افزایش قدرت ایران در نظم جدید بین‌المللی/ ایفای نقش در تغییر پارادایم صنعتی جهان

به گزارش اقتصاد معاصر؛ عبدالناصر همتی، وزیر اقتصاد امروز (دوشنبه) در میزگرد وزرای بیست و هشتمین اجلاس آژانس سرمایه‌گذاری جهانی (ویپا) در ریاض، طی سخنانی اظهار داشت: مایه افتخار است که امروز در این میزگرد وزرا و در کنار نمایندگان برجسته از کشور‌های مختلف جهان به بررسی یکی از مهم‌ترین موضوعات اقتصادی دوران معاصر بپردازیم؛ «تغییر پارادایم و اثر آن بر رابطه بین سیاست صنعتی و استراتژی ترویج سرمایه‌گذاری» که نه‌تن‌ها مسیر آینده اقتصاد جهانی را تعیین می‌کند، بلکه سرنوشت همکاری‌های بین‌المللی و کیفیت زندگی مردم در سراسر جهان را نیز شکل خواهد داد.

وی با بیان اینکه اقتصاد جهانی در سال‌های اخیر تحت‌تاثیر مشکلات متعددی قرار گرفته است، ادامه‌داد: بحران‌های اقلیمی، تغییرات ژئوپلیتیک، نوسانات شدید در حوزه انرژی و نابرابری‌های ناشی از ظهور فناوری‌های نوین مانند هوش مصنوعی بلاکچین و انقلاب دیجیتال، فقط بخشی از این تحولات هستند. رشد اقتصاد جهانی که طبق داده‌های بانک جهانی در دهه گذشته سالانه معمولاً کمتر از ۳.۵ درصد بود، اکنون با عدم اطمینان‌های فراینده‌ای روبه‌رو شده است.

وی افزود: رشد نابرابر میان اقتصاد‌های نوظهور و پیشرفته، افزایش تنش‌های تجاری و کاهش سرعت زنجیره‌های تأمین جهانی، به مسائلی اساسی برای همه دولت‌ها تبدیل شده است. اما در میان این چالش‌ها، فرصت‌های بی‌سابقه‌ای نیز ظهور کرده است.

وزیر اقتصاد کشورمان تصریح‌کرد: توسعه پایدار و اقتصاد سبز با سرمایه‌گذاری در انرژی‌های تجدیدپذیر افزایش تمایل به سرمایه‌گذاری در بازار‌های نوظهور و تمرکز بر تحول دیجیتال، همگی زمینه‌های جدیدی برای رشد و همکاری جهانی ایجاد کرده‌اند.

همتی ادامه‌داد: اقتصاد ایران با برخورداری از منابع غنی طبیعی، معدنی و انرژی، جمعیت جوان و تحصیل‌کرده، موقعیت ژئوپلیتیک ممتاز و شبکه گسترده‌ای از زیرساخت‌های اقتصادی ظرفیت فوق‌العاده‌ای برای پاسخ به این چالش‌ها و بهره برداری از این فرصت‌ها دارد.

وی با یادآوری اینکه ایران با دارا بودن ۱۰ درصد ذخایر اثبات شده نفت و ۱۵ درصد ذخایر گاز طبیعی جهان و همچنین موقعیت ارتباطی به‌عنوان کریدور شمال- جنوب و شرق- غرب می‌تواند نقشی کلیدی در تقویت زنجیره‌های تأمین جهانی ایفا کند، گفت: به‌عنوان مثال فقط در حوزه انرژی‌های تجدیدپذیر، پتانسیل بسیار بالایی برای تولید برق خورشیدی و بادی در ایران وجود دارد که نه‌تن‌ها می‌تواند نیاز داخلی را تامین کند، بلکه به تقویت صادرات انرژی پاک به کشور‌های منطقه نیز منجر می‌شود.

وزیر امور اقتصادی و دارایی تاکید کرد: جمهوری اسلامی ایران با تشکیل دولت وفاق ملی در داخل و تقویت جایگاه خود در مجامع خارجی از جمله صورت رسمی در سازمان همکاری شانگهای و گروه بریکس و همکاری نزدیک با اتحادیه اقتصادی اوراسیا و همکاری با کشور‌های همسایه و خلیج‌فارس، به طور مستمر به دنبال ایجاد زمینه‌های همکاری مشترک بوده است.

همتی تصریح‌کرد: افزایش قدرت ایران در نظم جدید بین‌المللی به ما این امکان را داده است که در حوزه‌هایی همچون مبارزه با تغییرات اقلیمی، انتقال فناوری و سرمایه‌گذاری‌های مشترک نقش فعالی ایفا کنیم.

تاثیر منفی تحریم ایران بر کل منطقه و جهان

وزیر اقتصاد کشورمان همچنین تأکید کرد: تحریم‌های اقتصادی فقط برای ایران مضر نیستند، بلکه آسیب‌های سیاسی و اقتصادی آن به کل اقتصاد منطقه و جهان سرایت کرده است.

وی ادامه داد: در همین زمینه، نقش دولت‌ها در بهینه‌سازی کارکرد سازمان‌های ترویج سرمایه‌گذاری ترویج تجارت و مناطق ویژه اقتصادی حیاتی است. ایران با داشتن ده‌ها منطقه ویژه اقتصادی و آزاد تجاری - صنعتی توانسته است بستری مناسب برای جذب سرمایه‌گذاری‌های باکیفیت فراهم کند. این مناطق با تسهیلات زیرساختی و دسترسی به بازار‌های منطقه‌ای ظرفیت بالقوه‌ای برای افزایش تولید داخلی تقاضای مصرفی و صادرات بین‌المللی دارند.

همتی با بیان اینکه در دهه‌های اخیر جهان شاهد تغییرات اساسی در پارادایم صنعتی نیز بوده است که به واسطه پیشرفت‌های فناوری تغییرات زیست محیطی و ضرورت‌های اقتصادی ایجاد شده است، یادآور شد: چالش‌های این تغییر پارادایم شامل رقابت فزاینده برای جذب سرمایه‌گذاری‌های فناورانه، کاهش سهم صنایع سنتی در اقتصاد جهانی و نیاز به انتقال سریع به فناوری‌های سبز است. این در حالی است که کشور‌های در حال توسعه برای دستیابی به این تحول با چالش‌های زیرساختی نیروی کار ماهر و سرمایه‌گذاری مواجه هستند.

وزیر اقتصاد تصریح‌کرد: بر اساس داده‌های رسمی، سهم صنعت، معدن و نفت و گاز در تولید ناخالص داخلی ایران حدود ۳۷ درصد است و بخش‌هایی مانند پتروشیمی، خودروسازی و فناوری‌های زیستی، پتانسیل بالایی برای جذب سرمایه‌گذاری خارجی دارند. همچنین ایران در حوزه صنایع دانش‌بنیان طی یک دهه گذشته شاهد رشد بسیار بالایی بوده که نشان‌دهنده قابلیت ما در بهره‌گیری از انقلاب صنعتی چهارم است.

همتی ادامه‌داد: برای بهره‌برداری از این ظرفیت‌ها، سیاست‌های صنعتی و استراتژی‌های ترویج سرمایه‌گذاری باید همسو و هم‌افزا شوند؛ استفاده از داده‌های کلان، تحول دیجیتال و همکاری‌های بین‌المللی ابزار‌های کلیدی برای تحقق این هدف خواهند بود.

وی گفت: تغییر پارادایم صنعتی جهان با تمام چالش‌ها و فرصت‌های خود به همکاری‌های بین‌المللی و استراتژی‌های دقیق نیازمند است. ایران با اتکا به ظرفیت‌های ملی خود و رویکردی فعال در سیاست خارجی قصد دارد در این مسیر نقشی برجسته ایفا کند و به موتور محرکه رشد منطقه و جهان تبدیل شود.

وزیر اقتصاد در پایان سخنرانی خود تصریح کرد: اینجانب ازهمه همکاران و دولت‌های حاضر دعوت می‌کنم تا با تقویت همکاری‌های چندجانبه و به اشتراک‌گذاری تجربیات به ساختن آینده‌ای پایدارتر عادلانه‌تر و شکوفاتر برای تمام کشور‌ها کمک کنیم.