به گزارش اقتصاد معاصر؛ کیف پول بازنشستگان تامین اجتماعی از ۲۰ آبان ۱۴۰۵ در قالب طرح «تامین رفاه» فعال شده است. با اجرای این طرح، مستمری بگیران می توانند پیش از واریز حقوق ماهانه، از اعتباری معادل مستمری خالص خود برای خرید کالا و خدمات استفاده کنند. اما مبلغ کیف پول بازنشستگان چقدر است، چه کسانی مشمول دریافت این اعتبار هستند و برای شارژ کیف پول بازنشستگان تامین اجتماعی و مشاهده اعتبار خرید بازنشستگان تامین اجتماعی باید چه مراحلی را انجام داد؟
بر اساس اعلام سازمان تامین اجتماعی، این طرح با همکاری بانک رفاه کارگران راه اندازی شده و هدف آن فراهم کردن دسترسی زودتر بازنشستگان به منابع مالی ماهانه و افزایش قدرت خرید آنهاست. در این گزارش، جزئیات طرح، شرایط استفاده، نحوه فعال سازی، زمان شارژ اعتبار و نحوه محاسبه مبلغ قابل استفاده را بررسی می کنیم.
کیف پول بازنشستگان تامین اجتماعی یک حساب اعتباری برای استفاده زودهنگام از مستمری ماهانه است. در این روش، بازنشسته لازم نیست تا زمان واریز نقدی حقوق در روزهای پایانی ماه منتظر بماند و می تواند از روز بیستم ماه، اعتبار تخصیص یافته را برای خرید کالا و خدمات از فروشگاه ها و مراکز طرف قرارداد استفاده کند.
این طرح با عنوان «تامین رفاه» و با همکاری سازمان تامین اجتماعی و بانک رفاه کارگران اجرا می شود. سازوکار آن به این صورت است که پس از فعال سازی کیف پول اعتباری، مبلغی متناسب با مستمری خالص قابل دریافت بازنشسته در حساب اعتباری او قرار می گیرد.
نکته مهم این است که اعتبار کیف پول، حقوق اضافه، عیدی یا وام جدید محسوب نمی شود. در واقع، بازنشسته بخشی از مستمری ماهانه خود را زودتر از موعد دریافت می کند؛ با این تفاوت که اعتبار اولیه به صورت نقدی قابل برداشت نیست و باید برای خرید از مراکز طرف قرارداد استفاده شود.
به این ترتیب، افرادی که پیش از واریز مستمری برای تامین هزینه های ضروری خانوار با محدودیت نقدینگی مواجه هستند، می توانند از این امکان استفاده کنند.
بر اساس اطلاعیه سازمان تامین اجتماعی، شارژ کیف پول اعتباری بازنشستگان از ۲۰ آبان ۱۴۰۵ آغاز شده است. طبق برنامه اعلام شده، اعتبار در روز بیستم هر ماه و پس از فعال سازی کیف پول به حساب اعتباری فرد اختصاص پیدا می کند.
بنابراین، بازنشستگانی که مراحل ثبت نام و راه اندازی حساب را انجام داده باشند، می توانند پیش از واریز نقدی مستمری از اعتبار ماهانه خود استفاده کنند.
این موضوع به ویژه برای مستمری بگیرانی اهمیت دارد که پرداخت حقوق آنها در روزهای مختلف پایان ماه انجام می شود. با اجرای طرح، زمان دسترسی به اعتبار خرید دیگر به روز واریز مستمری هر فرد وابسته نخواهد بود.
البته فعال شدن اعتبار به معنای تغییر تاریخ واریز نقدی حقوق نیست. سازمان تامین اجتماعی اعلام کرده است که مستمری مطابق روال معمول پرداخت می شود و فقط امکان استفاده زودتر از بخشی از آن در قالب کیف پول اعتباری فراهم شده است.
یکی از مهم ترین سوالات بازنشستگان درباره این طرح، میزان اعتبار قابل استفاده است. طبق اعلام سازمان تامین اجتماعی، سقف اعتبار اولیه کیف پول معادل یک ماه مستمری خالص قابل دریافت هر فرد است.
به عبارت دیگر، مبلغ کیف پول بازنشستگان برای همه افراد یکسان نیست و بر اساس میزان مستمری ماهانه آنها تعیین می شود. بنابراین، بازنشسته ای که مستمری بیشتری دریافت می کند، اعتبار بالاتری نیز خواهد داشت.
برای روشن شدن موضوع، جدول زیر نحوه محاسبه اعتبار را به صورت نمونه نشان می دهد.
| مستمری خالص ماهانه | اعتبار اولیه کیف پول |
|---|---|
| ۱۰ میلیون تومان | تا ۱۰ میلیون تومان |
| ۱۲ میلیون تومان | تا ۱۲ میلیون تومان |
| ۱۵ میلیون تومان | تا ۱۵ میلیون تومان |
| ۱۸ میلیون تومان | تا ۱۸ میلیون تومان |
| ۲۰ میلیون تومان | تا ۲۰ میلیون تومان |
| ۲۵ میلیون تومان | تا ۲۵ میلیون تومان |
ارقام جدول صرفا نمونه محاسباتی هستند و مبلغ واقعی اعتبار هر بازنشسته بر اساس مستمری خالص قابل دریافت او تعیین می شود.
همچنین استفاده از کل اعتبار الزامی نیست. بازنشستگان می توانند متناسب با نیاز خود بخشی از اعتبار را مصرف کنند و باقی مانده مستمری آنها در زمان پرداخت حقوق مطابق روال معمول محاسبه خواهد شد.
بر اساس اعلام سازمان تامین اجتماعی، امکان استفاده از طرح تامین رفاه برای بازنشستگان و مستمری بگیران این سازمان فراهم شده است. بنابراین، مشمولان دریافت مستمری تامین اجتماعی می توانند با ثبت نام و فعال سازی کیف پول اعتباری از این امکان استفاده کنند.
البته صرف بازنشسته بودن به معنای شارژ خودکار کیف پول نیست. متقاضیان باید ابتدا در بستر معرفی شده ثبت نام کنند، حساب کاربری خود را راه اندازی کنند و شرایط استفاده از خدمت را بپذیرند.
پس از انجام این مراحل، اعتبار متناسب با مستمری خالص فرد در زمان تعیین شده به کیف پول او اختصاص پیدا می کند.
نکته دیگر اینکه این اعتبار برای خرید کالا و خدمات از فروشگاه ها و مراکز طرف قرارداد در نظر گرفته شده است. بنابراین، امکان استفاده از آن در هر فروشگاه یا برای هر نوع پرداختی وجود ندارد و بازنشستگان باید مراکز پذیرنده این اعتبار را بررسی کنند.
برای استفاده از اعتبار خرید، بازنشستگان باید مراحل فعال سازی کیف پول را به صورت غیرحضوری انجام دهند. طبق دستورالعمل اعلام شده، ثبت نام در پلتفرم وایب یکی از مراحل اصلی راه اندازی این خدمت است.
مراحل کلی فعال سازی به شرح زیر است:
۱. ورود به سامانه یا اپلیکیشن وایب به نشانی vibe.ir
۲. ثبت نام و ایجاد حساب کاربری در این پلتفرم.
۳. ورود به بخش مربوط به طرح تامین رفاه و مطالعه شرایط استفاده از اعتبار.
۴. پذیرش شرایط و تکمیل مراحل فعال سازی کیف پول اعتباری.
۵. انتظار برای تخصیص اعتبار در موعد اعلام شده، یعنی روز بیستم ماه.
پس از انجام مراحل بالا، اعتبار متناسب با مستمری قابل دریافت فرد در کیف پول اعتباری فعال می شود.
سازمان تامین اجتماعی اعلام کرده است که برای فعال سازی این خدمت نیازی به مراجعه حضوری به شعب تامین اجتماعی یا بانک رفاه کارگران وجود ندارد. بنابراین، بازنشستگان می توانند مراحل ثبت نام را به صورت اینترنتی انجام دهند.
همچنین برای استفاده از خدمات مرتبط، بسترهای پی ول بانک رفاه و تامینو نیز معرفی شده اند. متقاضیان باید هنگام ثبت نام به نشانی رسمی سامانه ها و شرایط مربوط به هر خدمت توجه کنند.
پس از فعال سازی کیف پول، یکی از مهم ترین اقدامات، بررسی میزان اعتبار تخصیص یافته است. بازنشستگان برای مشاهده اعتبار خرید بازنشستگان تامین اجتماعی باید به همان بستر اعتباری که در آن ثبت نام و حساب خود را فعال کرده اند مراجعه کنند.
در این بخش، موجودی اعتبار و میزان قابل استفاده باید متناسب با شرایط حساب کاربری نمایش داده شود. از آنجا که اعتبار اولیه بر اساس مستمری خالص هر فرد تعیین می شود، مبلغ نمایش داده شده برای بازنشستگان مختلف یکسان نخواهد بود.
بازنشستگان باید هنگام بررسی موجودی به تفاوت میان اعتبار اولیه، اعتبار مصرف شده و اعتبار تشویقی توجه کنند. این مبالغ از نظر نحوه استفاده و امکان برداشت نقدی شرایط یکسانی ندارند.
همچنین در صورت مشاهده نشدن اعتبار، بهتر است ابتدا وضعیت ثبت نام و فعال سازی حساب بررسی شود. اگر مراحل ثبت نام تکمیل نشده باشد، صرف مراجعه به سامانه به معنای تخصیص اعتبار نخواهد بود.
موضوع دیگری که برای استفاده کنندگان از کیف پول اهمیت دارد، نحوه محاسبه مبالغ مصرف شده و مشاهده اقساط بازنشستگان تامین اجتماعی است.
بر اساس سازوکار اعلام شده، اعتبار اولیه کیف پول در واقع بخشی از مستمری ماهانه فرد است که زودتر در اختیار او قرار می گیرد. به همین دلیل، هنگام واریز حقوق در موعد معمول، مبلغ اعتباری که بازنشسته مصرف کرده است از مستمری او کسر می شود.
برای مثال، اگر مستمری خالص یک بازنشسته ۱۵ میلیون تومان باشد و او از ۱۵ میلیون تومان اعتبار تخصیص یافته، ۶ میلیون تومان خرید کند، در زمان پرداخت مستمری، مبلغ مصرف شده محاسبه و از حقوق او کسر می شود. در این حالت، باقی مانده مستمری مطابق سازوکار طرح در اختیار فرد قرار می گیرد.
بنابراین، نباید اعتبار اولیه کیف پول را با وام اقساطی یا تسهیلات نقدی اشتباه گرفت. این اعتبار، امکان استفاده زودتر از حقوق ماهانه است و بازپرداخت آن نیز از طریق کسر مبلغ مصرف شده از مستمری انجام می شود.
در صورتی که بازنشسته از اعتبار استفاده نکند، مستمری او مطابق روال عادی قابل دریافت خواهد بود. همچنین برای خریدهای اقساطی که از خدمات جداگانه فروشگاهی استفاده می کنند، باید شرایط و جزئیات اقساط در همان خدمت بررسی شود.
طرح تامین رفاه تنها به استفاده زودهنگام از مستمری محدود نمی شود. طبق جزئیات منتشر شده از سوی سازمان تامین اجتماعی، خریدهای واجد شرایط می توانند مشمول اعتبار تشویقی نیز شوند.
یکی از مزایای اعلام شده، بازگشت میانگین تا ۵ درصد از ارزش خریدهای مشمول است. این مبلغ به عنوان اعتبار تشویقی به حساب فرد اضافه می شود و امکان استفاده مجدد از آن در فروشگاه های طرف قرارداد وجود دارد.
برای مثال، اگر یک بازنشسته خریدی به ارزش ۲ میلیون تومان انجام دهد، در صورت مشمول بودن خرید و با فرض محاسبه اعتبار تشویقی ۵ درصدی، معادل ۱۰۰ هزار تومان اعتبار تشویقی دریافت می کند.
البته این اعتبار تشویقی نیز نقدی نیست و امکان برداشت یا انتقال آن به حساب اشخاص دیگر وجود ندارد.
از دیگر مزایای مطرح شده برای این طرح می توان به دسترسی به پیشنهادهای ویژه فروشگاهی و امکان استفاده از خدمات خرید اقساطی اشاره کرد. بازنشستگان باید پیش از خرید، شرایط هر فروشگاه و جزئیات طرح تشویقی آن را بررسی کنند.
غلامحسین محمدی، سرپرست سازمان تامین اجتماعی، پیش بینی کرده است که راه اندازی کیف پول بازنشستگان می تواند قدرت خرید این گروه را حدود ۱۰ درصد افزایش دهد.
به گفته وی، این طرح علاوه بر تسهیل دسترسی بازنشستگان به مستمری ماهانه، می تواند به ابزاری برای استفاده از ظرفیت های حمایتی در کنار پرداخت های معمول سازمان تبدیل شود.
یکی دیگر از تغییرات مورد اشاره سرپرست سازمان تامین اجتماعی، کوتاه شدن فرآیند پرداخت مستمری هاست. پیش از این پرداخت حقوق بازنشستگان در چند روز متوالی انجام می شد، اما با اجرای برنامه جدید، هدف این است که پرداخت مستمری ها در یک روز انجام شود.
محمدی همچنین اعلام کرده است که تلاش می شود اجرای طرح کیف پول در ماه های آینده نیز ادامه پیدا کند و به یک روال دائمی در فرآیند پرداخت های سازمان تبدیل شود.
با این حال، افزایش ۱۰ درصدی قدرت خرید یک پیش بینی اعلام شده از سوی سرپرست سازمان است و نباید آن را به معنای افزایش ۱۰ درصدی حقوق یا اضافه شدن مبلغی مستقل به مستمری بازنشستگان دانست.
در مجموع، کیف پول بازنشستگان تامین اجتماعی امکان استفاده زودهنگام از مستمری ماهانه را فراهم می کند و در کنار اعتبار تشویقی خرید، می تواند به مدیریت بهتر هزینه های خانوار کمک کند. با این وجود، بازنشستگان پیش از فعال سازی باید به ماهیت غیرنقدی اعتبار، محدودیت استفاده در مراکز طرف قرارداد و کسر مبالغ مصرف شده از مستمری ماهانه توجه داشته باشند.