به گزارش خبرنگار اقتصاد معاصر؛ رشد بدون وقفه بورس در روزهای اخیر، بسیاری از معادلات متعارف بازار سرمایه را به چالش کشیده است. در شرایطی که همچنان سایه ابهامات سیاسی و اقتصادی بر سر اقتصاد ایران سنگینی میکند، تالار شیشهای نه فقط از مسیر صعودی خارج نشده، بلکه با جذب نقدینگی تازه و ثبت رکوردهای جدید، به یکی از کانونهای اصلی توجه سرمایهگذاران تبدیل شده است.
واقعیت آن است که بخشی از رونق کنونی بازار سهام، ریشه در یک عقبماندگی طولانیمدت دارد. طی ماهها و حتی سالهای گذشته، بازارهای ارز، طلا و برخی داراییهای دیگر رشدهایی را تجربه کردند که بورس از آن بیبهره ماند. همین موضوع موجب شد ارزش بسیاری از شرکتهای بورسی نسبت به ظرفیتهای سودآوری و ارزش داراییهایشان در سطوح جذابی قرار گیرد. اکنون بخشی از حرکت اخیر را میتوان واکنش طبیعی بازار سهام به همین شکاف دانست.
در کنار این موضوع، سرمایهگذاران نیز به تدریج در حال بازتعریف نگاه خود به ریسک هستند. تجربه سالهای اخیر نشان داده اقتصاد ایران در بسیاری از مواقع با وجود تنشهای سیاسی و منطقهای به فعالیت خود ادامه داده و شرکتها توانستهاند خود را با شرایط جدید تطبیق دهند. به همین دلیل بازار دیگر مانند گذشته به هر خبر سیاسی واکنش هیجانی نشان نمیدهد و بیش از گذشته به متغیرهای اقتصادی و عملکرد واقعی بنگاهها توجه دارد.
با این حال، نباید فراموش کرد که بورس پس از چند روز رشد پرشتاب، اکنون وارد مرحله حساستری شده است. افزایش حجم معاملات و رشد عرضهها در روزهای اخیر را میتوان نشانه ورود بخشی از سرمایهگذاران به فاز شناسایی سود دانست. این رفتار نه تنها نگرانکننده نیست، بلکه بخشی طبیعی از فرآیند شکلگیری یک روند پایدار محسوب میشود. هیچ بازاری بدون استراحت و اصلاح مقطعی نمیتواند مسیر صعودی خود را ادامه دهد.
آنچه بیش از هر عامل دیگری میتواند از تداوم رونق بورس حمایت کند، حفظ جریان ورود نقدینگی است. تجربه بازار سرمایه نشان داده که حتی قویترین تحلیلهای بنیادی نیز بدون حضور پول جدید نمیتوانند روندهای صعودی را برای مدت طولانی حفظ کنند. از همینرو رفتار سرمایهگذاران حقیقی در روزها و هفتههای آینده اهمیت ویژهای خواهد داشت.
عامل مهم دیگر، شفاف شدن وضعیت شرکتهایی است که در ماههای اخیر با توقف نماد یا ابهام در عملکرد مواجه بودهاند. هر اندازه اطلاعات دقیقتر و سریعتری درباره آثار تحولات اخیر بر تولید، فروش و سودآوری شرکتها منتشر شود، سطح نااطمینانی در بازار کاهش یافته و تصمیمگیری سرمایهگذاران منطقیتر خواهد شد.
در مجموع به نظر میرسد بورس در حال حاضر بیش از آنکه بر پایه خوشبینی مطلق حرکت کند، بر مبنای ترکیبی از ارزندگی سهام، انتظارات تورمی و تعدیل نگاه فعالان بازار به ریسکهای سیاسی پیش میرود. به همین دلیل سناریوی محتمل برای هفتههای آینده، نه رشدهای هیجانی و یکدست، بلکه ادامه روندی صعودی همراه با نوسان، اصلاحهای مقطعی و جابهجایی مداوم نقدینگی میان صنایع مختلف است.
بازار سرمایه اکنون در نقطهای قرار گرفته که موفقیت آن بیش از هر زمان دیگری به کیفیت تحلیل سرمایهگذاران وابسته است. اگر ورود پول ادامه یابد و شوک منفی غیرمنتظرهای به بازار تحمیل نشود، بورس میتواند پس از مدتها به یکی از اصلیترین گزینههای سرمایهگذاری در اقتصاد ایران تبدیل شود اما پایداری این مسیر نیازمند عبور موفق از آزمون تعادل و بلوغ رفتاری معاملهگران است.