۲۶/آبان/۱۴۰۵ | ۱۹:۵۰
کسری گاز در روزهای سخت زمستان ممکن است به ۴۳۰ میلیون مترمکعب برسد سدسازی ایران ریشه در نیازهای اقلیمی دارد رئیس کل بیمه مرکزی: دریافت اسناد کاغذی بیمه از اول آذر حذف می‌شود گذرگاه مرزی سومار موقتاً تعطیل شد هشدار هواشناسی؛ وزش باد شدید در تهران از فردا شب وزیر اقتصاد: دوره تاب‌آوری به پایان می‌رسد؛ فصل ساخت اقتصاد ایران آغاز می‌شود واکنش صنعت آب کشور به گزارش نیویورک‌تایمز؛ ادعاها درباره سدها رد شد اختلال خواب در شب‌کارها؛ توصیه‌های تازه برای تنظیم ساعت بدن پیگیری ۲۳۸۴ پرونده مرتبط با عدم رفع تعهدات ارزی در صادرات و واردات مهلت ۳۰ روزه ایران برای تعیین تکلیف زائران حج فراخوان مشمولان اعزامی پایه خدمتی آذرماه سال ۱۴۰۵ بورد: ایرادات طرح‌های جدید بنزینی گام‌به‌گام اصلاح می‌شود ۲۵ درصد راه‌های کشور دچار خرابی شده‌اند میزان پر‌شدگی‌سد‌های کشور به ۴۵ درصد رسید آخرین قیمت طلا، قیمت دلار، قیمت سکه و قیمت ارز ۲۶ آبان ۱۴۰۵ قیمت طلا دست‌دوم امروز سه‌شنبه ۲۶ آبان ۱۴۰۵ قیمت سکه پارسیان امروز سه‌شنبه ۲۶ آبان ۱۴۰۵ شیوه جدید پرداخت وام‌ اعلام شد وضعیت بورس امروز ۲۶ آبان ۱۴۰۵ تورم ماهانه گوشت قرمز و سفید همچنان نزولی است قطع گاز برخی رستوران‌ها و باغ‌رستوران‌های متخلف خبر مهم درباره طرح زوج و فرد تهران+ مبلغ جریمه و جزییات خبر مهم وزیر اقتصاد درباره سهام عدالت تحویل ۶۳۰ دستگاه پارس‌نوآ زودتر از موعد مقرر؛ تداوم فرآیند واگذاری خودروها به مشتریان در مدیریت مصرف زمستانی برق با مشترکان متخلف مماشات نمی‌کنیم تعیین قیمت خرید تضمینی گندم را نمی‌توان به پایان جنگ موکول کرد دیدار رئیس سازمان منابع طبیعی با مدیر منطقه‌ای صندوق اقلیم سبز توقف نماد معاملاتی ایران‌خودرو در بورس توقف ۱۷۰ کامیون صادراتی در مرز عراق رفع شد مخالفت با انتقال دبیرخانه مشاغل سخت به تأمین اجتماعی ظرفیت تأمین برق اضطراری تأسیسات آب و فاضلاب به ۸۳۰ مگاولت‌آمپر رسید افزایش حقوق کارمندان قطعی شد دارایی‌های دولت و بانک‌ها در قالب توکن عرضه می شود معاون وزیر جهاد: امسال، سال انتقال فناوری و دانش به عرصه تولید است سهم ۶۵ درصدی بخش خانگی، تجاری و صنایع از مصرف گاز کشور قیمت دلار امروز ۲۶ آبان ۱۴۰۵ خرید اعتباری؛ راهکار خانوارها برای جبران کاهش قدرت خرید تزریق زودتر از موعد روزانه ۱۰ میلیون متر مکعب به شبکه گاز قیمت آپارتمان در شرق تهران؛ هفت‌حوض و پیروزی متری چند؟ قیمت خودرو‌های سایپا و ایران خودرو امروز سه‌شنبه ۲۶ آبان ۱۴۰۵ + جدول صیدی: هوش مصنوعی به کمک تأمین مالی بازار سرمایه می‌آید مهاجرانی: افزایش حقوق ظرف ۶ ماه با تورم خنثی می‌شود همتی: محدودیت‌های ارزی و تجاری ابزار جنگ اقتصادی آمریکاست قیمت جهانی نفت امروز ۲۶ آبان ۱۴۰۵ قیمت جهانی طلا امروز ۲۶ آبان ۱۴۰۵ املاک مازاد دولت به ابزار بورسی تامین مالی تبدیل می‌شود +جزئیات بورس در ایستگاه استراحت؛ شاخص ۸.۵ میلیونی سکوی پرتاب بعدی؟ گزارش هواشناسی امروز ۲۶ آبان ۱۴۰۵ فردا آخرین مهلت ثبت نام جاماندگان افزایش کالابرگ وام نوسازی خودرو از ۵۰۰ میلیون تا ۱۵ میلیارد تومان مشکلات سوخت‌رسانی در ۱۱ استان به‌زودی برطرف می‌شود/جزئیات سهمیه بنزین تاکسی‌های اینترنتی هشدار سازمان بورس درباره فعالیت سیگنال‌فروشان در فضای مجازی ترافیک سنگین در محور تهران–شهریار/ ممنوعیت تردد در محور چالوس مالیات‌های بیش از میزان واقعی قابل اصلاح شد مصرف گاز به ۴۷۳ میلیون مترمکعب رسید تشدید بارش ها در نواحی شمال کشور تا پایان هفته پیش‌فروش بلیط قطار آذر از چهارشنبه ۲۷ آبان آغاز می‌شود تسهیل واردات مواد اولیه صنایع غذایی با ارز صادرات کشاورزی تأیید شد توقف موقت افزایش سقف صادرات با ضمانت‌نامه بانکی؛دسترسی استان‌ها قطع شد خاموشی برنامه‌ریزی‌شده‌ای در تهران اعمال نشده است هم‌افزایی مجلس و وزارت جهاد کشاورزی برای رفع موانع تولید مکاتبه وزیر راه با همتی برای افزایش ۵۰۰ میلیونی وام نهضت ملی خودمالکی طرح فروش کیلویی نان هنوز نهایی نشده است سهمیه بنزین تاکسی‌های اینترنتی براساس پیمایش بازنگری می‌شود یارانه آبان به حساب سرپرستان دهک‌های اول تا سوم واریز شد ناترازی مرکب و روزمرگی عامل عدم رشد اقتصاد ماست نظارت بر کیفیت کاتالیست خودرو‌ها به سازمان ملی استاندارد واگذار شد قیمت دام‌زنده امروز ۲۵ آبان ۱۴۰۵ بورس رکورد تاریخی زد اما عقب نشست حمایت از ۱۰ هزار نانوایی برای مقابله با قطعی برق و گاز عرضه سهام دولت در ۳ شرکت جدید/ جزئیات واگذاری‌های آذرماه اعلام شد صدور ۴ میلیون و ۸۲۰ هزار فقره چک الکترونیک در هفت ماهه ۱۴۰۵ همکاری دستگاه قضایی و بانک مرکزی برای احیای بانک ایران‌زمین؛ انتقال قطعی ۱۴۰ همت از دارایی‌های شناسایی‌ شده پرداخت ۱۴۰ همت وام ازدواج در ۶ ماه نخست سال ۱۴۰۵ قیمت محصولات بهمن‌دیزل برای آبان اعلام شد تصویب کلیات طرح افزایش حقوق کارگران متناسب با تورم وضعیت بورس امروز ۲۵ آبان ۱۴۰۵ قیمت گوشی‌های بازار امروز ۲۵ آبان ۱۴۰۵ امنیت غذایی کشور تا ۶ ماه آینده تضمین است طرح ساماندهی و تسریع در فرآیند تصفیه تعاونی‌های منحل‌شده در استان تهران آغاز شد قیمت جدید مرغ امروز دوشنبه ۲۵ آبان ۱۴۰۵ گندم بکاریم یا کلزا؟ / بلاتکلیفی کشاورزان با تاخیر اعلام نرخ های جدید انتظار ۳۵۰ روزه برای ثبت سفارش قطعات صنعتی صدور کارت گردشگری در ۶ بانک؛ امکان دریافت دسته‌ای برای صرافی‌ها برگزاری ۱۸ برنامه ملی و بیش از ۳۰ برنامه استانی در هفته جهانی کارآفرینی اعلام زمان پیش فروش بلیت قطار‌های مسافری آذر ماه افتتاح ۱۴۵۵ تحت بیمارستانی در ۱۴۰۶؛ صداوسیما بازسازی ساختمان شیشه‌ای را از دولت گرفت ماجرای ۱ هفته ثبت گمرکی آیفون ۱۸ مسافری بعد از ابلاغیه ممنوعیت وزارت صمت قیمت خودرو‌های سایپا و ایران خودرو امروز دوشنبه ۲۵ آبان ۱۴۰۵ + جدول قیمت دلار امروز ۲۵ آبان ۱۴۰۵ امکان خرید اعتباری کالا تا دو برابر یارانه نقدی، از امروز آغاز شد دیوان محاسبات: حقوق گمرکی ماشین‌آلات و مواد اولیه تولید کاهش پیدا نکرده است مدنی زاده: صندوق مولدسازی دارایی بانک ها رونمایی می شود رکوردشکنی شاخص بورس؛ صعود یا استراحت در قله؟ تعداد سهام‌داران فعال بورس به ۱.۲ میلیون نفر رسید قیمت جهانی طلا امروز ۲۵ آبان ۱۴۰۵ صدور هشدار نارنجی هواشناسی برای ۵ استان جزییات عرضه اولیه کاوان + نقدینگی مورد نیاز تهران تا امشب درگیر آلودگی هوا؛ بارش باران و برف از فردا آغاز می‌شود پروازهای باری به نجف از سرگرفته می‌شود اجرای طرح ۲۰۰ هزار واحدی مسکن محرومان در کشور مشکلی در تأمین اقلام اساسی نداریم/ آزادسازی نرخ گندم و آرد باید در دستور کار قرار بگیرد ورود سامانه بارشی به کشور از اواخر امشب/ کاهش کیفیت هوا در شهرهای صنعتی ترمز تورم کجاست؟ نسخه بانک مرکزی برای مهار نقدینگی گسترش فهرست کالا‌های مشمول ترخیص ۹۰ درصدی؛ ۵ ردیف تعرفه جدید اضافه شد تامین مالی کامل یک‌هزار و ۳۱۵ پروژه تا ۲۴ آبان‌ماه از محل طرح نشان‌دارکردن ابلاغ تعلیق دو مصوبه واردات خودرو دولت به گمرکات کشور قیمت گوشی‌های بازار امروز ۲۴ آبان ۱۴۰۵ جزئیات طرح دولت برای پرداخت حقوق کارمندان ۳ مطالبه اتاق ایران از دولت؛ اصلاح مالیات، تسویه بدهی‌ها و حمایت از تولید قیمت آپارتمان در مناطق اداری تهران؛ ولیعصر و سنایی متری چند؟ بازگشت به توافقات دستمزد؛ کلید تأمین امنیت معیشتی کارگران به ازای هر کارت بازرگانی حدود ۱.۲۸ کارت عضویت در اتاق بازرگانی وجود دارد ۲۰ برابر گران‌تر از واقعیت؛ ترفند جدید روغن‌فروشان قیمت خودرو‌های سایپا و ایران خودرو امروز یکشنبه ۲۴ آبان ۱۴۰۵ + جدول قیمت دلار امروز ۲۴ آبان ۱۴۰۵ شکایت واردکنندگان کالای اساسی از ترک فعل پورمحمدی در نامه صریح به پزشکیان تغییر مسیر بخشی از تجارت ایران از جنوب به شمال تداوم مشکلات مسافران هوایی در آمریکا/ بیش از ۳۳۰۰ پرواز داخلی و خارجی لغو شد در یک ماه اخیر طلا ۲.۴ میلیون و سکه ۱۵ میلیون ارزان شد عرضه روغن و لاستیک با نرخ مصوب در ۲۲ منطقه تهران ۱۱ استان کشور در معرض تنش گاز قرار دارند واکنش همتی به اظهارات جدید اسکات بسنت جزییات ثبت نام کوییک آبان ۱۴۰۵ + شرایط جدید فروش مشارکت در تولید سایپا رییس جدید سازمان توسعه تجارت ایران معرفی شد نظارت بانک مرکزی بر تخلفات بانک‌ها نتایج قرعه‌کشی بهمن‌موتور مشخص شد وام ۱.۱ میلیارد تومانی برای جایگزینی وانت‌های فرسوده هر شمش طلا در مرکز مبادله چند میلیارد تومان معامله شد؟ شروط جدید بانک مرکزی برای پرداخت‌یارها آخرین اخبار از افزایش حقوق کارگران در نیمه دوم ۱۴۰۵ خبر مهم درباره افزایش حقوق سال ۱۴۰۶ انتشار یک میلیارد یورو اوراق ارزی برای تأمین مالی طرح‌های صادراتی خرید گواهی اسقاط خودرو به‌صورت شبانه‌روزی امکان‌پذیر شد قیمت دلار امروز ۲۰ آبان ۱۴۰۵ قیمت جهانی طلا امروز ۲۰ آبان ۱۴۰۵ قیمت جهانی نفت امروز ۲۰ آبان ۱۴۰۵ حاکمیت شرکتی اثربخش، زیربنای خلق ارزش پایدار و صیانت از منابع بانک‌هاست بنزین آمریکا ارزان شد سخنگوی دولت: مقرر شد بخشی از طلب ارزی واردکنندگان پرداخت شود خضریان خواستار رسیدگی به تعهدات ارزی خارج از بودجه شد قیمت گوشی امروز ۱۹ آبان ۱۴۰۵ ایران‌خودرو و بانک ملی ایران تفاهم‌نامه همکاری امضا کردند واریز حقوق کارمندان زیرورو می‌شود قیمت خودرو‌های سایپا و ایران خودرو امروز سه‌شنبه ۱۹ آبان ۱۴۰۵ + جدول پیام مهم همتی به بازار ارز؛ برنامه‌های جدید بانک مرکزی ادامه دارد قیمت ۱۰۰ میلیون تومانی گواهی اسقاط خودرو هنوز نهایی نشده است مصوبه دولت درباره سن فرسودگی خودرو در دیوان عدالت تایید شد بررسی روند اجرای پروژه‌های نهضت ملی اردبیل در دیدار مدیرعامل بانک مسکن و استاندار نامه مجلس به پزشکیان؛طلب واردکنندگان کالای اساسی فوری تعیین تکلیف شود قیمت نفت امروز سه‌شنبه ۱۹ آبان ۱۴۰۵ حذف کالابرگ ۱ میلیون خانوار با تورم ۷۰ درصدی صلاح است؟ کالابرگ کودکان دارای سوءتغذیه شارژ شد پذیرش سهام سایپادیزل در فرابورس ایران پس از 8 سال دیدار مدیرعامل بانك ملت با مدیران شركت های فعال در صنعت برق رونمایی از اوراق «سلف شیر» برای نخستین‌بار در ایران دلیل انفعال وزارت صمت در نحوه واگذاری سهام سپهر کیش ایرانیان چیست؟ قیمت گوشی امروز ۱۸ آبان ۱۴۰۵ حسابرسی داخلی بانک ایران زمین در مسیر ارتقای شفافیت و پاسخگویی تعلیق در برگزاری جلسات ترمیم مزد کارگران قیمت خودرو‌های سایپا و ایران خودرو امروز دوشنبه ۱۸ آبان ۱۴۰۵ + جدول قیمت خودرو‌های سایپا و ایران خودرو امروز یکشنبه ۱۷ آبان ۱۴۰۵ + جدول ثبت نام خودروی وارداتی در بانک ایران زمین آغاز شد تغییر ساعتی قیمت عمده‌فروشی موبایل؛ افزایش ۵ درصدی در یک روز معاملات خرید و فروش خودرو برخط می شود تعرفه جدید اینترنت همچنان کفاف هزینه‌ها را نمی‌دهد افزایش قیمت بسته‌های اینترنت از امروز/ بسته‌های خریداری‌شده تغییر نمی‌کنند تلگرام می‌خواهد صفحه‌ای شبیه اکسپلور اینستاگرام بسازد تعرفه‌های اینترنت اپراتورهای تلفن همراه تغییر می‌کند؟ معاون وزیر ارتباطات: در صورت تکرار جنگ، احتمال قطع اینترنت وجود دارد رونمایی گوگل‌ارت ایرانی به زودی آغاز مرحله دوم طرح توانمندسازی کسب‌وکارهای روستایی اینترنت باکیفیت و پایدار بدون حل پرونده فیلترینگ محقق نمی‌شود دانسته‌های گمرکی اربعین ویژه زائران کدام خانه‌ها مشمول مالیات برخانه‌های خالی می‌شوند؟ میزان تقاضای مصرف برق همچنان نزدیک ۸۰ هزار مگاوات صدور صورتحساب الکترونیکی در ۱۲۰ ثانیه قیمت ارز اربعین/دلار مبادله‌ای رشد کرد افت قیمت دام زنده/ متعادل شدن قیمت گوشت قرمز در بازار تولید محصولات لبنی ؛ صنعتی حساس و استراتژیک در صنایع غذایی کشور خشکی تالاب گاو خونی منشأ ریز گرد‌ها و آلودگی هوا‌ی استان اصفهان تنور نفت
۱۰:۱۶ ۱۴۰۴/۰۲/۱۳
بهزاد عمران‌زاده، مسؤول اندیشکده شهر اسلامی-ایرانی

یک ارزیابی صادقانه؛ مسکن بی‌مسکن

با مطرح شدن استیضاح فرزانه صادق، وزیر راه و شهرسازی، نگاه‌ها به عملکرد این وزارتخانه در حوزه حساس و بحران‌زده مسکن معطوف شده است؛ حوزه‌ای که نه‌ فقط در تامین نیاز اساسی خانوارهای ایرانی ناکام مانده، بلکه با بی‌عملی در اجرای قوانین و سیاست‌های حمایتی، بحران مسکن را به مرزهای نگران‌کننده‌ای رسانده و نشانی از اصلاح و خروج از بن‌بست در آن به چشم نمی‌خورد.
یک ارزیابی صادقانه؛ مسکن بی‌مسکن
کد خبر:۲۱۸۱۱

اقتصاد معاصر-بهزاد عمران‌زاده، مسؤول اندیشکده شهر اسلامی-ایرانی: با مطرح شدن موضوع استیضاح فرزانه صادق مالواجرد، وزیر راه و شهرسازی در مجلس شورای اسلامی، ضرورت دارد تا به دور از جنجال‌های سیاسی، عملکرد این وزارتخانه در حوزه‌ راهبردی و پرچالش «مسکن» به شکلی علمی و واقع‌بینانه مورد واکاوی قرار گیرد، زیرا مسکن صرفا یک کالای اقتصادی نیست، بلکه عنصری بنیادین در تحقق عدالت اجتماعی، امنیت خانوار و رفاه ملی محسوب می‌شود. 

بر اساس آخرین داده‌های رسمی منتشر شده از سوی مرکز آمار ایران و بانک مرکزی، متوسط قیمت هر متر مربع واحد مسکونی در شهر تهران از مرز ۹۰ میلیون تومان عبور کرده و در کلان‌شهرهایی مانند اصفهان، مشهد، تبریز و شیراز نیز قیمت‌ها رکوردهای بی‌سابقه‌ای را ثبت کرده‌اند. این در حالی است که درآمد سالانه خانوارهای شهری، به‌ ویژه در دهک‌های پایین درآمدی، نه‌ فقط امکان خرید خانه را از آنها سلب کرده، بلکه حتی تامین اجاره‌بهای مسکن را نیز به چالشی جدی تبدیل کرده است.

بررسی‌ها نشان می‌دهد که در سال گذشته، نسبت اجاره‌بهای مسکن به کل هزینه‌های خانوار در دهک‌های پایین، به بیش از ۶۰ درصد رسیده؛ عددی که بیانگر ورود این خانوارها به وضعیت «فقر شدید مسکن» است. 

از سوی دیگر، شاخص «دوره انتظار برای خرید مسکن» که مبین فاصله بین درآمد خانوار و قیمت مسکن است، اکنون در دهک‌های پایین به رقمی رسیده که از طول عمر اقتصادی فعال افراد فراتر رفته است. به‌ عبارت دیگر، یک خانوار کم‌درآمد حتی با پس‌انداز کامل درآمد خود طی چند دهه، توانایی خرید خانه‌ای متوسط را نخواهد داشت. این وضعیت نشان می‌دهد که بحران مسکن از یک مشکل اقتصادی به یک معضل و بحرانی با پیامدهای اجتماعی عمیق تبدیل شده است. 

با چنین چشم‌انداز نگران‌کننده‌ای، انتظار می‌رفت وزارت راه و شهرسازی تحت مدیریت فرزانه صادق مالواجرد، با اتخاذ سیاست‌های فعالانه، تحرکی در جهت پاسخگویی به نیاز انباشته‌ شده مردم ایجاد کند. با این حال، مرور عملکرد این وزارتخانه در چند حوزه‌ کلیدی بخش مسکن، بیش از آنکه حاکی از اراده‌ای برای اصلاح باشد، گواه نوعی انفعال و کم عملی غیرقابل انکار است. 

به عنوان اولین مساله، باید به عدم پیگیری موثر اجرای تکالیف قانون جهش تولید مسکن اشاره کرد؛ قانونی که می‌توانست با بسیج منابع، فعال‌سازی ظرفیت‌های دولتی و تسهیل‌گری نهادی، تولید انبوه مسکن را ممکن سازد اما عملا مغفول مانده است. در واقع، طرح نهضت ملی مسکن که تبلور عملیاتی این قانون بود، اکنون در وضعیتی مبهم و بی‌سرانجام قرار گرفته است. در واقع نه‌ فقط طرح با قوت و انسجام اجرایی نمی‌شود، بلکه هیچ جایگزینی نیز برای آن معرفی نگردیده و سیاست‌گذار به نوعی در برزخ تصمیم‌گیری گرفتار مانده است. در همین ارتباط، بستن سامانه ثبت‌نام طرح نهضت ملی مسکن توسط وزارتخانه راه و شهرسازی، در شرایطی که چند میلیون خانوار چشم‌انتظار یک سازوکار حمایتی بودند، به‌ معنای متوقف‌ ساختن تنها مسیر مردم برای خانه‌دار شدن بود. 

مساله دیگر وضعیت سامانه ملی املاک و اسکان است که باید مبنای شفافیت و ابزار اصلی اخذ مالیات از خانه‌های خالی باشد ولی همچنان ناقص، ناکارآمد و بلااستفاده باقی مانده است. در ادامه این ضعف، وزارتخانه به‌ جای اجرای قانون مالیات بر خانه‌های خالی، طرح فروش املاک و اراضی وزارتخانه برای خرید واحدهای مسکونی خالی را مطرح کرده که دقیقا خلاف فلسفه مقابله با احتکار مسکن است و به نوعی تن دادن به منطق سوداگرانه بازار و همراهی با دلالان و بورس‌بازان زمین و مسکن است. 

از دیگر نقاط ضعف آشکار این وزارتخانه، می‌توان به کوتاه آمدن در برابر زیاده‌خواهی نظام بانکی کشور اشاره کرد. بانک‌هایی که با وجود تکالیف قانونی‌ آنها، از پرداخت تسهیلات لازم به پروژه‌های نهضت ملی امتناع کرده‌اند، نه‌ فقط با هیچ برخوردی مواجه نشدند، بلکه وزارتخانه نیز در قبال این بدعهدی‌ها واکنش قاطعی نشان نداده است. در چنین شرایطی است که فروش امتیاز طرح نهضت ملی مسکن به دلالان توسط متقاضیانی که امکان تامین آورده اولیه را ندارند، به یک پدیده رایج تبدیل شده است؛ پدیده‌ای که عملا عدالت در توزیع منابع را مخدوش و فساد در چرخه تخصیص مسکن را تشدید کرده است. 

در نهایت باید گفت فرزانه صادق که با قول تعهد به ادامه طرح نهضت ملی مسکن و اجرای قانون برنامه هفتم از مجلس رای اعتماد گرفت ولی به مرور با نقد سیاست‌ها و برنامه‌های مربوط به مسکن محرومان، بنیان‌های طرح نهضت ملی را زیر سوال برد و با عدم ارائه طرح‌های عملیاتی برای تکالیف قانون برنامه هفتم در حوزه مسکن، به ویژه افزایش ظرفیت سکونتگاهی کشور به آن بی توجهی کرد، نه‌ فقط گره‌ای از کار فروبسته مسکن نگشوده، بلکه با عدم تحرک و تصمیم‌گری موثر، عملا به استمرار وضعیت بحرانی کمک کرده است؛ وضعیتی که در حال حاضر و با شرایط فعلی و با ایده‌هایی که طی ۵۰ سال گذشته بارها خطا بودن آنها اثبات شده، هیچ چشم‌انداز روشنی برای رفع آن قابل تصور نیست.

هیجو دسکتاپ خبر چپ
محک دسکتاپ خبر چپ