حمایت از گندم‌کاران با ۳ طرح جدید بیمه گندم/ امنیت غذایی تضمین می‌شود

به گزارش خبرنگار اقتصاد معاصر؛ بیمه کشاورزی به ‌عنوان یکی از ابزارهای کلیدی حمایت از کشاورزان در مواجهه با مخاطرات طبیعی و اقتصادی محسوب می‌شود که باید همواره مورد اهتمام سیاست‌گذاران قرار بگیرد. 

در همین راستا نیز در صد و شصت و چهارمین نشست ستاد ملی طرح جهش تولید در دیمزارها، به بررسی اقدامات و برنامه‌های صندوق بیمه کشاورزی پرداخته شد. گفتنی است که طرح جهش تولید در دیمزارها، یکی از برنامه‌های کلان کشاورزی کشور بوده که با هدف افزایش بهره‌وری و تولید محصولات در اراضی دیم طراحی شده است. 

این طرح بر محورهایی همچون بهبود شیوه‌های کشت، استفاده از نهاده‌های باکیفیت، تامین مالی مناسب و توسعه پوشش بیمه‌ای استوار است. اجرای طرح جهش تولید می‌تواند ضمن کاهش وابستگی به واردات محصولات استراتژیک، به افزایش درآمد کشاورزان و بهبود امنیت غذایی نیز کمک کند. 

پوشش بیمه‌ای محصولات در طرح جهش تولید 

نگاهی به اظهارات مسؤولان حاضر در این نشست نشان می‌دهد که پوشش بیمه‌ای محصولات کشاورزی در طرح جهش تولید، به ‌جز گندم و دانه‌های روغنی، مشابه سال گذشته ادامه خواهد یافت. این موضوع نشان‌دهنده تداوم سیاست‌های حمایتی در راستای افزایش تولید در دیمزارها است. 

سه طرح جدید بیمه برای گندم 

یکی از محورهای مهم این نشست، معرفی سه طرح جدید بیمه برای گندم بود. این طرح‌ها در راستای اجرای ماده ۳۳ برنامه هفتم پیشرفت طراحی شده که در ادامه به آنها خواهیم پرداخت.

طرح بیمه گندم دیم: این طرح برای کشاورزانی طراحی شده که در مناطق با بارندگی کم و متغیر فعالیت می‌کنند. هدف از این بیمه، کاهش ریسک مالی کشاورزان در مواجهه با خشکسالی و تغییرات اقلیمی بوده و با توجه به اینکه گندم دیم به بارندگی وابسته است، این بیمه پوششی مناسب برای خسارات ناشی از کمبود بارش ارائه خواهد داد.

طرح بیمه گندم آبی با پوشش عامل خطر خشکسالی: این طرح به کشاورزان گندم آبی اختصاص دارد که خطر خشکسالی می‌تواند به ‌شدت بر عملکرد تولیدی آنها تاثیر بگذارد. در این بیمه‌نامه علاوه بر سایر مخاطرات، خسارات ناشی از کاهش بارندگی یا منابع آبی نیز تحت پوشش قرار می‌گیرد. گفتنی بوده که این طرح، به ‌ویژه برای مناطقی که منابع آبی محدود دارند، طراحی شده است.

طرح بیمه گندم آبی بدون پوشش عامل خطر خشکسالی: این بیمه برای کشاورزانی خواهد بود که خطر خشکسالی برای آنان کمتر است یا منابع آبی پایدار دارند. در این طرح، کشاورزان می‌توانند از سایر پوشش‌های بیمه‌ای برای مخاطراتی مانند آفات، بیماری‌ها یا بلایای طبیعی بهره‌مند شوند اما خسارات ناشی از خشکسالی شامل بیمه نخواهد بود. 

فرآیند جدید صدور بیمه‌نامه‌ها 

فرایند صدور بیمه، علی‌الخصوص در حوزه کشاورزی کمی دشوار بوده اما اکنون با اعمال تغییراتی، کار برای کشاورزان کمی راحت شده است. یکی از تغییرات عمده در فرآیند صدور بیمه‌نامه‌ها، استفاده از اطلاعات پهنه کشاورزان است. 

اکنون این اطلاعات ابتدا در اختیار نمایندگان و کارگزاران بیمه قرار می‌گیرد و پس از صحت‌سنجی، صدور بیمه‌نامه‌های اجباری آغاز خواهد شد. این اقدام به ‌منظور افزایش دقت در ثبت اطلاعات و کاهش احتمال بروز اشتباه در صدور بیمه‌نامه‌ها انجام می‌شود. پیش‌بینی شده که با اجرای این طرح جدید، نزدیک به ۷۰ درصد کشاورزان بتوانند تا به ‌طور دقیق و منظم بیمه‌نامه‌های خود را دریافت کنند. 

نقش دولت و کشاورزان در پرداخت حق بیمه 

در حالی که سهم دولت از پرداخت حق بیمه بین ۳۰ تا ۴۰ درصد از اعتبارات تخصیص‌یافته به صندوق بیمه کشاورزی خواهد بود، سهم کشاورزان نیز از محل مطالبات و خرید تضمینی گندم تامین می‌شود. 

به گفته مسؤولان حاضر در نشست مذکور، تلاش‌هایی نیز برای اختصاص اعتبارات جدید جهت کاهش سهم کشاورزان از حق بیمه در حال انجام است. این اقدام می‌تواند فشار مالی بر کشاورزان را کاهش داده و انگیزه آنها برای استفاده از خدمات بیمه را افزایش دهد. 

وضعیت پرداخت غرامت‌ها 

بر اساس اطلاعات منتشرشده، صندوق بیمه کشاورزی تاکنون بیش از ۹۰ درصد غرامت‌های مربوط به بخش زراعت در سال زراعی ۱۴۰۲-۱۴۰۳ را پرداخت کرده است. با این ‌حال، هنوز ۱۷۰ میلیارد تومان باقی مانده که پرداخت آن منوط به تخصیص اعتبارات جدید خواهد بود.

در همین راستا، اعلام شده که حدود ۲ هزار میلیارد تومان غرامت مربوط به سال زراعی گذشته در سامانه صندوق بیمه کشاورزی تایید و ثبت شده است. این آمار نشان‌دهنده نقش موثر صندوق در جبران خسارات واردشده به کشاورزان و تلاش برای ایجاد اعتماد میان این قشر است. 

آیا وزارت جهاد کشاورزی در صدد حمایت از کشاورزان است؟ 

بررسی این برنامه‌ها و آمارها نشان می‌دهد که صندوق بیمه کشاورزی در مسیر تقویت زیرساخت‌های حمایتی برای کشاورزان گام‌های مثبتی برداشته است. با این حال، موفقیت نهایی این طرح‌ها وابسته به همکاری کشاورزان، تخصیص به ‌موقع اعتبارات دولتی و ادامه توسعه فناوری‌های مورد استفاده در این بخش خواهد بود.

در نهایت، افزایش دقت در فرآیند صدور بیمه‌نامه‌ها، کاهش سهم حق بیمه کشاورزان و پرداخت به ‌موقع غرامت‌ها می‌تواند به تحقق اهداف کلان توسعه کشاورزی کمک کرده و نقش مهمی در پایداری و امنیت غذایی کشور ایفا کند.