خارگ مرکز صادرات نفت کشور؛ وسعت میدان نفتی جزیره ۱۲۵ کیلومتر مربع

به گزارش خبرنگار اقتصاد معاصر؛ عباس اسدروز، مدیرعامل پایانه‌های نفتی ایران در تور رسانه‌ای بازدید اصحاب رسانه از جزیره خارگ در جمع خبرنگاران  اظهار داشت: اولین بارگیری نفت از جزیره خارگ در تاریخ ۲ ژانویه ۱۹۶۰ انجام شد. وقتی می‌گوییم این جزیره یک موقعیت استراتژیک و راهبردی دارد، چند عامل مهم با هم تلفیق شده است.

وی افزود: خارگ مرکز سقل صادرات نفت کشور است و این که چرا انتخاب شده است به چند دلیل مرتبط است. اولین عامل، ارتفاعات مناسب جزیره است. مرکز ذخیره‌سازی نفت در مرتفع‌ترین نقطه جزیره ساخته شده و اختلاف ارتفاع آن تا سطح دریا حدود ۶۰ تا ۷۰ متر است. این ویژگی موجب می‌شود انرژی جنبشی نفت در مسیر با فشار تورباین به انرژی پتانسیل تبدیل شود و بدون استفاده از پمپ‌های اضافی، جریان نفت مورد نیاز کشتی‌ها تامین شود. به این معنا که هیچ پمپی در این جزیزه برای بارگیری نفت استفاده نمی‌شود. این مزیت فوق‌العاده است و ایجاد آن به صورت مصنوعی تقریبا غیرممکن است. به عنوان مثال، عربستان در طول ۴۰ سال تلاش کرده است چنین شرایطی را ایجاد کند، اما نمی‌تواند. علت این است که مخازن یک میلیون بشکه‌ای با قُطر حدود ۱۱۰ متر و ۴۰۰ تن سقف شناور دارد که سیال است و حرکت می‌کند. بسیار حساس هستند و حتی نشست ۵ سانتی‌متری مخزن می‌تواند عملکرد آن را مختل کند؛ بنابراین ارتفاعات طبیعی و بافت خدادی این جزیزه که نعمتی برای ایران است و همچنین بافت مرجانی خارگ این امکان را فراهم کرده است که مخازن بزرگ ذخیره نفت در این جزیره ایجاد شود.

اسدروز گفت: عامل دوم، نزدیکی عمق مناسب به ساحل است. اسکله شرقی یا همان اسکله تی جزیره، تنها ۱۱۰۰ متر از خشکی فاصله دارد و عمق آن تا ۲۲ متر می‌رسد. این شرایط امکان پهلوگیری کشتی‌های عظیم تا دو میلیون بشکه نفت را فراهم می‌کند. این مزیت از نظر هزینه‌های ساخت اسکله‌های عمیق دریایی بسیار مهم است و کشور‌های دیگر خلیج فارس چنین عمقی را در نزدیکی ساحل خود ندارند. ما توانایی انتقال نفت به کشتی‌هایی با حجم ذخیره ۲ میلیون بشکه را داریم.

وی تصریح کرد: عامل سوم، مرجانی بودن بستر جزیره است. این ویژگی جزیره را از هزینه‌های میلیاردی لایروبی کانال‌ها و مسیر‌های دریایی معاف کرده است.

مدیرعامل پایانه‌های نفتی ایران عنوان کرد: عامل چهارم، نزدیکی جزیره به منابع تولید نفت است. جزیره خارگ علاوه بر ذخیره و صادرات نفت، مرکز دریافت، اندازه‌گیری، صادرات و مدیریت نفت کشور نیز است. مساحت جزیره حدود ۳۲ کیلومتر است، اما میدان نفتی آن ۱۲۵ کیلومتر مربع وسعت دارد؛ یعنی حدود چهار برابر خود جزیره. بخشی از چاه‌ها در خود جزیره و بخشی دیگر در بستر دریای اطراف واقع شده‌اند.

وی اظهار داشت: این چهار ویژگی (ارتفاعات مناسب برای ذخیره‌سازی، عمق مناسب در نزدیکی ساحل، بستر مرجانی و نزدیکی به منابع تولید) دلیل انتخاب جزیره خارگ به عنوان مرکز صادرات نفت کشور بوده است. همچنین، با توجه به مهارت همکاران در بندر ماهشهر، عملیات یدکی و پشتیبانی در ماهشهر انجام می‌شود و همچنین در پایانه نفتی شمال و بندر جاسک نیز در حال فعالیت‌اند تا بخشی از صادرات در آن سوی تنگه هرمز انجام شود.

وی در مورد اتمام پروژه‌های نیمه تمام نفتی در خارگ گفت: در جزیره خارگ سه زیرساخت استراتژیک داریم که شامل خطوط لوله، مخازن و اسکله‌ها می‌شود. این پایانه‌ها نقطه‌ای هستند که مطالعات زمین‌شناسی، اکتشاف، توسعه و تولید نفت در آن جا به به یک پایانه ختم می‌شود و نفت کشور در این جا اندازه‌گیری و تحویل مشتریان می‌شود. ما از مدرن‌ترین سیستم‌های اندازه‌گیری، از جمله توربای‌میترها، بهره می‌بریم که امکان کنترل دقیق صادرات را فراهم می‌کند. اندازه‌گیری نفت از چهار منبع مختلف انجام می‌شود و هم مکانیکی و هم الکترونیکی ثبت می‌گردد تا دقت و شفافیت کامل تضمین شود.

اسدروز تاکید کرد: مشتریان بین‌المللی تاکنون هیچ‌گونه شکایتی از میزان و دقت اندازه‌گیری نفت در این پایانه نداشته‌اند این پایانه تنها پایانه در دنیا است که نیاز ندارد پس از بارگیری سرتیفای شود و این خود مزیت رقابتی مهم ما است.

به گفته اسدورز اسکله شرقی جزیره خارگ، دارای شش پهلوگاه است و به‌طور همزمان امکان پهلوگیری شش کشتی تا ظرفیت ۳۰۰ هزار تن متریک یا دو میلیون بشکه نفت فراهم است. هر پهلوگاه دارای پنج دستگاه اندازه‌گیری است و از هر دستگاه می‌توان در هر ساعت ۱۳۵۰۰ بشکه نفت را اندازه‌گیری و صادر کرد.

وی تصریح کرد: با احتساب همه پهلوگاه‌ها، ظرفیت اندازه‌گیری و صادرات نفت در هر ساعت به حدود ۶۷۵۰۰ بشکه برای هر پهلوگاه و مجموعا چند برابر این مقدار برای کل پایانه می‌رسد. این ظرفیت مطابق آخرین استاندارد‌های بین‌المللی تضمین شده است و امکان صادرات دقیق و ایمن نفت کشور را فراهم می‌کند.