افزایش زیان شرکتهای نفتی هندی به دلیل جنگ علیه ایران
به گزارش اقتصاد معاصر؛ به نقل از رویترز؛ مقامات هندی تأیید کردهاند با وجود آخرین دور افزایش قیمتها، نرخهای خردهفروشی کنونی هنوز برای جبران کامل جهش شدید قیمت جهانی نفت کافی نیست. در نتیجه، شرکتهای دولتی توزیع سوخت با زیان سنگین روزانه مواجهاند.
شرکتهای دولتی نفت هند با وجود افزایش چندباره قیمت بنزین و گازوئیل در این ماه، همچنان از فشار مالی ناشی از افزایش قیمت جهانی نفت خام رنج میبرند و زیان روزانه آنها نزدیک به 600 کرور روپیه باقی مانده است.
آخرین تجدید نظر در قیمت بنزین و گازوئیل که چهارمین افزایش قیمت در این ماه محسوب میشود، در حالی انجام میشود که شرکتهای دولتی بازاریابی نفت (مانند ایندین اویل، بهارات پترولیوم و هندوستن پترولیوم) تلاش میکنند فاصله بین نرخهای داخلی و قیمتهای سرسامآور جهانی را کم کنند. مقامات میگویند افزایشهای اخیر فقط تا حدی زیان این شرکتها را جبران کرده است.
به گفته یک مقام دولتی، شرکتهای دولتی همچنان روزانه نزدیک به 600 کرور روپیه زیان میدهند، زیرا هزینه بالاتر تهیه نفت خام همچنان بیش از درآمد حاصل از اصلاح قیمتها در جایگاههاست. تنشهای ژئوپلیتیکی و نگرانی از اختلال عرضه از مناطق عمده تولید نفت، فشار را بیشتر کرده است.
وضعیت مالی دولت
کاهش مالیات غیرمستقیم (excise duty) بنزین و گازوئیل برای محافظت از مصرفکنندگان در برابر تورم سرسامآور سوخت، منابع مالی دولت را نیز تحت فشار قرار داده است. مقامات اعلام کردند دولت مرکزی هند به دلیل کاهش وصولی مالیات بر سوخت، ماهانه نزدیک به 14 هزار کرور روپیه از درآمد خود صرفنظر میکند.
دور جدید افزایش قیمت سوخت نشاندهنده عمل متعادلسازی دشواری است که سیاستگذاران با آن روبرویند: از یک سو کنترل فشارهای تورمی و از سوی دیگر حفظ سلامت مالی شرکتهای توزیع سوخت.
قیمت خردهفروشی سوخت در هند به نرخهای مرجع جهانی وصل است، اما شرکتهای دولتی معمولاً در دورههای جهش شدید قیمت، بخشی از افزایش را خود تحمل میکنند، مخصوصاً وقتی تورم از نظر سیاسی حساس باشد.
قیمت نفت برنت در هفتههای اخیر به دلیل بیثباتی در غرب آسیا و شرایط محدودتر عرضه جهانی بالا مانده است. هند بیش از 85٪ نفت خام مورد نیاز خود را وارد میکند و همین امر پالایشگاهها و توزیعکنندگان دولتی را آسیبپذیر کرده است.
کارشناسان میگویند شرکتهای خصوصی قیمتها را هماهنگ با بازار جهانی و با شدت بیشتری افزایش دادهاند، اما شرکتهای دولتی همواره برای حمایت از مصرفکننده تحت فشار بیشتری برای تعدیل افزایش قیمت بودهاند. این موضوع در دورههای قیمت بالای نفت، به زیانهای جبراننشده (under-recoveries) برای شرکتهای دولتی منجر شده است.
اثرات اقتصادی
اقتصاددانان هشدار میدهند ترکیب قبض بالاتر واردات و کاهش درآمد مالیاتی از سوخت، در صورت تداوم قیمت بالای نفت، کسری بودجه هند را نیز افزایش خواهد داد. افزایش قیمت نفت معمولاً کسری حساب جاری هند را بدتر کرده و از طریق هزینه حملونقل و لجستیک، به تورم وارداتی دامن میزند.
چشمانداز و ریسکها
کارگزاریها و تحلیلگران انرژی هشدار میدهند علیرغم افزایش اخیر قیمت سوخت، تداوم قیمت بالای نفت میتواند سودآوری شرکتهای بازاریابی نفت را تحت تأثیر قرار دهد. زیان ناشی از کاهش ارزش موجودی انبار، کاهش ارزش پول ملی و تأخیر در انتقال هزینه بالاتر به مصرفکنندگان، از ریسکهای کلیدی این بخش هستند.
از سوی دیگر، حاشیه سود پالایش برخی شرکتهای هندی به دلیل تقاضای قوی صادراتی برای فرآوردههای نفتی بهبود یافته، اما تحلیلگران میگویند سود عملیات پالایش همیشه برای جبران کامل زیان بخش پخش داخلی سوخت کافی نیست.
دولت هند هنوز مشخص نکرده که افزایش بیشتر قیمت سوخت یا اقدامات مالی اضافی در دستور کار است یا نه. اما مقامات اشاره کردهاند که با توجه به ادامه عدماطمینان در بازارهای جهانی انرژی، وضعیت به دقت پایش میشود.
تصمیمات قیمتی آینده به مسیر قیمت نفت خام جهانی و میزان اختلال در زنجیره تأمین ناشی از تنشهای ژئوپلیتیکی بستگی خواهد داشت. هر افزایش پایدار قیمت نفت، دولت و شرکتهای نفتی را ناگزیر به بازنگری در استراتژی قیمتگذاری سوخت و ساختار مالیاتی میکند./تسنیم
