فروش خودروهای برقی از زمان آغاز جنگ علیه ایران 2 برابر شد
به گزارش اقتصاد معاصر؛ به نقل از آژانس بینالمللی انرژی؛حملونقل جادهای و خودروهای برقی (EV) در بحبوحه بحران انرژی کنونی در کانون توجه قرار داشتهاند. خودروهای جادهای حدود نیمی از مصرف نفت جهان را به خود اختصاص میدهند و این بخش را بهویژه در برابر جهش قیمت سوخت و اختلالات تأمین، آسیبپذیر میسازد. این بخش همچنین یکی از محرکهای کلیدی واردات نفت در مناطق وابسته به واردات است. واکنشهای سیاستگذاری و صنعت به بحران انرژی بهویژه آنهایی که به خودروهای برقی مرتبط هستند پتانسیل آن را دارند که تحولات را در صنعت خودروسازی جهانی که هماکنون دستخوش تغییرات است، بیش از پیش شتاب بخشند.
رشد 4 درصدی فروش خودروهای برقی
فروش خودروهای برقی در سهماهه دوم سال 2026، حتی با وجود کاهش فروش جهانی خودرو، بهبود یافت. فروش خودروهای برقی نسبت به مدت مشابه سال قبل 4 درصد و نسبت به سهماهه اول سال 2026، 35 درصد افزایش داشت. در نتیجه، فروش خودروهای برقی در نیمه اول سال 2026 تنها اندکی کمتر از نیمه اول سال گذشته بود، زیرا افزایش فروش در سهماهه دوم تقریباً بهطور کامل کاهش سهماهه اول را جبران کرد. در همین حال، فروش جهانی خودرو در نیمه اول سال حدود 5 درصد نسبت به مدت مشابه سال قبل کاهش یافت که عمدتاً به دلیل افت فروش در دو بازار بزرگ خودروی جهان چین و ایالات متحده بود. بهطور کلی، خودروهای برقی 24 درصد از فروش جهانی خودرو را به خود اختصاص دادند که اندکی بیشتر از نیمه اول سال 2025 است.
سهم 29 درصدی فروش خودروهای برقی از فروش کل
اکنون پیشبینی میشود که فروش خودروهای برقی در سال 2026 به 29 درصد از کل فروش خودرو در جهان برسد. در استرالیا، برزیل، هند، کره و ویتنام که همگی از بازارهای نسبتاً بزرگ خودروهای برقی هستند، فروش از زمان آغاز بحران انرژی، نسبت به مدت مشابه (مارس تا ژوئن) در سال 2025، تقریباً دو برابر شده است. این روندها، همراه با شتاب قوی بازار در سهماهه دوم و حمایتهای سیاستی از خودروهای برقی در آمریکای لاتین، آسیای جنوبشرقی و اروپا، این انتظار را تقویت میکند که فروش خودروهای برقی امسال نسبت به سال 2025 حدود 10 درصد رشد کند. سرعت بهبودی بازار خودروی چین همچنان محدودیت اصلی برای رشد فروش جهانی باقی مانده است. پیشبینی میشود فروش خودروهای برقی در این کشور به سطحی مشابه سال 2025 برسد، هرچند انتظار میرود سهم فروش خودروهای برقی در سال 2026 به بیش از 60 درصد افزایش یابد.
افزایش سریع صادرات خودروهای برقی چین، فرصتها و ابهامات جدیدی در بازار ایجاد میکند. صادرات خودروهای برقی از چین سریعتر از فروش این خودروها در خارج از کشور رشد داشته و این شکاف اخیراً بیشتر شده است؛ بیش از 1 میلیون خودروی برقی صادراتی از چین در طول 18 ماه گذشته هنوز به عنوان فروش در کشورهای دیگر ثبت نشدهاند. اگرچه زمان حملونقل ممکن است بخشی از این شکاف را توضیح دهد، اما وسعت این اختلاف نشاندهنده انباشت موجودی فراتر از حد معمول در برخی بازارهای مقصد است. اینکه این خودروها چه زمانی و با چه قیمتی به فروش خواهند رسید، همچنان یک ابهام مهم در بازار باقی مانده است.
رقابت در بازار خودروهای برقی، که خودروسازان سنتی حضور کمتری در آن دارند، در حال تشدید است. خودروسازانی که عمدتاً در بخش خودروهای دارای موتور احتراق داخلی (ICE) فعالیت میکنند، همچنان حدود 98 درصد از فروش خودروهای ICE را در اختیار دارند، اما تنها حدود 55 درصد از فروش جهانی خودروهای برقی را به خود اختصاص دادهاند. خودروسازان چینی هم در داخل و هم در خارج از کشور، از جمله در بازارهای نوظهور، بهسرعت گسترش یافتهاند و سهم بهخصوص بالایی از فروش خودروهای برقی در این بازارها دارند. با توجه به اینکه چین و سایر اقتصادهای نوظهور در دهه آینده 60 درصد از تقاضای جهانی خودرو را تشکیل خواهند داد، موفقیت در این بازارها بهطور فزایندهای رهبری آینده بازار را تعیین خواهد کرد.
سیاستگذاری، نوآوری و مشارکتها، رقابتپذیری آینده را تعیین خواهند کرد
موفقیت بازار خودروهای برقی، زنجیرههای تأمین جهانی و ساختارهای صنعتی را دگرگون میکند. ارزش در حال انتقال از قطعات مکانیکی سنتی به سمت باتریها، الکترونیک و نرمافزار است و چین در جایگاه پیشرو در بخش زیادی از زنجیره ارزش باتری قرار دارد. ظهور خودروهای نرمافزارمحور که توسط صنعت خودروهای برقی پیشگام شده است، نیز منابع جدیدی از مزیت رقابتی ایجاد میکند و در عین حال فشار بر تولیدکنندگان و تأمینکنندگان سنتی را برای تطبیقیابی افزایش میدهد. این تغییرات پیامدهای قابلتوجهی برای اشتغال، تابآوری زنجیره تأمین و رقابتپذیری صنعتی دارند.
دههها سیاستگذاری و حالا رهبری چین در خودروهای برقی
رهبری چین در حوزه خودروهای برقی، حاصل دههها سیاست صنعتی، نوآوری و مقیاس است. تولیدکنندگان چینی از زنجیرههای تأمین یکپارچه، قابلیتهای قوی باتری و هزینههای تولیدی که حدود 35 درصد کمتر از اقتصادهای پیشرفته است، بهرهمند میشوند. برای پر کردن شکاف رقابتپذیری، اقدام هماهنگ از سوی دولتها و صنعت لازم است، از جمله ارائه نشانههای پایدار تقاضا، حمایت از نوآوری، تقویت اکوسیستم باتری و بهبود کارایی تولید. خودروسازان بهطور فزایندهای از سرمایهگذاری مشترک و اتحادهای استراتژیک برای دستیابی به فناوری، تخصص باتری، ظرفیت تولید و بازارهای جدید استفاده میکنند./تسنیم
