خط ریلی شلمچه - بصره؛ حلقه طلایی اتصال ریلی ایران و عراق

به گزارش اقتصاد معاصر؛ احداث خط ریلی شلمچه - بصره به‌عنوان یکی از راهبردی‌ترین پروژه‌های حمل‌ونقل بین‌المللی، نقطه عطفی در توسعه روابط اقتصادی، ترانزیتی و زیارتی میان ایران و عراق محسوب می‌شود. این خط ریلی که با مشارکت دو کشور در حال اجراست، نه‌تنها گامی مهم در تقویت زیرساخت‌های حمل‌ونقل منطقه‌ای به شمار می‌رود، بلکه با اتصال شبکه ریلی ایران به عمق بازار عراق، افق‌های تازه‌ای برای تبادل تجاری و فرهنگی میان دو ملت می‌گشاید.

شلمچه - بصره، گامی برای جابه‌جایی ۹ میلیون تن کالا

بر اساس برنامه‌ریزی صورت‌گرفته، عملیات اجرایی احداث پایانه مرزی ریلی شلمچه به بصره چهارم بهمن‌ماه ۱۴۰۳ با حضور «فرزانه صادق» وزیر راه و شهرسازی در آبادان آغاز شد. این پروژه با اعتباری بالغ بر ۲۰ هزار میلیارد ریال و با هدف افزایش ظرفیت جابه‌جایی مسافر و کالا در حال اجرا است. طبق برآوردهای رسمی، با بهره‌برداری کامل از این خط ریلی، امکان جابه‌جایی سالانه پنج میلیون زائر عتبات عالیات و انتقال بیش از ۹ میلیون تن کالا بین ایران و عراق فراهم خواهد شد.

خط ریلی شلمچه - بصره به‌عنوان مکمل کریدور شمال - جنوب و کریدور شرق به غرب، نقش مهمی در ارتقای جایگاه ژئوپلیتیکی ایران ایفا می‌کند. این پروژه با تکمیل زنجیره اتصال ریلی جمهوری اسلامی ایران به کشورهای عربی حوزه خلیج فارس، بستر مناسبی برای گسترش صادرات، ترانزیت و همچنین توسعه گردشگری مذهبی به‌ویژه در ایام اربعین فراهم می‌آورد. همچنین با کاهش ترافیک جاده‌ای، نقش مؤثری در بهبود ایمنی، کاهش تصادفات و کاهش مصرف سوخت ایفا خواهد کرد.

اتمام مین‌روبی مسیر راه‌آهن شلمچه - بصره تا سه ماه آینده

جبارعلی ذاکری مدیرعامل راه‌آهن ۳۰ فروردین و ۱۴۰۴ ضمن تاکید بر اهیمت احداث خط ریلی شلمچه - بصره برای زائران اربعین، اظهار کرد: در ۶ ماه اخیر توافقات جدی با دولت و راه‌آهن عراق صورت گرفت و دو مسئولیت در خارج از کشور به ایران داده شده است، یکی از این مسئولیت‌ها بحث مین‌روبی است که حدود ۱۴ تا ۱۵ کیلومتر ابتدای مسیر باید کار انجام شود.

وی بیان کرد: در مسئله مین‌روبی اقدامات جدی صورت گرفته و طبق آخرین آمار حدود ۸ کیلومتر از این مسیر مین‌روبی شده و ۶ کیلومتر بعدی در سه ماه آینده انجام می‌شود تا پرونده مین‌روبی را به اتمام برسانیم.

ورود اسپانیایی‌ها به راه‌آهن شلمچه - بصره

همچنین «رزاق محیبس السعداوی» وزیر حمل و نقل عراق با بیان اینکه این خط ریلی شلمچه - بصره مورد توجه دولت عراق قرار گرفته زیرا وسیله حمل و نقل مهم و ایمن برای زائران و مسافران به ویژه در ایام زیارت میلیونی اربعین است، گفت: احداث این خط ریلی موجب ارتقای بخش گردشگری بین دو کشور به طور کلی به ویژه گردشگری مذهبی می‌شود.

از سوی دیگر بر اساس اعلام خبرگزاری عراق، وزارت حمل و نقل این کشور با شرکت «ایماتیا کانستراکشن» اسپانیا برای احداث خط ریلی بصره - شلمچه به طول ۳۶ کیلومتر قرارداد امضا کرده است.

مین‌روبی خط‌آهن شلمچه - بصره زودتر از موعد تمام شد

با توجه به اینکه مدیرعامل راه‌آهن ایران روز شنبه، ۳۰ فروردین ۱۴۰۴ اعلام کرد که مین‌روبی خط ریلی شلمچه - بصره تا سه ماه دیگر به اتمام می‌رسد، اما سید مصطفی داودی معاون فنی و زیربنایی راه آهن روز سه‌شنبه، ۲۳ اردیبهشت از اتمام مین‌روبی این پروژه خبر داد و گفت: پیرو تأکیدات وزیر راه و شهرسازی و پیگیری مدیرعامل راه آهن، مین‌روبی پروژه خط آهن شلمچه - بصره زودتر از برنامه زمان بندی به اتمام رسید.

وی افزود: با همت جوانان و متخصصان ایرانی، یکی از سه مانع مهم در اجرای پروژه خط آهن شلمچه - بصره برداشته شد و مین‌روبی مسیر این پروژه که در تعهد ایران بود انجام و برای شروع عملیات اجرایی احداث خط، تحویل طرف عراقی خواهد شد.

معاون فنی و زیربنایی راه آهن بیان کرد: دو تعهد دیگر این پروژه که شامل احداث پایانه مرزی و پل بزرگ روی رودخانه اروندرود است طبق برنامه زمانبندی در دست اجرا است که ان‌شاءالله در موعد مقرر به اتمام خواهد رسید.

خط ریلی شلمچه - بصره؛ محور توسعه ترانزیت و دیپلماسی منطقه‌ای‌

کارشناسان حوزه حمل‌ونقل معتقدند که این پروژه می‌تواند به الگویی موفق از همکاری‌های مشترک منطقه‌ای تبدیل شود. اتصال ریلی شلمچه - بصره، نه‌تنها یک مسیر فیزیکی، بلکه پیوندی راهبردی در توسعه دیپلماسی حمل‌ونقل و تقویت روابط دو کشور تلقی می‌شود.

با توجه به افزایش سالانه تعداد زائران عتبات عالیات و رشد مبادلات تجاری میان ایران و عراق، بهره‌برداری از این خط ریلی، تحولی بنیادین در کاهش هزینه‌های حمل‌ونقل و تسهیل تردد مسافران و کالاها ایجاد خواهد کرد. بدون تردید، شلمچه به‌عنوان یکی از مهم‌ترین دروازه‌های مرزی غرب ایران، با اتصال به شبکه ریلی بصره، به یکی از کانون‌های اصلی تبادلات منطقه‌ای تبدیل خواهد شد.