به گزارش خبرنگار اقتصاد معاصر؛ بازار ارزهای دیجیتال در روزهای اخیر زیر فشار همزمان چند عامل مهم نظیر خروج سرمایههای میلیاردی از صندوقهای سرمایهگذاری بیتکوین گرفته تا حمله سایبری گسترده به صرافی بایننس و نگرانیها درباره تاثیر هوش مصنوعی بر امنیت نظام مالی قرار گرفته است.
بازار رمزارزها در سوم نوامبر ۲۰۲۶ روز پرتنشی را پشت سر گذاشت، بیتکوین که در معاملات اخیر تا محدوده ۷۶ هزار و ۳۰۰ دلار عقبنشینی کرده بود، با افزایشی محدود به حدود ۷۶ هزار و ۹۰۰ دلار رسید. این افزایش هرچند از توقف نسبی روند نزولی حکایت دارد اما در شرایطی اتفاق افتاده که نشانههای متعددی از کاهش تمایل سرمایهگذاران به خرید داراییهای دیجیتال دیده میشود.
یکی از مهمترین عوامل فشار بر بازار، خروج سرمایه از صندوقهای قابل معامله بورسی بیتکوین (ETF) است. این صندوقها به سرمایهگذاران اجازه میدهند بدون خرید مستقیم بیتکوین، از طریق بازارهای مالی سنتی در آن سرمایهگذاری کنند.
بر اساس اطلاعات منتشرشده، صندوقهای نقدی بیتکوین برای دومین روز متوالی با خروج سرمایه مواجه شدهاند و در این دوره حدود ۳۹۹ میلیون دلار از سرمایه خود را از دست دادهاند که تداوم این روند میتواند نشانهای از کاهش اعتماد یا احتیاط بیشتر سرمایهگذاران بزرگ نسبت به چشمانداز کوتاهمدت بیتکوین باشد.
در کنار فشارهای قیمتی، حمله سایبری گسترده به بایننس، یکی از بزرگترین صرافیهای ارز دیجیتال جهان، نگرانیها درباره امنیت داراییهای دیجیتال را افزایش داده است. طبق گزارشهای منتشرشده، در حملهای که در ۲۹ اکتبر رخ داد، حدود ۶.۴ میلیارد دلار دارایی به سرقت رفت و افبیآی گروه هکری TraderTraitor وابسته به کره شمالی را مسوول این حمله معرفی کرده است. این اتفاق واکنش گستردهای در بازار به دنبال داشت و شماری از کاربران برای کاهش ریسک، داراییهای خود را از بایننس خارج کردند.
چانگپنگ ژائو، بنیانگذار بایننس که دیگر مدیریت این صرافی را بر عهده ندارد، اعلام کرده است که میزان اولیه خروج سرمایه حدود ۳.۶ میلیارد دلار بوده؛ رقمی که به گفته وی نزدیک به ۲ درصد از کل داراییهای این صرافی را تشکیل میدهد.
با این حال، آمار اعلامشده از سوی مدیرعامل فعلی بایننس نشان میدهد در یک دوره ۴۶ ساعته، مجموع برداشتها به ۱۰.۹۷ میلیارد دلار و خروج خالص سرمایه به ۵.۲۸ میلیارد دلار رسیده است. البته خروج سرمایه به معنای ورشکستگی یا توقف فعالیت یک صرافی نیست؛ اما وقتی کاربران در مدت کوتاهی حجم زیادی از دارایی خود را خارج میکنند، میتواند نشانهای از افزایش نگرانی و کاهش اعتماد آنها باشد.
یکی از مهمترین ابعاد این اتفاق، هشدار ژائو درباره نقش فزاینده هوش مصنوعی در حملات سایبری است. وی معتقد است پیشرفت ابزارهای هوش مصنوعی میتواند انجام حملات پیچیده علیه صرافیهای ارز دیجیتال و حتی بانکهای سنتی را برای هکرها آسانتر کند.
به اعتقاد ژائو، مهاجمان فقط به پیدا کردن یک نقطه ضعف در سیستمهای امنیتی نیاز دارند اما موسسات مالی باید تمام نقاط ضعف احتمالی را شناسایی و برطرف کنند. همین تفاوت باعث میشود دفاع سایبری بهمراتب دشوارتر از اجرای یک حمله باشد. با این حال، نکته مهم این است که تاکنون شواهدی مبنی بر استفاده مستقیم از عوامل هوش مصنوعی برای جابهجایی یا پولشویی داراییهای سرقتشده منتشر نشده است.
شرکت تحلیل دادههای بلاکچین Elliptic نیز اعلام کرده که جابهجایی وجوه سرقتشده بیشتر با استفاده از برنامههای خودکار انجام شده و مدرکی مبنی بر تصمیمگیری مستقل یک عامل هوش مصنوعی در این فرایند وجود ندارد.
بنابراین، هشدار درباره افزایش خطر حملات مبتنی بر هوش مصنوعی را نباید با اثبات نقش این فناوری در سرقت اخیر بایننس یکسان دانست. در همین حال، ژائو خواستار همکاری گستردهتر شرکتهای فعال در حوزه مالی و ایجاد استانداردهای امنیتی مشترک شده است تا موسسات مالی بتوانند در برابر تهدیدهای جدید واکنش سریعتری داشته باشند.
در کنار تحولات بنیادی بازار، تحلیل تکنیکال نیز نشانههایی از افزایش ریسک نزولی بیتکوین را نشان میدهد. یکی از شاخصهایی که تحلیلگران در این زمینه دنبال میکنند، شاخص میانگین متحرک چندگانه گوپی (Guppy Multiple Moving Average) است. این شاخص با بررسی میانگین قیمت در بازههای زمانی مختلف، به تحلیلگران کمک میکند قدرت روند کوتاهمدت و بلندمدت بازار را ارزیابی کنند.
بر اساس تحلیلهای منتشرشده، میانگینهای متحرک کوتاهمدت بیتکوین به زیر میانگینهای بلندمدت حرکت کردهاند. این اتفاق معمولا بهعنوان نشانهای از تضعیف روند صعودی و افزایش احتمال کاهش قیمت تفسیر میشود.
در دورههای مشابه گذشته، بیتکوین پس از مشاهده چنین الگویی در برخی مقاطع با افت قابلتوجه قیمت مواجه شده است. برای مثال، پس از شکلگیری الگویی مشابه در اواخر ماه مه، قیمت در هفته نخست ژوئن به زیر ۶۰ هزار دلار سقوط کرد. البته این شاخص همیشه پیشبینی درستی ارائه نمیدهد و در گذشته نیز سیگنالهای نزولی آن با افزایش مجدد قیمت همراه شدهاند. بنابراین نمیتوان صرفا بر اساس یک نمودار، وقوع سقوط جدید را قطعی دانست.
انتخابات میاندورهای آمریکا نیز در شرایط فعلی به یکی از عوامل اثرگذار بر انتظارات سرمایهگذاران تبدیل شده است. بازارهای مالی معمولا نسبت به تحولات سیاسی و اقتصادی آمریکا حساس هستند؛ زیرا نتیجه انتخابات میتواند بر سیاستهای اقتصادی، مقررات مالی و انتظارات سرمایهگذاران تاثیر بگذارد.
بررسی دادههای تاریخی نشان میدهد بیتکوین در ۱۲ ماه پس از انتخابات میاندورهای آمریکا در دورههای گذشته عملکرد مثبتی داشته است. با این حال، این سابقه به معنای تضمین تکرار همان روند در آینده نیست.
تحلیلگران معتقدند حتی اگر چشمانداز بلندمدت بیتکوین مثبت باقی بماند، احتمال نوسانات شدید در ماههای ابتدایی پس از انتخابات وجود دارد. علاوه بر نتیجه انتخابات، گزارش اشتغال آمریکا که قرار است روز جمعه منتشر شود و انتظارات درباره تصمیمهای بعدی فدرال رزرو در زمینه نرخ بهره نیز میتوانند بر مسیر بازار تاثیر بگذارند.
مجموع تحولات اخیر نشان میدهد بازار بیتکوین با مجموعهای از عوامل متضاد روبهرو است. از یک طرف، خروج سرمایه از صندوقهای ETF، برداشت گسترده کاربران از بایننس و هشدارهای تکنیکال، احتمال ادامه فشار فروش را افزایش دادهاند. از طرف دیگر، برخی دادههای تاریخی و چشمانداز بلندمدت بازار همچنان از امکان بازگشت قیمت حمایت میکنند.
در این میان، حمله سایبری بایننس بار دیگر یک واقعیت مهم را به سرمایهگذاران یادآوری کرده است: رشد بازار ارزهای دیجیتال فقط به افزایش قیمتها وابسته نیست و امنیت داراییها، شفافیت عملکرد صرافیها و اعتماد کاربران نیز نقش تعیینکنندهای دارند.
در کوتاهمدت، مسیر بیتکوین به میزان ورود و خروج سرمایه، تحولات سیاسی آمریکا و شرایط اقتصاد جهانی وابسته خواهد بود. به همین دلیل، ثبات نسبی قیمت در محدوده ۷۶ هزار و ۹۰۰ دلار را نمیتوان بهتنهایی نشانه آغاز یک روند صعودی جدید دانست. آنچه در روزهای آینده اهمیت دارد، این است که آیا تقاضای جدید میتواند فشار فروش را جذب کند یا خروج سرمایه و نگرانیهای امنیتی همچنان بر بازار رمزارزها سایه خواهند انداخت.