به گزارش اقتصاد معاصر؛ در برنامه «میز اقتصاد» شبکه خبر با عنوان «از بنزین تا گاز؛ موانع توسعه سوخت جایگزین»، تأثیر اجرای نرخ سوم بنزین بر مصرف CNG، ظرفیت‌های بلااستفاده جایگاه‌ها و موانع توسعه این سوخت بررسی شد.
عماد رفیعی، مدیر امور مصرف شرکت ملی پالایش و پخش فرآورده‌های نفتی، با اشاره به افزایش قیمت بنزین به ۱۰ هزار تومان بر اساس مصوبه دولت گفت: مصرف روزانه CNG از ۱۴.۷ میلیون مترمکعب در مردادماه به ۱۶.۷ میلیون مترمکعب افزایش یافته است؛ به این ترتیب، مصرف روزانه این سوخت حدود ۲ میلیون مترمکعب بیشتر شده است.
رفیعی افزود: هم‌زمان با این روند، مصرف روزانه بنزین از ۱۴۴ میلیون لیتر به ۱۳۴ میلیون لیتر کاهش یافته است.
وی با اشاره به تغییر روند رشد مصرف بنزین گفت: رشد مصرف بنزین در ماه جاریدر مقایسه بامدت مشابه پارسال ۳ درصد بوده است؛ این در حالی است که در ماه‌های قبل، رشد ۵ تا ۶ درصدی مصرف بنزیندر مقایسه با مدت مشابه پارسال ثبت می‌شد.
مدیر امور مصرف شرکت ملی پالایش و پخش فرآورده‌های نفتی، افزایش مصرف CNG را عاملی مؤثر در کاهش مصرف بنزین دانست و این روند را برای کشور نویدبخش توصیف کرد.
در ادامه این برنامه، احسان جان‌محمدی، رئیس هیئت‌مدیره انجمن CNG کشور، با اشاره به عمر ۱۵ تا ۲۵ ساله جایگاه‌های این حوزه گفت: بخشی از تجهیزات جایگاه‌ها پس از گذشت این مدت به بهسازی و نوسازی نیاز دارد.
جان‌محمدی افزود: شرایط اقتصادی جایگاه‌ها در ۱۰ سال گذشته به‌گونه‌ای بوده است که مالکان امکان انجام مطلوب تعمیرات دوره‌ای را نداشته‌اند.
وی با بیان اینکه جایگاه‌های CNG سالانه گواهی استاندارد دریافت می‌کنند، اظهار کرد: با وجود محدودیت‌های اقتصادی، جایگاه فاقد استاندارد در شبکه جایگاه‌های CNG وجود ندارد.
رئیس هیئت‌مدیره انجمن CNG کشور، فعال نبودن تمام نازل‌های برخی جایگاه‌ها را از دیگر مسائل این حوزه دانست و گفت: به دلیل شرایط اقتصادی، پایین بودن تعداد مشتریان و محدود بودن ظرفیت مورد استفاده، در برخی جایگاه‌ها ضرورتی برای وارد مدار کردن تمام نازل‌ها احساس نشده است.
وی تأکید کرد: با توجه بیشتر به توسعه CNG، یکی از نخستین اقدامات ضروری، فعال‌سازی تمام ظرفیت موجود جایگاه‌هاست؛ ظرفیتی که روزانه بین ۳۵ تا ۴۰ میلیون مترمکعب برآورد می‌شود و می‌تواند در تأمین سوخت کشور و کاهش ناترازی نقش مؤثری داشته باشد.
مصطفی نخعی، عضو کمیسیون انرژی مجلس شورای اسلامی، نیز در این برنامه با تأکید بر ضرورت تنوع‌بخشی به سبد سوخت کشور گفت: با وجود زیرساخت‌های قابل‌توجه برای توسعه CNG و پیش‌بینی مشوق‌ها و ابزار‌های قانونی در برنامه هفتم توسعه، به دلایل مختلف انگیزه کافی برای استفاده از این سوخت ایجاد نشده است.
وی با اشاره به ماده ۴۶ قانون برنامه هفتم توسعه در زمینه تنوع سبد سوخت و ماده ۱۲ در حوزه ابزار‌های مالی و حساب بهینه‌سازی انرژی افزود: ظرفیت‌های قانونی مناسبی برای متنوع‌سازی سبد سوخت کشور پیش‌بینی شده، اما این ظرفیت‌ها به‌درستی مورد استفاده قرار نگرفته‌اند.
عضو کمیسیون انرژی مجلس شورای اسلامی با اشاره به وجود حدود ۲ هزار و ۵۰۰ جایگاه CNG و شمار قابل‌توجهی خودروی دوگانه‌سوز در کشور گفت: سیاست‌های نادرست در مقاطعی موجب توقف روند توسعه این سوخت شد و حتی میزان استفاده از CNG در خودرو‌های مجهز به سامانه دوگانه‌سوز نیز کاهش یافت.
نخعی با بیان اینکه ظرفیت اسمی مصرف CNG در کشور روزانه ۴۰ میلیون مترمکعب است، افزود: مصرف روزانه این سوخت که پیش از این کمتر از ظرفیت موجود بود، با اجرای سیاست‌های اخیر و افزایش قیمت بنزین طی دو ماه گذشته به حدود ۱۷ میلیون مترمکعب رسیده است.
وی گفت: فاصله میان ظرفیت موجود و میزان مصرف فعلی قابل‌توجه است و باید برای استفاده حداکثری از زیرساخت‌های ایجادشده برنامه‌ریزی شود.
عضو کمیسیون انرژی مجلس با انتقاد از برخی موانع اجرایی توسعه CNG گفت: در بعضی سازمان‌ها و بخش‌های اجرایی درباره منافع توسعه این سوخت اختلاف‌نظر وجود دارد و در برخی موارد، استفاده از CNG به‌عنوان راهکاری برای صرفه‌جویی در مصرف انرژی به رسمیت شناخته نمی‌شود؛ به‌گونه‌ای که حتی برای آن گواهی صرفه‌جویی صادر نمی‌کنند یا هزینه دریافت این گواهی را بالا می‌دانند.
نخعی همچنین با تأکید بر ضرورت توسعه متوازن زیرساخت‌های CNG در کشور افزود: در برخی مناطق استان‌های پهناوری مانند سیستان و بلوچستان و خراسان جنوبی، دسترسی به جایگاه‌های CNG با محدودیت جدی مواجه است و مردم برای دسترسی به این خدمات ناچارند مسافت‌های طولانی، حتی حدود ۱۵۰ کیلومتر، را طی کنند.
عضو کمیسیون انرژی مجلس گفت: باید از ظرفیت ماده ۱۲ و دیگر ابزار‌های قانونی برای تأمین تجهیزات و زیرساخت‌های موردنیاز توسعه CNG استفاده شود. به گفته وی، با وجود طرح مصوباتی در دولت و شورای اقتصاد، اختلاف‌نظر‌ها در مرحله اجرا مانع پیشرفت برخی طرح‌ها شده است.
نخعی در پایان با تأکید بر اهمیت اقتصاد جایگاه‌های CNG افزود: توسعه پایدار این سوخت علاوه بر رفع موانع قانونی و اجرایی، مستلزم توجه جدی به اقتصاد جایگاه‌ها و ایجاد انگیزه کافی برای سرمایه‌گذاری در این حوزه است.
بررسی دیدگاه‌های مطرح‌شده در این برنامه نشان می‌دهد که توسعه CNG تنها به افزایش قیمت بنزین وابسته نیست و نوسازی تجهیزات، فعال‌سازی ظرفیت جایگاه‌ها، توسعه زیرساخت‌ها در مناطق کم‌برخوردار و رفع موانع سرمایه‌گذاری نیز در استفاده مؤثر از این سوخت جایگزین اهمیت دارد./صداوسیما