مصرف گاز بخش خانگی و تجاری ۳۰ درصد افزایش یافت

به گزارش اقتصاد معاصر؛ سعید توکلی امروز (پنجشنبه هفتم مهر ۱۴۰۵) با حضور در برنامه تلویزیونی، با اشاره به روند افزایشی مصرف گاز هم‌زمان با کاهش دمای هوا تصریح کرد: در پنج روز گذشته، مصرف گاز در بخش خانگی، تجاری و صنایع جزء حدود ۷۰ میلیون مترمکعب، معادل ۳۰ درصد، افزایش یافته است. با توجه به پیش‌بینی‌های هواشناسی و بارندگی مناسب در مناطق غربی و شمال‌غربی کشور، انتظار می‌رود با کاهش دمای هوا، استفاده از سامانه‌های گرمایشی و در پی آن، مصرف گاز افزایش یابد.

وی افزود: با حرکت به سمت روزهای سرد سال، مقدار مصرف گاز به‌ویژه در بخش خانگی، تجاری و صنایع جزء افزایش می‌یابد؛ به‌گونه‌ای که در اوج مصرف، به ازای هر یک درجه کاهش دمای هوا، حدود ۲۵ میلیون مترمکعب معادل یک فاز پارس جنوبی به مصرف گاز کشور افزوده می‌شود.

مدیرعامل شرکت ملی گاز ایران با اشاره به پویش امسال با شعار ۲۰ درجه سانتی‌گراد، اجرای این پویش را راهکاری مؤثر برای مدیریت مصرف خواند و با تأکید بر اهمیت اصلاح الگوی مصرف گاز بیان کرد: دمای ۱۸ تا ۲۱ درجه سانتی‌گراد، محدوده متعارف دمای آسایش است و تنظیم دمای محیط روی ۲۰ درجه، بدون ایجاد آسیب در شرایط آسایش خانوارها، می‌تواند نقش مؤثری در کاهش مصرف داشته باشد.

توکلی ادامه داد: اگر همه مشترکان خانگی، تجاری و صنایع جزء در روزهای اوج مصرف، دمای محیط را یک درجه کاهش دهند، حدود ۲۵ میلیون مترمکعب و در صورت کاهش دو درجه‌ای، حدود ۵۰ میلیون مترمکعب گاز در مصرف روزانه صرفه‌جویی می‌شود؛ البته تحقق این ظرفیت به مشارکت همه مشترکان بستگی دارد.

وی با اشاره به شرایط ویژه امسال و محدودیت‌های ناشی از آسیب‌های واردشده به زیرساخت‌های گازی کشور گفت: امسال سالی استثنایی و دشوار برای صنعت گاز است و در چنین شرایطی، هم‌افزایی، مدیریت مصرف و اصلاح رفتار مصرف‌کنندگان می‌تواند به کاهش تنش در شبکه و تأمین پایدار گاز مشترکان کمک کند.

بازگشت ۱۰۰ میلیون مترمکعب از ظرفیت آسیب‌دیده به مدار

مدیرعامل شرکت ملی گاز ایران با اشاره به اقدام‌ها برای جبران آسیب‌های واردشده به تأسیسات گازی کشور تصریح کرد: در پی آسیب‌دیدن بخشی از زیرساخت‌های گازی در ۲۷ اسفند سال گذشته، حدود ۲۳۰ میلیون مترمکعب از ظرفیت مرتبط با این تأسیسات تحت تأثیر قرار گرفت که تاکنون حدود ۱۰۰ میلیون مترمکعب از آن بازگشته است بدین ترتیب با ۱۳۰ میلیون مترمکعب ناترازی گاز ناشی از آن به اضافه ناترازی مزمن باقی از قبل مواجه هستیم.

توکلی با اشاره به تلاش کارکنان صنعت گاز در بخش‌های تولید، پالایش، انتقال و توزیع افزود: بازگرداندن این مقدار ظرفیت، به‌ویژه با توجه به دشواری عملیات در تأسیسات پالایشی و شرایط نامساعد دمایی در پالایشگاه‌های عسلویه، با تلاش گسترده همکاران و پذیرش ریسک‌های عملیاتی محقق شده است.

وی با بیان اینکه محدودیت‌های ناشی از این آسیب‌ها به ناترازی‌های مزمن سال‌های گذشته نیز افزوده شده است، تصریح کرد: برآوردها نشان می‌دهد حدود ۱۱ استان کشور در زمستان پیش‌رو با تنش گازی مواجه هستند و سه استان شمالی (مازندران، خراسان شمالی و گلستان) نیز به دلیل موقعیت جغرافیایی، شرایط شبکه گازرسانی و محدودیت‌های تأمین گاز و کمبود و ناترازی حساسیت بیشتری خواهند داشت.

مدیرعامل شرکت ملی گاز ایران گفت: محورهایی از شبکه گاز برخی استان‌ها از جمله کرمان، اصفهان، آذربایجان غربی، آذربایجان شرقی، اردبیل، کردستان و خراسان رضوی به شکل پراکنده زمستان امسال تنش گازی خواهند داشت.

توکلی با تأکید بر پیوستگی شبکه گاز کشور گفت: شبکه انتقال گاز، شبکه‌ای پویا و به‌هم‌پیوسته است و برداشت گاز در هر بخش می‌تواند بر پایداری بخش‌های دیگر اثر بگذارد؛ ازاین‌رو، مدیریت مصرف در استان‌هایی مانند تهران، البرز و سمنان نیز برای انتقال پایدار گاز به مناطق شمالی اهمیت دارد.

وی از اجرای طرح‌های زیرساختی برای افزایش انعطاف‌پذیری شبکه خبر داد و افزود: برای نخستین بار، ایستگاه تقویت فشار لامرد در خط هفتم سراسری در حال بهره‌برداری است. همچنین با اتصال بخش جنوب‌شرق کشور به شبکه انتقال گاز شمال، امکان تأمین بخشی از نیاز مناطق شمالی از مسیر جنوب و استان‌های سیستان‌وبلوچستان و خراسان جنوبی فراهم شده است.

مدیرعامل شرکت ملی گاز ایران تأکید کرد: توسعه اتصالات و تقویت ارتباط میان بخش‌های مختلف شبکه، به افزایش پایداری گازرسانی در شرایط اوج مصرف کمک می‌کند.

بهینه‌سازی موتورخانه‌ها و تجهیزات گرمایشی

توکلی با اشاره به اقدام‌ها برای بهینه‌سازی مصرف گاز در بخش خانگی گفت: تاکنون بیش از ۱۳۲ هزار موتورخانه در کشور بهینه‌سازی شده است. این اقدام می‌تواند مصرف گاز ساختمان‌ها و مجتمع‌ها را حدود ۱۳ تا ۲۵ درصد کاهش دهد.

وی با بیان اینکه برآوردها از وجود حدود ۲۰ تا ۲۱ میلیون بخاری کم‌بازده در کشور حکایت دارد، افزود: در چهارچوب طرح‌های مصوب، تاکنون حدود ۱۸۰ هزار بخاری تعویض شده است.

مدیرعامل شرکت ملی گاز ایران، سرویس و نگهداری تجهیزات گرمایشی، رسوب‌زدایی پکیج‌ها، تنظیم مشعل‌ها و استفاده از تجهیزات دارای راندمان بالا را از دیگر راهکارهای کاهش مصرف برشمرد و گفت: تنظیم دمای پکیج در محدوده ۵۵ تا ۶۰ درجه سانتی‌گراد، متناسب با نوع دستگاه و نیاز مصرف‌کننده، می‌تواند ضمن تأمین آب گرم مورد نیاز، به کاهش مصرف انرژی و افزایش عمر تجهیزات کمک کند.

توکلی با اشاره به ظرفیت صرفه‌جویی در بخش خانگی از مسیر بیش از ۱۰۰ شرکت کارور موجود در کل کشور بیان کرد: برآورد شرکت ملی گاز ایران نشان می‌دهد بیش از یک‌سوم مشترکان خانگی، قابلیت کاهش مصرف دارند. از آنجا که بخش عمده گاز مصرفی در منازل صرف گرمایش محیط می‌شود، توجه به عایق‌کاری ساختمان، پنجره‌های دوجداره، برچسب انرژی تجهیزات و اجرای مبحث ۱۹ مقررات ملی ساختمان می‌تواند نقش تعیین‌کننده‌ای در کاهش مصرف داشته باشد.

وی همچنین بر اقدام‌های ساده‌ای مانند درزبندی پنجره‌ها، استفاده از پرده‌های ضخیم، بستن دریچه‌های کولر در فصل سرد، گرم‌کردن فضاهای مورد نیاز به‌جای همه اتاق‌ها و کاهش دمای محیط در ساعات شب در قالب اصلاح رفتاری تأکید کرد.

شناسایی مصارف غیرمجاز و برخورد با سرقت گاز

مدیرعامل شرکت ملی گاز ایران با اشاره به اقدام‌ها برای شناسایی انشعاب‌های غیرمجاز گفت: در برخی مناطق، به‌ویژه محدوده‌های خارج از بافت‌های شهری و روستایی و مناطق خوش‌نشین، احتمال استفاده غیرمجاز از گاز وجود دارد.

وی با اشاره به شناسایی و جمع‌آوری حدود ۸۰ کیلومتر از خطوط لوله توزیع از شهروندان خواست موارد مشکوک به سرقت گاز را از طریق شماره ۱۹۴، گزارش کنند و افزود: شرکت ملی گاز ایران در چهارچوب مسئولیت‌های خود، موضوع را پیگیری می‌کند و در موارد احرازشده، با همکاری دستگاه‌های مسئول، اقدامات لازم برای جمع‌آوری انشعاب غیرمجاز و برخورد قانونی انجام می‌شود.

مدیرعامل شرکت ملی گاز ایران با اعلام اینکه برخورد قانونی با سرقت گاز صرفا وظیفه صنعت گاز نیست، گفت: سرقت گاز توسط افرادی اتفاق می‌افتد که عمدتا فنی بوده است.

توکلی همچنین به کشف یک مجموعه استخراج رمزارز در اشتهارد با ۳۶۲ دستگاه ماینر اشاره کرد و گفت: در این مورد، از انشعاب غیرمجاز گاز برای تأمین انرژی مورد نیاز تجهیزات استفاده شده بود که این انشعاب با نشت همراه بود و با دو مولد برق اضطراری گاز را به سرقت می‌برد.

وی خواستار شد که برخورد با سرقت گاز به یک مطالبه عمومی تبدیل شود.

تداوم تأمین گاز صنایع با مدیریت مصرف در روزهای اوج

مدیرعامل شرکت ملی گاز ایران با اشاره به وضع تأمین گاز صنایع و نیروگاه‌ها تصریح کرد: خوشبختانه تاکنون با وجود محدودیت‌های ناشی از آسیب‌های واردشده به زیرساخت‌های گازی، محدودیتی برای صنایع اعمال نشده است. همچنین حدود ۸۵ درصد از سبد سوخت نیروگاه‌ها از گاز تأمین شده که نزدیک به سهم پارسال معادل ۸۶ درصد، است.

توکلی افزود: با افزایش مصرف در بخش خانگی، تجاری و صنایع جزء در روزهای سرد پیش‌رو، ممکن است برخی صنایع برای حفظ پایداری شبکه ناگزیر به استفاده از سوخت جایگزین شوند. تمهیدهای لازم در وزارت نفت پیش‌بینی شده و استانداری‌ها نیز در حال پیگیری اقدام‌های مرتبط با مدیریت مصرف و تأمین سوخت جایگزین هستند.

وی با اشاره به اهمیت برنامه‌ریزی برای واحدهای صنعتی حساس، از جمله مرغداری‌ها در استان گلستان، گفت: انجام تعمیرات اساسی در زمان مناسب و پیش‌بینی شرایط بهره‌گیری از سوخت جایگزین می‌تواند به مدیریت مصرف در دوره اوج کمک کند.

اصلاح تعرفه‌ها و ضرورت مدیریت مصرف مشترکان پرمصرف

مدیرعامل شرکت ملی گاز ایران با اشاره به اصلاح تعرفه گاز مشترکان پرمصرف پس از ۱۴ سال در سال ۱۴۰۴ بیان کرد: حدود ۲ درصد از مشترکان کشور در گروه بسیار پرمصرف قرار دارند و در مجموع حدود ۶ درصد از گاز مصرفی کشور را به خود اختصاص می‌دهند. تعرفه این گروه بر اساس مصوبه‌های مربوط، با هدف افزایش حساسیت نسبت به مقدار مصرف اصلاح شده است.

توکلی افزود: پارسال پس از اجرای اصلاح تعرفه‌ها، مصرف گاز در بخش خانگی حدود ۵.۸ درصد کاهش یافت؛ رقمی قابل توجه که نشان می‌دهد سیاست‌های اقتصادی در کنار فرهنگ‌سازی و اصلاح رفتار مصرف‌کنندگان می‌تواند بر مدیریت مصرف اثرگذار باشد.

وی با تأکید بر ضرورت بررسی ابزارهای تکمیلی برای کنترل مصرف‌های بسیار بالا گفت: شرکت ملی گاز ایران مجری قوانین و مقررات ابلاغی است و تصمیم‌گیری درباره اصلاحات بیشتر در حوزه تعرفه‌ها و دیگر ابزارهای بازدارنده، نیازمند بررسی و تصمیم‌گیری در مراجع ذی‌صلاح است.

پایداری گازرسانی در گرو همراهی مردم

مدیرعامل شرکت ملی گاز ایران با اشاره به تلاش کارکنان صنعت گاز در بخش‌های مختلف زنجیره تأمین تصریح کرد: با وجود دشواری‌های امسال، همکاران ما در سکوهای گازی، پالایشگاه‌ها، شرکت انتقال و شبکه توزیع با تمام توان برای حفظ پایداری گازرسانی تلاش کرده‌اند.

توکلی از مردم خواست با رعایت الگوی مصرف، به تأمین پایدار گاز در روزهای سرد کمک کنند و افزود: انتظار می‌رود با همدلی و مشارکت عمومی، پویش کاملا انسانی شرایطی فراهم شود که خانوارهای ساکن مناطق سردسیر کشور در اوج سرما با مشکل تأمین گاز مواجه نشوند./مهر