دهنده اثرگذاری برنامه‌های مدیریت هوشمند تلفات و ساماندهی شبکه توزیع است.
وی افزود: این کاهش در شرایطی به دست آمده که انرژی مصرفی مشترکان در نیمه نخست امسال ۲.۱ درصد افزایش یافته است. در مقابل، انرژی تحویلی به شرکت‌های توزیع نیروی برق ۰.۵ درصد کاهش داشته است؛ بنابراین کاهش تلفات، صرفاً حاصل کاهش مصرف یا افزایش انرژی ورودی به شبکه نبوده و بیانگر بهبود عملکرد شبکه و کاهش بخشی از انرژی هدررفته در فرآیند توزیع است.
اله‌داد بیان کرد: در واقع، هر میزان کاهش تلفات به معنای آن است که بخش بیشتری از انرژی تولیدشده، به جای هدررفت در شبکه، به مصرف‌کننده نهایی می‌رسد و این موضوع از منظر اقتصادی و فنی اهمیت ویژه‌ای دارد. به همین دلیل، مدیریت تلفات باید در کنار توسعه تولید، توسعه شبکه و مدیریت مصرف، به‌عنوان یکی از ارکان اصلی تأمین پایدار برق مورد توجه قرار گیرد.
وی با اشاره به رویکرد طرح ملی مهتاب تصریح کرد: صنعت برق برای پاسخگویی به رشد تقاضا، تنها نمی‌تواند به ساخت نیروگاه و توسعه زیرساخت‌های جدید متکی باشد؛ بلکه بخشی از ظرفیت مورد نیاز کشور در خود شبکه موجود قابل بازیابی است و کاهش تلفات، ساماندهی انشعابات غیرمجاز، اصلاح تجهیزات اندازه‌گیری و توسعه کنتورهای هوشمند از مهم‌ترین مسیرهای دستیابی به این ظرفیت است.
مدیرعامل توانیر گفت: طرح مهتاب با همین رویکرد دنبال می‌شود تا انرژی هدررفته در شبکه شناسایی و مدیریت شود و ظرفیت‌هایی که پیش از این به دلیل تلفات فنی و غیرفنی یا مصرف‌های خارج از ضابطه از دسترس شبکه خارج می‌شد، دوباره در خدمت مشترکان قرار گیرد.
براساس اعلام توانیر، وی با تأکید بر اینکه کاهش تلفات باید به یک روند پایدار در صنعت برق تبدیل شود، افزود: هدف نهایی این طرح صرفاً ثبت یک عدد در مقطع زمانی مشخص نیست؛ بلکه باید فرآیندهای اصلاحی به‌گونه‌ای دنبال شود که دستاوردهای حاصل از اجرای مانورها و اقدامات میدانی، در عملکرد روزمره شبکه تثبیت شود و از بازگشت تلفات جلوگیری شود.
خوزستان، سیستان و بلوچستان و کردستان؛ پیشتاز کاهش تلفات
اله‌داد با اشاره به عملکرد شرکت‌های توزیع نیروی برق در شش ماه نخست سال گفت: در این مدت، شرکت‌های توزیع نیروی برق خوزستان، سیستان و بلوچستان و کردستان بیشترین کاهش تلفات را نسبت به مدت مشابه سال گذشته به ثبت رسانده‌اند.
وی این عملکرد را حاصل مجموعه‌ای از اقدامات فنی و اجرایی در سطح شبکه دانست و خاطرنشان کرد: تداوم این روند نیازمند پایش مستمر، شناسایی نقاط پرتلفات، اصلاح شبکه، ساماندهی مصارف غیرمجاز و استفاده گسترده‌تر از ابزارهای هوشمند در اندازه‌گیری و کنترل مصرف است.
مدیرعامل توانیر تأکید کرد: کاهش تلفات علاوه بر افزایش بهره‌وری اقتصادی صنعت برق، مستقیماً به پایداری شبکه نیز کمک می‌کند؛ زیرا هر میزان انرژی که از طریق کاهش هدررفت در شبکه آزاد شود، می‌تواند بدون نیاز به ایجاد ظرفیت تولید جدید، برای تأمین بخشی از تقاضای موجود مورد استفاده قرار گیرد.
وی در پایان خاطرنشام کرد: نتایج به‌دست‌آمده در نیمه نخست سال نشان می‌دهد مدیریت هوشمند تلفات می‌تواند به یکی از مؤثرترین ابزارهای صنعت برق برای افزایش بهره‌وری، کاهش فشار بر شبکه و استفاده حداکثری از ظرفیت‌های موجود تبدیل شود و اجرای طرح مهتاب نیز باید با همین نگاه، از یک مجموعه عملیات مقطعی به یک فرآیند مستمر و ماندگار در صنعت برق تبدیل شود./مهر