سفره ۳ تریلیون دلاری سفر ترامپ برای آمریکا؛ غزه در گرسنگی ماند

به گزارش خبرنگار اقتصاد معاصر؛‌ سفر پرحاشیه دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور ایالات متحده آمریکا به کشورهای عربی حوزه خلیج فارس پایان یافت؛ سفری که با شعار «کمک به حل بحران انسانی در غزه» آغاز شد، اما به سرعت ماهیت واقعی آن رنگ و بوی واقعیت گرفت؛ از انعقاد قراردادهای کلان نظامی و معاملات تسلیحاتی بی‌سابقه تا جذب سرمایه‌گذاری‌های چشمگیر برای اقتصاد آمریکا.

در حالی که تحلیل‌گران و رسانه‌ها انتظار داشتند که ترامپ در این سفر بر کاهش تنش‌ها در نوار غزه و حل بحران انسانی آن تمرکز کند، اما نتیجه چیزی نبود جز تعمیق مناسبات نظامی با پادشاهی‌های ثروتمند حاشیه خلیج فارس و حذف کامل غزه از اولویت‌های عملی مذاکرات.

غزه: ابزاری برای مشروعیت‌بخشی به سفر

پیش از آغاز این سفر، ترامپ در یک مصاحبه با شبکه‌ای عربی اعلام کرده بود که یکی از اهداف اصلی او «ایجاد منطقه‌ای امن برای مردم فلسطین» در غزه است؛ منطقه‌ای که به گفته او باید از درگیری، فشار اقتصادی و جنگ دور باشد. او از طرحی با نام «منطقه آزادی» سخن گفت، که قرار بود با مشارکت کشورهای عربی و آمریکا اجرا شود.

با این حال، از همان لحظات نخست ورود به ریاض، مشخص شد که بحران غزه تنها نقش یک ابزار تبلیغاتی در این سفر را ایفا کرده است. در برنامه‌های رسمی، نشست‌های خبری و حتی بیانیه‌های منتشر شده، نامی از این طرح شنیده نشد و هیچ گامی برای تحقق آن برداشته نشد.

معاملات نظامی به جای حمایت بشردوستانه

نخستین مقصد ترامپ، عربستان سعودی بود؛ کشوری که از گذشته یکی از اصلی‌ترین مشتریان تسلیحات آمریکایی به شمار می‌رود. در این دیدار، قراردادی تسلیحاتی به ارزش ۱۴۲ میلیارد دلار بین آمریکا و عربستان امضا شد. این قرارداد شامل فروش سامانه‌های دفاع موشکی، جنگنده‌های پیشرفته و تجهیزات ارتباطی بود.

همچنین محمد بن سلمان، ولیعهد سعودی، اعلام کرد که کشورش متعهد به سرمایه‌گذاری ۶۰۰ میلیارد دلاری در بخش‌های مختلف اقتصاد آمریکا، از جمله فناوری، زیرساخت و انرژی‌های نو خواهد بود.

قطر: قرارداد هواپیمایی و هدیه شخصی

در قطر نیز ترامپ با امیر این کشور دیدار کرد و قراردادهایی به ارزش ۹۶ میلیارد دلار برای خرید ۲۱۰ فروند هواپیمای بوئینگ توسط قطر ایرویز امضا شد. این معامله بزرگ‌ترین سفارش پهن‌پیکر تاریخ بوئینگ عنوان شده است.

برخی منابع خبری همچنین گزارش دادند که دولت قطر یک هواپیمای شخصی به ارزش حدود ۴۰۰ میلیون دلار به ترامپ هدیه داده است؛ اقدامی که انتقادات شدیدی را در آمریکا برانگیخت و از سوی برخی ناظران به‌عنوان "رشوه دیپلماتیک" توصیف شد.

امارات متحده عربی: تمرکز بر فناوری و هوش مصنوعی

در ابوظبی، تمرکز اصلی بر همکاری در زمینه فناوری‌های نوین بود. امارات متعهد شد که بیش از ۱.۴ تریلیون دلار در حوزه هوش مصنوعی، اینترنت اشیاء، امنیت سایبری و انرژی‌های پاک در آمریکا سرمایه‌گذاری کند. این توافق بخشی از برنامه‌های استراتژیک امارات برای تبدیل‌شدن به مرکز فناوری منطقه است.

درآمد آمریکا از سفر: بیش از ۴ تریلیون دلار

با جمع‌بندی مجموع قراردادها و سرمایه‌گذاری‌ها، برخی رسانه‌ها و تحلیل‌گران اعلام کرده‌اند که آمریکا از این سفر بیش از ۴ تریلیون دلار درآمد مستقیم یا تعهد سرمایه‌گذاری به‌دست آورده است، شامل ۱۴۲ میلیارد دلار قرارداد تسلیحاتی با عربستان، ۹۶ میلیارد دلار سفارش هواپیما از قطر، ۶۰۰ میلیارد دلار سرمایه‌گذاری عربستان در آمریکا و حدود ۱.۴ تریلیون دلار سرمایه‌گذاری فناورانه از سوی امارات.

اما بررسی دقیق‌تر منابع رسمی و گزارش‌های بین‌المللی نشان می‌دهد که عدد واقعی مجموع این قراردادها و تعهدات به حدود ۲.۳ تا ۲.۵ و ۳ تریلیون دلار می‌رسد؛ بخشی از این اختلاف ناشی از اغراق رسانه‌ای و گمانه‌زنی‌های سیاسی است که بدون پشتوانه دقیق از اسناد رسمی مطرح شده‌اند.

علاوه بر این، مذاکرات جانبی در زمینه پتروشیمی، زیرساخت و فناوری اطلاعات نیز ده‌ها میلیارد دلار دیگر برای شرکت‌های آمریکایی به ارمغان آورده، اما هنوز جزئیات کاملی از آن منتشر نشده است. در هر صورت، چه با رقم ۲.۵ تریلیون و چه ادعای ۴ تریلیون، آنچه مسلم است، غزه سهمی از این معاملات نبرده و بحران انسانی آن، کاملاً نادیده گرفته شده است.

غزه در وضعیت اضطرار؛ سکوتی آزاردهنده

نوار غزه در حال حاضر یکی از بحرانی‌ترین مناطق جهان است. محاصره شدید، نبود آب آشامیدنی، دارو، سوخت و حملات مستمر، شرایط زندگی را برای مردم به‌شدت دشوار کرده است. نهادهای بین‌المللی بارها هشدار داده‌اند که غزه در آستانه فاجعه‌ای انسانی قرار دارد. با این حال، در سفر پر سر و صدای ترامپ، نه تنها کمکی وعده داده نشد، بلکه بحران انسانی در این منطقه حتی به‌عنوان موضوع مذاکره نیز مطرح نگردید.

غزه، همچنان در حاشیه بازی قدرت‌ها

در نهایت، سفر اخیر ترامپ به خلیج فارس نشان داد که برای بسیاری از بازیگران بین‌المللی و منطقه‌ای، غزه اولویت نیست، بلکه موضوعی برای بهره‌برداری رسانه‌ای یا فشاری موقت بر طرف‌های دیگر است. قراردادهای میلیاردی، توافقات دفاعی و سرمایه‌گذاری‌های عظیم، همه‌چیز را تحت‌الشعاع قرار دادند و غزه، همچون گذشته، در حاشیه ماند.

در حالی که ایالات متحده از این سفر سود اقتصادی بی‌سابقه‌ای به‌دست آورد، اما هیچ گامی برای حمایت از مردم غزه برداشته نشد. این سفر را می‌توان نمادی از ترجیح تجارت بر انسانیت دانست؛ جایی که صلح و کمک بشردوستانه قربانی منافع اقتصادی و ژئوپولیتیک شد.