به گزارش اقتصاد معاصر؛ به نقل از مرکز مبادله ایران، بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران در راستای ارتقای کارایی نظام تأمین مالی کشور، دستورالعمل اجرایی عرضه اوراق وکالت ارزی (مبتنی بر عقود اسلامی) را طی بخشنامه شماره ۰۵/۲۰۳۹۲۳ مورخ ۹ آبان ۱۴۰۵ ابلاغ کرد. این دستورالعمل که در هیئت عالی بانک مرکزی به تصویب رسیده است، با هدف فراهمسازی بستر لازم برای تجهیز منابع ارزی اشخاص و بهکارگیری آن در تأمین مالی ارزی طرحهای مشخص سرمایه ثابت یا سرمایه در گردش متقاضیان تدوین شده و بر اساس ماده ۱۸ آن، مرکز مبادله ایران بهعنوان نماینده بانک مرکزی، مسئولیت پایش فرایند عرضه اوراق، ایفای تعهدات و بررسی گزارشهای مرتبط را بر عهده دارد.
به گزارش مدیریت ارتباطات مرکز مبادله ایران، هدایت منابع ارزی اشخاص به سمت فعالیتهای مولد اقتصادی، پشتیبانی از طرحهای سرمایهگذاری دارای اولویت، افزایش عمق بازارهای مالی ارزی و کاهش نگهداری غیرمولد منابع ارزی خارج از چرخه رسمی اقتصاد، از جمله اهداف کلیدی این دستورالعمل است. بر این اساس، بهرهگیری از این اوراق برای چند پروژه امکانپذیر بوده و هلدینگها میتوانند از این ابزار برای پروژههای خود استفاده کنند.
بر اساس تبصره ماده ۲ این دستورالعمل، سقف مبلغ عرضه اوراق برای هر پروژه ۲۵۰ میلیون یورو یا معادل آن به سایر ارزهای مورد تأیید بانک مرکزی تعیین شده است که با صلاحدید و اخذ مجوز از بانک مرکزی قابل افزایش به مبالغ بالاتر خواهد بود. همچنین بر اساس ماده ۴، ناشر اوراق صرفاً مجاز به مصرف منابع حاصل از عرضه اوراق وکالت ارزی برای خرید دارایی پایه و انتقال مالکیت آن از طریق عقود اسلامی به شرکتها یا پروژههایی است که به درخواست آنها اقدام به عرضه اوراق شده است.
بر اساس تبصرههای ماده ۸، ناشر مکلف است مستندات مصارف ارزی و گزارش پیشرفت پروژه را پس از تأیید امین، در مقاطع ششماهه گزارش کند. همچنین تبدیل ارز ناشی از عرضه اوراق به ریال توسط ناشر و عامل ممنوع است.
بر اساس ماده ۱۱، نوع ارز، سقف نرخ سود و سررسید اوراق، حسب شرایط روز و به پیشنهاد ناشر، توسط کمیسیون تسهیلات ارزی بانک مرکزی تعیین میشود.
بر اساس ماده ۱۶، ناشر موظف است نسبت به پرداخت مبالغ اصل و سود اوراق بهصورت ارزی و با منشأ قابل نقل و انتقال، به حسابهای خارجی معرفیشده عامل حداقل تا ۱۰ روز کاری قبل از سررسیدهای معین اقدام کند. در صورت عدم ایفای تمام یا بخشی از تعهدات مالی ناشر در مواعد معین، ضامن ضمن عقد صلح خارج لازم موظف است در سررسیدهای معین نسبت به پرداخت تعهدات ایفا نشده ناشر به صورت ارزی اقدام کند.
بر اساس ماده ۱۸، مرکز مبادله ارز بهعنوان نماینده بانک مرکزی، در چارچوب این دستورالعمل نسبت به انجام امور اجرایی از جمله مسئولیت پایش فرایند عرضه اوراق، ایفای تعهدات و بررسی گزارشهای مرتبط را بر عهده دارد. این مسئولیت، مرکز مبادله ایران را بهعنوان حلقه اجرایی کلیدی در راهاندازی و نظارت بر این ابزار جدید تأمین مالی ارزی تثبیت میکند.