جدال امید و تردید در تالار شیشه‌ای

به گزارش خبرنگار اقتصاد معاصر؛ بازار سرمایه این روزها در نقطه‌ای ایستاده که هر تصمیم سرمایه‌گذاران می‌تواند مسیر هفته‌های آینده را تغییر دهد. پس از اصلاح قابل توجه شاخص کل از قله تاریخی اخیر، دو روز رشد متوالی امیدها را برای بازگشت رونق به تالار شیشه‌ای افزایش داده اما هنوز نشانه‌های کافی برای اعلام پایان دوره اصلاح دیده نمی‌شود؛ چرا که بازار سرمایه بیش از آنکه با اعداد و نمودارها هدایت شود، چشم به متغیرهایی دوخته که خارج از تابلو معاملات قرار دارند.

بر این اساس، افت حدود ۱۰ درصدی شاخص کل طی کمتر از دو هفته گذشته، نشان داد بازار سهام نسبت به ریسک‌های بیرونی همچنان حساس است. هرچند در روزهای اخیر فشار فروش کاهش یافته و خریداران بار دیگر فعال شده‌اند اما پایین بودن ارزش معاملات این پیام را مخابره می‌کند که بخش مهمی از سرمایه‌گذاران هنوز برای ورود پرقدرت به بازار سهام قانع نشده‌اند. در واقع، رشد شاخص زمانی می‌تواند از پایداری بیشتری برخوردار باشد که با افزایش حجم معاملات و ورود مستمر نقدینگی همراه شود.

از منظر تکنیکال نیز بورس در محدوده‌ای حساس قرار گرفته است. حفظ سطوح حمایتی می‌تواند فرصت تنفس و بازسازی اعتماد را در اختیار این بازار قرار دهد اما از دست رفتن این محدوده‌ها احتمال ادامه اصلاح را افزایش خواهد داد. در مقابل، عبور دوباره شاخص از مقاومت‌های پیش ‌رو، تنها زمانی اعتبار بیشتری پیدا می‌کند که جریان پول نیز این حرکت را تایید کند.

در کنار عوامل تکنیکی، تحولات سیاسی همچنان مهم‌ترین متغیر تعیین‌کننده رفتار بورس است؛ جایی که تجربه هفته‌های گذشته نشان داد هر خبر مرتبط با روابط خارجی یا کاهش و افزایش تنش‌های ژئوپلیتیک، به سرعت بر رفتار معامله‌گران اثر می‌گذارد. به همین دلیل، بازار سهام فعلا بیش از آنکه به گزارش‌های مالی یا ارزش ذاتی شرکت‌ها واکنش نشان دهد، از فضای سیاسی سیگنال می‌گیرد.

با این حال، فصل انتشار صورت‌های مالی می‌تواند معادلات را تا حدی تغییر دهد؛ چرا که اگر شرکت‌های بزرگ عملکردی بهتر از انتظار ثبت کنند، بخشی از سرمایه‌های مردد ممکن است دوباره به سمت سهام حرکت کند. در این میان، سودآوری مناسب بنگاه‌ها، در کنار کاهش ریسک‌های سیاسی، می‌تواند زمینه شکل‌گیری موج جدیدی از تقاضا را فراهم کند و اعتماد از دست‌رفته را به تدریج احیا کند.

از سوی دیگر، رقابت میان بازارها همچنان ادامه دارد و افزایش قیمت ارز، رشد بهای طلا و تحرک صندوق‌های مبتنی بر طلا نشان می‌دهد سرمایه‌گذاران هنوز گزینه‌های متعددی برای حفظ ارزش دارایی‌های خود در اختیار دارند. در چنین فضایی، بورس برای جذب نقدینگی نیازمند مزیتی فراتر از رشد مقطعی شاخص‌هاست؛ مزیتی که فقط با ثبات در متغیرهای کلان، بهبود چشم‌انداز اقتصادی و استمرار ورود پول جدید به بازار شکل خواهد گرفت.

در مجموع، به نظر می‌رسد این روزها بازار سهام در آستانه یک تصمیم مهم قرار دارد. اگر ورود نقدینگی تقویت شود، ارزش معاملات افزایش یابد و فضای سیاسی به سمت آرامش حرکت کند، می‌توان به پایان اصلاح و آغاز یک روند متعادل امیدوار بود. اما در صورت بازگشت ابهامات و تضعیف جریان پول، رشدهای اخیر ممکن است تنها یک وقفه کوتاه در مسیر اصلاح تلقی شود. از این‌رو در شرایط کنونی، بیش از هر زمان دیگری «اعتماد» مهم‌ترین سرمایه بورس است؛ سرمایه‌ای که بازسازی آن زمان‌بر خواهد بود اما در صورت تحقق، می‌تواند موتور حرکت دوباره بازار سرمایه باشد.