مشکلات اجرایی در قرارداد‌های یکسان املاک

به گزارش اقتصاد معاصر؛ بیگی‌نژاد نایب‌رئیس اتحادیه املاک با بیان اینکه تبلیغات گسترده درباره مزایای قراردادهای یکسان موجب استقبال همکاران و مراجعان شده است، گفت: هدف از اجرای این قراردادها، ایجاد امنیت حقوقی برای اموال و معاملات مردم پس از دریافت خدمات مشاوره ملکی است.

بیگی نژاد افزود:آمار مراجعات به سامانه مربوطه نشان‌دهنده نیت و عزم مشاوران املاک برای استفاده از این ظرفیت قانونی است، اما متأسفانه خروجی کار به دلیل پیچیدگی و سختی روند ثبت، رضایت‌بخش نیست.

وی گفت: بررسی آمار از ابتدای اردیبهشت‌ماه سال جاری نشان می‌دهد تعداد قراردادهای یکسان ثبت‌شده به کمتر از ۱۰ هزار فقره رسیده که با توجه به حجم معاملات، رقم قابل قبولی نیست و نشان‌دهنده وجود موانع جدی در مسیر اجراست.

نایب‌رئیس اتحادیه املاک با اشاره به مشکلات ایجادشده برای دفاتر اسناد رسمی افزود: در حال حاضر، قراردادهای یکسان برای ادامه فرآیند تنظیم سند در دفاتر اسناد رسمی محدودیت‌هایی ایجاد می‌کند و دفاتر ناچارند از طریق مکاتبه با سازمان ثبت اسناد و املاک کشور نسبت به رفع این محدودیت‌ها اقدام کنند.

وی گفت: ضروری است تمهیداتی اندیشیده شود تا دفاتر اسناد رسمی بتوانند پس از تنظیم قرارداد یکسان توسط مشاوران املاک، بدون مانع به وظایف قانونی خود در تنظیم سند رسمی ادامه دهند. این موضوع می‌تواند به ترویج بیشتر استفاده از قراردادهای یکسان نیز کمک کند.

بیگی‌نژاد با تأکید بر اینکه مشکل اصلی در محتوای قراردادهای یکسان است نه در قالب و ساختار آن‌ها، افزود: متن حقوقی قراردادها باید به‌گونه‌ای تنظیم شود که امکان درج برخی توافقات جزئی و موضوعات متعارف میان طرفین را فراهم کند؛ مسائلی که تأثیر اساسی بر جنبه‌های حقوقی و مالی معامله ندارند اما در عمل برای طرفین اهمیت دارند. می‌توان این امکان را به‌صورت گزینه‌های برنامه‌ای یا از طریق آیکون‌های مشخص در سامانه پیش‌بینی کرد تا ثبت توافقات تکمیلی به‌سادگی انجام شود.

وی یکی از مهم‌ترین مشکلات فعلی را فرآیند احراز هویت عنوان کرد و گفت: احراز هویت در حال حاضر بسیار زمان‌بر است. با توجه به اینکه برخی دفاتر ممکن است ماهی یک یا دو قرارداد یکسان تنظیم کنند، هر بار ورود به سامانه و طی کردن مراحل احراز هویت، وقت زیادی از مشاوران و مراجعان می‌گیرد و موجب نارضایتی می‌شود.

نایب‌رئیس اتحادیه املاک ادامه داد: در برخی اسناد قدیمی که به اسناد آجری معروف‌اند، موضوع کاربری ملک با چالش‌هایی مواجه است. در چنین شرایطی ناچاریم فرآیند قرارداد را متوقف کنیم تا ابتدا وضعیت کاربری اصلاح شود؛ موضوعی که هم برای مشاوران و هم برای متعاملین مشکلاتی ایجاد می‌کند.

بیگی‌نژاد در بخش دیگری از سخنان خود به موضوع پیش‌فروش اشاره کرد و گفت: با وجود تأکیدهای قانونی، تاکنون سامانه یا بستر مشخصی برای ثبت رسمی قراردادهای پیش‌نویس پیش‌فروش فراهم نشده است. در نتیجه، برخی مشاوران املاک یا سازندگان ناچارند قراردادهای پیش‌فروش را در قالب‌هایی خارج از چارچوب قانون ثبت کنند که این موضوع می‌تواند تبعات حقوقی به همراه داشته باشد.

وی تأکید کرد: ضروری است هرچه سریع‌تر امکان ثبت رسمی قراردادهای پیش‌فروش برای مشاوران املاک و اشخاصی که قانون به آن‌ها اختیار داده، فراهم شود تا از بروز تخلفات احتمالی جلوگیری و امنیت معاملات تضمین شود.

نایب‌رئیس اتحادیه املاک تصریح کرد: اصل ایده قراردادهای یکسان، اقدامی مثبت در راستای شفافیت و امنیت معاملات ملکی است، اما تداوم موفقیت آن منوط به رفع چالش‌های اجرایی، تسهیل فرآیندها و بازنگری در برخی جزئیات سامانه‌ای و حقوقی است./صداوسیما