مراکز داده، تهدیدی برای سلامت عمومی/ هزینه ۵.۴ میلیارد دلاری آلودگی دیجیتال

به گزارش خبرنگار اقتصاد معاصر به نقل از فایننشال تایمز؛ استفاده روزافزون شرکت‌های بزرگ فناوری از مراکز داده، هزینه‌های مرتبط با سلامت عمومی را به ارزش بیش از ۵.۴ میلیارد دلار در پنج سال گذشته به همراه داشته است. این یافته‌ها تاثیر فزاینده ایجاد زیرساخت‌های هوش مصنوعی را برجسته می‌کند. 

بر اساس برآوردهای این پژوهشگران، هزینه درمان بیماری‌های مرتبط با این آلودگی در سال ۲۰۲۳ به ۱.۵ میلیارد دلار رسیده که نسبت به سال قبل ۲۰ درصد افزایش نشان می‌دهد. همچنین، کل هزینه‌های مرتبط از سال ۲۰۱۹ تاکنون به ۵.۴ میلیارد دلار بالغ شده است. آلودگی هوا ناشی از مصرف بالای انرژی برای راه‌اندازی مراکز داده با درمان بیماری‌هایی نظیر سرطان، آسم و سایر عوارض مرتبط ارتباط داده شده است. این نتیجه‌گیری از پژوهش‌های انجام‌شده توسط دانشگاه کالیفرنیا ریورساید و موسسه فناوری کالیفرنیا (کلتک) به دست آمده است. 

این مشکل با رقابت فزاینده برای توسعه هوش مصنوعی مولد تشدید می‌شود؛ این فناوری به منابع محاسباتی گسترده‌ای برای آموزش و اجرای مدل‌های زبانی بزرگ در حال توسعه نیاز دارد. شرکت‌های مایکروسافت، آلفابت، آمازون و متا پیش‌بینی کرده‌اند که هزینه‌های سرمایه‌گذاری در هوش مصنوعی در سال جاری ممکن است از ۳۲۰ میلیارد دلار فراتر رود، در حالی که این رقم در سال ۲۰۲۳ برابر با ۱۵۱ میلیارد دلار بود. در همین راستا اوپن‌ای‌آی و سافت‌بانک ماه گذشته از طرح مشترک خود برای سرمایه‌گذاری عظیم ۵۰۰ میلیارد دلاری در زیرساخت هوش مصنوعی در ایالات متحده با نام «استارگیت» رونمایی کردند. 

یافته‌های دانشگاه کالیفرنیا ریورساید و کلتک با استفاده از یک ابزار مدل‌سازی معتبر از آژانس حفاظت محیط زیست ایالات متحده (EPA) محاسبه شده است. این مدل اثرات تخمینی کیفیت هوا و سلامت انسان را به ارزش پولی تبدیل می‌کند. 

برآوردها نشان می‌دهد گوگل با هزینه سلامت ۲.۶ میلیارد دلار در بازه زمانی ۲۰۱۹ تا ۲۰۲۳ بیشترین تاثیر را داشته است. پس از آن، مایکروسافت با ۱.۶ میلیارد دلار و متا با ۱.۲ میلیارد دلار قرار دارند. هزینه‌های مرتبط با سلامت عمومی برای هر یک از این شرکت‌ها به‌ صورت سالانه افزایش یافته است. شرکت‌هایی مانند آمازون به‌ دلیل عدم انتشار داده‌های کلیدی لازم برای مدل‌سازی، در این تحلیل لحاظ نشده‌اند. 

مراکز داده از طریق مصرف بالای برق که اغلب از سوخت‌های فسیلی تامین می‌شود، آلودگی تولید می‌کنند. ژنراتورهای پشتیبان که برای مواقع قطعی برق ضروری هستند، معمولا با سوخت دیزل کار می‌کنند و به آلودگی هوا دامن می‌زنند. همچنین زباله‌های سخت‌افزاری مانند تراشه‌ها می‌توانند مواد شیمیایی مضر را به محیط زیست وارد کنند. 

تاثیر شرکت‌های بزرگ فناوری بر سلامت عمومی با تخصیص مصرف برق گوگل و مایکروسافت در آمریکای شمالی به مکان‌های مراکز داده آنها در ایالات متحده و بهره‌گیری از گزارش‌های پایداری عمومی این شرکت‌ها محاسبه شده است. برای متا، از داده‌های اعلام‌شده مصرف برق در هر مکان استفاده شده که دو شرکت دیگر چنین اطلاعاتی را منتشر نمی‌کنند. 

این تحلیل، خرید ابزارهای مبتنی بر بازار مانند گواهی‌های انرژی تجدیدپذیر را که شرکت‌های فناوری برای جبران آلودگی ناشی از مصرف برق خود استفاده می‌کنند، در نظر نگرفته است. این ابزارها به‌ عنوان سرمایه‌گذاری در انرژی تجدیدپذیر جدید در ایالات متحده طراحی شده‌اند. 

در مقابل، پژوهش بر آلودگی تولیدشده در منطقه‌ای خاص که داده‌ها در آن پردازش می‌شوند متمرکز است؛ رویکردی که در حسابداری به‌ عنوان «مبتنی بر مکان» شناخته می‌شود. در این راستا شائولی رن، دانشیار دانشگاه کالیفرنیا ریورساید اظهار داشت: «برخلاف انتشار کربن، تاثیرات سلامت ناشی از یک مرکز داده در یک منطقه را نمی‌توان با هوای پاک‌تر در منطقه‌ای دیگر جبران کرد.» 

گوگل، متا و مایکروسافت اعلام کردند که استفاده آنها از ژنراتورهای پشتیبان کمتر از مقادیر تخمینی این پژوهش است که بر اساس میانگین داده‌های عمومی محاسبه شده‌اند. با این حال، این شرکت‌ها اطلاعات دقیق و مکان‌محور درباره استفاده از ژنراتورهای پشتیبان ارائه نکردند. 

برآوردهای بیش از حد

گوگل مدعی شد که برآوردهای هزینه سلامت، بیش از حد برآورد شده و این پژوهش «خریدهای انرژی پاک ما در بازارهای محلی که در آنها فعالیت می‌کنیم را نادیده گرفته است» و در نتیجه «برآورد نادرستی از انتشارات ارائه می‌دهد که تحت پیش‌فرض‌های نادرست، پیشرفت رشد منابع انرژی پاک را تضعیف کرده و روایتی نادرست از آسیب‌های سلامت ایجاد می‌کند.» این شرکت افزود که خریدهایش امکان دستیابی به حدود ۶۴ درصد انرژی بدون کربن را به‌ صورت میانگین فراهم کرده است. 

مایکروسافت اعلام کرد که بر «ارائه مزایای قابل‌ توجه محلی، اقتصادی، اجتماعی و زیست‌محیطی به جوامع محل فعالیت خود» تمرکز دارد. 

اظهارات متا

متا نیز اظهار داشت که با الزامات کیفیت هوا سازگار است و به حفظ انتشار صفر خالص گازهای گلخانه‌ای در عملیات جهانی، ساخت زیرساخت‌های نوآورانه و پایدار، گزارش‌دهی شفاف درباره پیشرفت اهداف پایداری و حمایت از جوامع محل فعالیت متعهد است. به‌ دلیل موقعیت جغرافیایی مراکز داده، مانند ویرجینیای غربی یا اوهایو، این پژوهش نشان داد که تاثیرات سلامت به‌ صورت نامتناسبی بر خانوارهای کم‌درآمد اثر می‌گذارد. 

رن پیشنهاد کرد که شرکت‌های فناوری می‌توانند با انتخاب استراتژیک مکان‌های کم‌جمعیت‌تر برای مراکز داده خود، روند «تهدید رو به رشد سلامت عمومی» را معکوس کنند و تاثیرات آن را کاهش دهند. 

بر اساس گزارش جداگانه‌ای از آزمایشگاه برکلی که با حمایت وزارت انرژی تهیه شده، مصرف انرژی مراکز داده در ایالات متحده در سال ۲۰۲۳ حدود ۴ درصد از کل مصرف برق این کشور را تشکیل داده و پیش‌بینی می‌شود با افزایش تقاضای ناشی از بار کاری هوش مصنوعی، این میزان تا سال ۲۰۲۸ به ۷ تا ۱۲ درصد برسد. 

آنتونیس میریداکیس، مدرس علوم زیست‌محیطی دانشگاه برونل لندن نیز اظهار داشت: «نگرانی‌هایی درباره آلودگی وجود دارد، زیرا هوش مصنوعی انرژی‌بر است و استفاده از آن روزبه‌روز در حال افزایش است. این موضوع عامل مهمی در کیفیت هوا و سلامت عمومی است که نمی‌توان آن را نادیده گرفت.»