عبور از تنگه هرمز فقط با اجازه ایران

به گزارش اقتصاد معاصر؛ بلومبرگ طی گزارشی نوشته است، ترافیک عبوری از تنگه حیاتی هرمز طی هفته گذشته روند صعودی به خود گرفته و میانگین متحرک هفت‌روزه عبورها در روز جمعه به بالاترین سطح از زمان آغاز جنگ تحمیلی علیه ایران رسیده است.
این خبرگزاری آمریکایی می‌گوید، نه تنها شمار کشتی‌های عبوری افزایش یافته، بلکه ترکیب آن‌ها نیز تغییر کرده و دیگر منحصر به کشتی‌های چینی یا ایرانی نیست و کشتی‌هایی با سایر ملیت‌ها نیز در حال تردد از این آبراه حیاتی هستند.
با این حال، آنچه بلومبرگ از آن به عنوان افزایش یاد می‌کند، در مقایسه با حجم تردد پیش از حمله آمریکا و اسرائیل علیه ایران، بسیار اندک است؛ ضمن آنکه این میزان محدود تردد نیز تنها با کسب مجوز از سوی جمهوری اسلامی ایران صورت می‌پذیرد.

عبور محدود از تنگه هرمز با مجوز ایران 

بر اساس آمارهای شرکت‌های رهیابی محموله‌های دریایی و رسانه‌های انگلیسی نظیر فایینشال تایمز از ابتدای ماه مارس تاکنون میزان عبور کشتی‌ها از تنگه هرمز  تا ۹۵ درصد کاهش یافته است. 
جدیدترین آمار نشان می‌دهد که پیش از این تاریخ روزانه به صورت میانگین ۱۳۰ کشتی از تنگه هرمز عبور می‌کرد که این رقم اکنون به ۱۰ فروند کاهش یافته است. اگرچه این رقم نسبت به روزهای ابتدایی حمله به ایران افزایش جزئی داشته اما در قیاس با دوره پیش از جنگ علیه ایران، ناچیز و غیرقابل‌مقایسه است.
این سطح از تردد نیز نتیجه‌ مدیریت هدفمند، هوشمند و اخذ مجوز از سوی ایران است. وزیر امور خارجه، سید عباس عراقچی، ابتدای سال در مصاحبه با خبرگزاری ژاپنی کیودو تصریح کرد: «تهران آماده است تا عبور ایمن کشتی‌های ژاپنی از تنگه هرمز را تضمین کند، مشروط بر هماهنگی با مقامات ایرانی.»
تهران بارها تاکید کرده است که تنگه هرمز به روی کشورهای دشمن و دولت‌های متخاصم با ایران بسته است اما کشتی‌های کشورهای دوست می‌توانند با هماهنگی با قبلی و طی مسیر تایید شده از سوی ایران به صورت ایمن از این تنگه عبور کنند.
به گزارش فایننشال تایمز، مدیران صنعت کشتیرانی توضیح می‌دهند که برای عبور کشتی‌ها از تنگه هرمز، دولت‌ها ملزم به تماس با ایران از طریق کانال‌های دیپلماتیک (سفارت‌خانه‌ها) هستند. سپس به کشتی مربوطه کدی اختصاص داده می‌شود که هنگام نزدیک شدن به تنگه، باید آن را از طریق رادیو در کانال VHF ۱۶ (فرکانس بین‌المللی اضطراری) مخابره کند. همزمان، مقامات ایرانی مدارک کشتی از جمله مقصد محموله و ملیت خدمه را بررسی می‌کنند.

شرایط ایران ملاک عبور از تنگه 

برای نمونه، در هفته نخست فروردین ماه، سفارت ایران در مادرید اعلام کرد تهران به هر درخواستی برای تردد کشتی‌های اسپانیایی از این تنگه پاسخ می‌دهد و اسپانیا را کشوری متعهد به حقوق بین‌الملل می‌داند.
در مقابل، ایران مانع تردد هرگونه کشتی می‌شود که از شرایط تعیین‌شده تخطی کند؛ از جمله می‌توان به دو کشتی کانتینری با پرچم هنگ‌کنگ و یک کشتی ‌فله‌بر با پرچم جزایر مارشال اشاره کرد که در روز هفتم فروردین قصد عبور غیرمجاز از تنگه هرمز را داشتند.
نکته جالب اینجاست که دو کشتی هنگ‌کنگی سیستم شناسایی خود را به مالک و خدمه چینی تغییر داده بودند تا بتوانند از مسیر مجاز ایران عبور کنند اما در نهایت با اخطار سپاه چرخش ۱۸۰ درجه‌ای انجام دادند و به سمت آب‌های امارات بازگشتند.
در نمونه‌ای دیگر، نیروی دریایی سپاه پاسداران امروز شنبه ۱۵ فروردین ماه اعلام کرد که یک فروند کشتی کانتینری که مرتبط با رژیم صهیونیستی را در آب‌های تنگه هرمز با پهپاد متوقف ساخته که این اقدام متعاقبا به آتش‌سوزی در آن کشتی منجر شد.
در مجموع، اگرچه گزارش بلومبرگ و سایر رسانه‌های غربی از افزایش نسبی تردد در تنگه هرمز نسبت به روزهای اولیه حمله علیه ایران حکایت دارد اما این تغییر بیش از آنکه نشانه عادی‌سازی باشد، بازتابی از مدیریت کنترل‌شده مسیرهای عبوری است.
کاهش شدید حجم تردد نسبت به دوره پیش از جنگ، نشان می‌دهد که این گذرگاه همچنان در وضعیت محدود و حساس قرار دارد و بازگشت به شرایط عادی فاصله قابل‌توجهی دارد.
در این میان، نقش ایران به‌عنوان بازیگر تعیین‌کننده در تنظیم عبور و مرور دریایی، بیش از گذشته برجسته شده و در عمل معادلات کشتیرانی در این آبراه را تحت تاثیر قرار داده است./فارس