به گزارش اقتصاد معاصر؛ با آغاز شارژ کالابرگ آبان ماه، برخی خانوارها از واریز نشدن اعتبار خود خبر داده اند. همزمان، گزارش هایی درباره تغییر فهرست دریافت کنندگان و حذف تعدادی از خانوارها منتشر شده و این موضوع پرسش هایی درباره اینکه کالابرگ چه کسانی حذف شده و معیار این تصمیم چیست، ایجاد کرده است.
یعقوب اندایش، معاون رفاه و امور اقتصادی وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی، اعلام کرده است که میزان درآمد خانوارها در بازنگری فهرست مشمولان نقش دارد. بر اساس توضیحات او، در مرحله نخست بازنگری، یک میلیون خانوار از فهرست دریافت کنندگان حذف شده اند.
در همین حال، فاطمه مهاجرانی، سخنگوی دولت، ادعای حذف ۳۰ تا ۴۰ میلیون نفر از دریافت کنندگان کالابرگ را رد کرده است. با این وجود، خانوارهایی که با پیام عدم مشمولیت مواجه شده اند، می توانند وضعیت اقتصادی خود را بررسی و از مسیرهای اعلام شده برای اعتراض به حذف کالابرگ اقدام کنند.
بازنگری در فهرست دریافت کنندگان کالابرگ با هدف شناسایی خانوارهای برخوردار و اختصاص حمایت معیشتی به گروه های نیازمند انجام می شود. بر اساس توضیحات معاون وزیر رفاه، درآمد خانوارها یکی از معیارهای اصلی در این فرآیند است و اطلاعات اقتصادی افراد برای تعیین وضعیت برخورداری آنها مورد بررسی قرار می گیرد.
طبق اعلام یعقوب اندایش، در فاز نخست بازنگری، یک میلیون خانوار از فهرست مشمولان حذف شده اند. این موضوع در شرایطی اعلام شده که تعدادی از سرپرستان خانوار همزمان با آغاز شارژ اعتبار آبان ماه متوجه واریز نشدن کالابرگ خود شده اند.
برخی از این افراد پس از مراجعه به فروشگاه های طرف قرارداد و بررسی موجودی اعتبار، متوجه شده اند که مبلغ جدیدی برای آنها در نظر گرفته نشده است. تعدادی نیز هنگام استعلام وضعیت در سامانه با پیام «شما مشمول کالابرگ از آبان ماه نیستید» مواجه شده اند.
در نتیجه، این پرسش مطرح شده است که حذف کالابرگ بر چه اساسی انجام می شود و آیا تمام خانوارهایی که اعتبار آنها شارژ نشده، از فهرست مشمولان کنار گذاشته شده اند؟
بر اساس اطلاعات اعلام شده، ملاک اصلی بازنگری، وضعیت اقتصادی و میزان استطاعت مالی خانوارهاست. بنابراین، درآمد، دارایی، تراکنش های بانکی و برخی شاخص های دیگر در فرآیند بررسی وضعیت خانوارها مورد توجه قرار می گیرند.
البته باید میان حذف قطعی از فهرست مشمولان و شارژ نشدن اعتبار به دلیل مشکلات احتمالی سامانه یا به روزرسانی اطلاعات تفاوت قائل شد. صرف مشاهده نشدن اعتبار در حساب سرپرست خانوار، بدون بررسی وضعیت در سامانه حمایت، برای تشخیص علت کافی نیست.
بر اساس توضیحات معاون وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی، دولت برای بازنگری در فهرست دریافت کنندگان کالابرگ، مجموعه ای از شاخص های اقتصادی را در نظر گرفته است. این شاخص ها با هدف ارزیابی وضعیت مالی خانوارها و شناسایی افرادی که توانایی تامین هزینه های زندگی خود را دارند، مورد استفاده قرار می گیرند.
مهم ترین معیارهای اعلام شده برای استطاعت سنجی خانوارها عبارت اند از:
مجموع درآمد ماهانه خانوار
میزان تراکنش های بانکی
میزان خرید و گردش مالی
مالکیت خودرو
مالکیت املاک و دارایی های ملکی
برخورداری از شغل رسمی
در این فرآیند، تنها یک شاخص برای تعیین وضعیت اقتصادی خانوار در نظر گرفته نشده و مجموعه اطلاعات مالی و دارایی افراد مورد بررسی قرار می گیرد.
معاون وزیر رفاه همچنین از تصویب معیارهای جدید استطاعت سنجی خبر داده و اعلام کرده است که جزئیات این تغییرات قرار است به صورت رسمی اطلاع رسانی شود.
یکی از معیارهای اعلام شده برای بازنگری در فهرست مشمولان، میزان درآمد ماهانه خانوار بر اساس تعداد اعضای آن است.
طبق توضیحات ارائه شده، خانوارهای یک تا سه نفره با درآمد ماهانه کمتر از ۲۰ میلیون تومان و خانوارهای چهار نفره با درآمد کمتر از ۲۷ میلیون تومان در گروه مشمولان قرار می گیرند.
همچنین به ازای هر عضو اضافه، ۷ میلیون تومان به سقف درآمد تعیین شده افزوده می شود.
جدول زیر سقف درآمد اعلام شده برای خانوارها را نشان می دهد.
|
تعداد اعضای خانوار |
سقف درآمد ماهانه اعلام شده |
|---|---|
|
یک نفره |
۲۰ میلیون تومان |
|
دو نفره |
۲۰ میلیون تومان |
|
سه نفره |
۲۰ میلیون تومان |
|
چهار نفره |
۲۷ میلیون تومان |
|
پنج نفره |
۳۴ میلیون تومان |
|
شش نفره |
۴۱ میلیون تومان |
|
هفت نفره |
۴۸ میلیون تومان |
بر اساس این معیار، خانوارهای یک تا سه نفره با درآمد ماهانه ۲۰ میلیون تومان و بیشتر و خانوار چهار نفره با درآمد ۲۷ میلیون تومان و بیشتر، در گروه مشمولان دریافت کالابرگ قرار نمی گیرند.
برای خانوارهای پرجمعیت نیز به ازای هر نفر اضافه، ۷ میلیون تومان به سقف درآمد افزوده می شود. بنابراین، در ارزیابی وضعیت اقتصادی خانوارها، تعداد اعضای خانواده نیز اهمیت دارد.
البته میزان درآمد تنها شاخص اعلام شده برای بازنگری نیست و اطلاعات مربوط به دارایی ها و وضعیت مالی خانوارها نیز در فرآیند استطاعت سنجی بررسی می شود.
مالکیت خودرو و املاک نیز از جمله معیارهایی است که در بازنگری وضعیت دریافت کنندگان کالابرگ مورد توجه قرار گرفته است.
بر اساس توضیحات اعلام شده، دولت در کنار بررسی درآمد خانوار، اطلاعات مربوط به دارایی های ملکی، خودرو و وضعیت مالی افراد را نیز بررسی می کند.
در واقع، هدف از این بررسی آن است که وضعیت اقتصادی خانوار تنها بر اساس درآمد اعلام شده ارزیابی نشود و سایر نشانه های توان مالی نیز مورد توجه قرار بگیرند.
برای مثال، ممکن است درآمد ثبت شده یک خانوار به تنهایی تصویر کاملی از وضعیت اقتصادی آن ارائه نکند. به همین دلیل، میزان دارایی و اطلاعات مربوط به تراکنش های بانکی نیز در فرآیند استطاعت سنجی اهمیت دارد.
همچنین میزان خرید و گردش مالی خانوارها از دیگر شاخص های مطرح شده برای بازنگری در فهرست دریافت کنندگان است.
با این حال، در اطلاعات اعلام شده جزئیات دقیق و عدد مشخصی درباره ارزش خودرو، قیمت ملک یا میزان تراکنش بانکی که به تنهایی باعث حذف کالابرگ شود، ارائه نشده است.
بنابراین نمی توان صرف داشتن خودرو یا ملک را به معنای حذف قطعی اعتبار دانست. آنچه اعلام شده، بررسی مجموعه شاخص های اقتصادی برای تشخیص وضعیت برخورداری خانوارهاست.
در کنار معیارهای اقتصادی برای شناسایی خانوارهای برخوردار، گروه هایی نیز به عنوان جامعه هدف حمایتی معرفی شده اند که در فهرست حمایت های اجتماعی قرار دارند.
بر اساس اطلاعات اعلام شده، گروه های زیر از جمله خانوارها و افرادی هستند که در فرآیند حمایت مورد توجه قرار می گیرند:
مددجویان کمیته امداد امام خمینی
مددجویان سازمان بهزیستی
افراد پشت نوبتی دریافت حمایت
معلولان کم درآمد
زنان سرپرست خانوار فاقد عضو شاغل
خانوارهای فاقد مسکن، خودرو و شغل رسمی
این گروه ها به دلیل شرایط اقتصادی و اجتماعی خود در گروه های هدف حمایتی قرار گرفته اند.
برای مثال، زنان سرپرست خانوار فاقد عضو شاغل ممکن است با محدودیت های بیشتری در تامین هزینه های زندگی روبه رو باشند. همچنین خانوارهای فاقد مسکن، خودرو و شغل رسمی از جمله گروه هایی هستند که در معیارهای حمایتی به آنها اشاره شده است.
در مورد مددجویان کمیته امداد و سازمان بهزیستی نیز وضعیت حمایتی آنها در شناسایی گروه های هدف اهمیت دارد.
با این حال، جزئیات کامل نحوه تطبیق اطلاعات این گروه ها با معیارهای جدید و چگونگی اعمال استثناها برای تمام پرونده ها اعلام نشده است.
انتشار خبرهایی درباره احتمال حذف ۳۰ تا ۴۰ میلیون نفر از فهرست دریافت کنندگان کالابرگ، واکنش سخنگوی دولت را به دنبال داشته است.
فاطمه مهاجرانی، سخنگوی دولت، این ادعا را رد کرده و گفته است که چنین تعدادی از فهرست مشمولان حذف نشده اند.
او تاکید کرده است که اصلاحات احتمالی در فهرست دریافت کنندگان با هدف حمایت بیشتر از اقشار آسیب پذیر انجام می شود و افراد واجد شرایط همچنان از حمایت دولت برخوردار خواهند بود.
این اظهارات در شرایطی مطرح شده که معاون وزیر رفاه از حذف یک میلیون خانوار در مرحله نخست بازنگری خبر داده است.
بنابراین، باید میان آمار حذف شده در مرحله نخست و ادعای حذف گسترده ۳۰ تا ۴۰ میلیون نفر تفاوت قائل شد.
آنچه از اطلاعات اعلام شده مشخص است، بازنگری در فهرست دریافت کنندگان آغاز شده و وضعیت اقتصادی خانوارها بر اساس معیارهای جدید مورد بررسی قرار می گیرد.
از سوی دیگر، شارژ نشدن اعتبار برخی خانوارها نیز به این معنا نیست که ادعای حذف ۳۰ تا ۴۰ میلیون نفر تایید شده است.
در واقع، برای مشخص شدن وضعیت هر خانوار باید اطلاعات آن از طریق سامانه های مربوطه بررسی شود.
میزان اعتبار کالابرگ برای خانوارها با توجه به وضعیت مشمولیت آنها متفاوت است.
بر اساس اطلاعات ارائه شده، افرادی که در مهرماه فرم خوداظهاری را تکمیل کرده و مشمول افزایش اعتبار شده اند، به ازای هر نفر یک میلیون و ۵۰۰ هزار تومان اعتبار دریافت می کنند.
سایر مشمولان نیز مطابق روال قبلی، به ازای هر نفر یک میلیون تومان اعتبار کالابرگ دریافت خواهند کرد.
بنابراین، افزایش اعتبار برای تمام دریافت کنندگان به صورت یکسان اعمال نشده و تکمیل فرم خوداظهاری و قرار گرفتن در گروه مشمولان افزایش اعتبار، در میزان دریافتی افراد موثر است.
جدول زیر تفاوت اعتبار دو گروه را نشان می دهد.
|
گروه مشمولان |
اعتبار به ازای هر نفر |
|---|---|
|
تکمیل کنندگان فرم خوداظهاری و مشمولان افزایش اعتبار |
یک میلیون و ۵۰۰ هزار تومان |
|
سایر مشمولان |
یک میلیون تومان |
برای مثال، خانوار چهار نفره ای که مشمول اعتبار یک میلیون و ۵۰۰ هزار تومانی باشد، در مجموع ۶ میلیون تومان اعتبار دریافت می کند.
در مقابل، اعتبار یک خانوار چهار نفره از گروه سایر مشمولان، بر اساس مبلغ یک میلیون تومان برای هر نفر، ۴ میلیون تومان خواهد بود.
این تفاوت مربوط به میزان اعتبار تخصیص یافته به گروه های مختلف است و نباید آن را با معیارهای حذف از فهرست دریافت کنندگان اشتباه گرفت.
زمان بندی اعلام شده برای شارژ اعتبار کالابرگ بر اساس رقم پایانی کد ملی سرپرست خانوار تعیین شده است.
طبق برنامه اعلام شده، واریز اعتبار برای گروه های مختلف در سه مرحله انجام می شود.
|
تاریخ شارژ |
رقم پایانی کد ملی سرپرست خانوار |
|---|---|
|
۱۵ آبان |
صفر، یک و دو |
|
۲۵ آبان |
سه، چهار، پنج و شش |
|
۵ آذر |
هفت، هشت و ۹ |
بر این اساس، سرپرستان خانواری که رقم پایانی کد ملی آنها صفر، یک یا دو است، در گروه نخست قرار می گیرند.
گروه دوم شامل افرادی است که رقم پایانی کد ملی آنها سه، چهار، پنج یا شش است و گروه سوم نیز سرپرستان خانوار با ارقام پایانی هفت، هشت و ۹ را شامل می شود.
توجه به این زمان بندی برای افرادی که اعتبار آنها هنوز شارژ نشده اهمیت دارد؛ زیرا ممکن است زمان شارژ اعتبار گروه های مختلف متفاوت باشد.
البته اگر سرپرست خانوار پس از رسیدن نوبت اعلام شده با پیام عدم مشمولیت مواجه شود، لازم است وضعیت خود را از طریق سامانه حمایت بررسی کند.
افرادی که پیش از این کالابرگ دریافت می کردند اما در مرحله جدید با پیام عدم مشمولیت مواجه شده اند، می توانند برای بررسی مجدد وضعیت اقتصادی خود اقدام کنند.
اعتراض به حذف کالابرگ از طریق سامانه حمایت وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی انجام می شود و سرپرستان خانوار باید اطلاعات مربوط به وضعیت اقتصادی و دهک بندی خود را در این سامانه مشاهده کنند.
بر اساس زمان بندی اعلام شده، سرپرستان خانواری که رقم پایانی کد ملی آنها صفر، یک یا دو است و اعتبار کالابرگ آبان برایشان شارژ نشده، از ۱۵ آبان به مدت ۱۰ روز فرصت دارند درخواست بررسی مجدد خود را ثبت کنند.
برای پیگیری وضعیت، نیازی به مراجعه حضوری نیست و مراحل از طریق سامانه اعلام شده انجام می شود.
سرپرستان خانوار برای بررسی علت قطع اعتبار و ثبت درخواست اعتراض می توانند مراحل زیر را دنبال کنند:
1. ابتدا وارد نشانی سامانه حمایت وزارت تعاون شوند.
2. گزینه «ورود به سامانه» را انتخاب کنند.
3. در صفحه ورود، گزینه «کاربر حقیقی» را انتخاب کنند.
4. کد ملی سرپرست خانوار و کد امنیتی نمایش داده شده را وارد کنند.
5. در صورت درخواست سامانه، شماره تلفن همراه ثبت شده به نام سرپرست خانوار را وارد کرده و کد تایید پیامکی را ثبت کنند.
6. در صورت ورود برای نخستین بار، ممکن است لازم باشد اطلاعاتی مانند تاریخ تولد، کد پستی محل سکونت و رمز عبور نیز تکمیل شود.
7. پس از ورود به سامانه، گزینه «وضعیت اقتصادی خانوار» یا «دهک بندی» را انتخاب کنند.
8. در این قسمت می توانند اطلاعات مربوط به دهک اقتصادی، اعضای خانوار و وضعیت برخورداری از حمایت ها را مشاهده کنند.
در صورتی که اطلاعات ثبت شده با وضعیت واقعی اقتصادی خانوار مطابقت نداشته باشد، سرپرست خانوار می تواند از مسیر اعتراض و درخواست بررسی مجدد استفاده کند.
علاوه بر سامانه حمایت، امکان استعلام اعتبار کالابرگ از طریق کد دستوری نیز اعلام شده است.
سرپرستان خانوار می توانند کد زیر را با تلفن همراه خود شماره گیری کنند:
*500*1463#
برای پیگیری وضعیت کالابرگ، استفاده از تلفن همراه سرپرست خانوار و بررسی اطلاعات ثبت شده اهمیت دارد.
در صورتی که اعتبار خانوار شارژ نشده باشد، سرپرست خانوار می تواند از مسیرهای اعلام شده برای دریافت کد ۱۲ رقمی و ورود به سامانه حمایت اقدام کند.
همچنین امکان پیگیری وضعیت از طریق بازوهای اختصاصی طرح کالابرگ در پیام رسان های بله و روبیکا نیز اعلام شده است.
بر اساس زمان بندی اعلام شده، خانوارهایی که رقم پایانی کد ملی سرپرست آنها صفر، یک یا دو است و اعتبار کالابرگ آبان برایشان واریز نشده، از ۱۵ آبان به مدت ۱۰ روز فرصت دارند درخواست بررسی مجدد خود را ثبت کنند.
سرپرستان خانوار سایر گروه ها نیز باید زمان بندی مربوط به گروه خود را دنبال کنند.
نکته قابل توجه اینکه ثبت اعتراض به معنای بازگشت قطعی به فهرست مشمولان نیست و اطلاعات اقتصادی خانوار باید دوباره بررسی شود.
در صورت تایید اعتراض، امکان بازگشت خانوار به فهرست دریافت کنندگان کالابرگ وجود دارد. در صورت رد درخواست نیز نتیجه بررسی و علت آن در سامانه اعلام خواهد شد.
به این ترتیب، خانوارهایی که با پیام «شما مشمول کالابرگ از آبان ماه نیستید» مواجه شده اند، می توانند پیش از هرگونه تصمیم گیری درباره وضعیت خود، اطلاعات ثبت شده را در سامانه حمایت بررسی کنند و در صورت وجود مغایرت، درخواست رسیدگی مجدد ارائه دهند.