تفاهم‌نامه سازمان امور عشایر و تات برای توسعه پژوهش‌های کاربردی و ارتقای بهره‌وری عشایر امضا شد

به گزارش اقتصاد معاصر از پایگاه اطلاع‌رسانی سازمان امور عشایر ایران، تفاهم‌نامه همکاری مشترک سازمان امور عشایر ایران و سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی (تات) با هدف توسعه پژوهش‌های کاربردی، انتقال دانش و فناوری، افزایش بهره‌وری تولید و تقویت اقتصاد عشایری، به امضای جهانبخش میرزاوند، رئیس سازمان امور عشایر ایران و غلامرضا گل‌محمدی، معاون وزیر جهاد کشاورزی و رئیس سازمان تات رسید. 

این تفاهم‌نامه با اعتبار سه‌ساله، زمینه همکاری‌های تخصصی دو سازمان در حوزه مدیریت منابع طبیعی، تولیدات دامی، آموزش‌های مهارتی و توسعه زنجیره ارزش محصولات عشایری را فراهم می‌کند. تشکیل کارگروه مشترک حداکثر ظرف یک ماه، تدوین برنامه عملیاتی، تعیین اولویت‌های اجرایی و پیگیری پیشرفت همکاری‌ها نیز از سازوکارهای پیش‌بینی‌شده در این تفاهم‌نامه است. 

میرزاوند با اشاره به اقدامات کارشناسی انجام‌شده پیش از امضای تفاهم‌نامه، گفت: نشست‌های تخصصی با مؤسسات تحقیقاتی سازمان تات برگزار شده و نیازهای جامعه عشایری در حوزه صنایع تبدیلی، پیش‌آگاهی تغییرات اقلیمی، بهره‌گیری از انرژی‌های نو، فناوری‌های فرآوری و خشک‌کردن محصولات، بهداشت تولیدات دامی و زنجیره ارزش نان و آرد شناسایی و تقسیم کارهای تخصصی اولیه انجام شده است. 

رئیس سازمان امور عشایر ایران، بهره‌گیری از ظرفیت‌های پژوهشکده حفاظت خاک و آبخیزداری را از محورهای مهم این همکاری دانست و افزود: استفاده از اطلس‌های مناطق سیل‌خیز، توسعه روش‌های استحصال آب باران و اجرای طرح‌های آبخیزداری با مشارکت بهره‌برداران عشایری، علاوه بر حفاظت از منابع آب و خاک، می‌تواند بخشی از نیاز آبی مناطق عشایری را تأمین و وابستگی به منابع محدود آب زیرزمینی را کاهش دهد. 

وی همچنین با اشاره به همکاری‌های تخصصی با مؤسسه تحقیقات جنگل‌ها و مراتع کشور و مؤسسه تحقیقات علوم دامی، اظهار کرد: توسعه دانش‌بنیان زنجیره ارزش گیاهان دارویی، بهره‌برداری پایدار از مراتع، افزایش بهره‌وری تولید علوفه، کاهش تلفات دام و صیانت از ذخایر ژنتیکی نژادهای بومی از اولویت‌های مشترک است. 

میرزاوند با تأکید بر ضرورت اقتصادی‌سازی تولیدات عشایری، افزود: پیگیری زنجیره ارزش گوشت قرمز و پشم با مشارکت مراکز پژوهشی، شرکت‌های دانش‌بنیان و فعالان صنایع مرتبط آغاز شده و استفاده از ظرفیت ایستگاه‌های تحقیقاتی برای توسعه فعالیت‌های تولیدی، پرواربندی و توانمندسازی جوانان عشایری نیز مورد توجه قرار گرفته است. 

رئیس سازمان امور عشایر ایران با اشاره به پیشرفت همکاری‌های کارشناسی در حوزه آموزش کارکنان، بهره‌برداران و توانمندسازی زنان عشایری، تأکید کرد: هدف از امضای این تفاهم‌نامه، محدودشدن همکاری‌ها به یک سند اداری نیست، بلکه برنامه‌های عملیاتی و توافق‌های اجرایی با مؤسسات تخصصی باید زمینه تحقق نتایج ملموس در مناطق عشایری را فراهم کند. 

پژوهش‌های سازمان تات باید به افزایش بهره‌وری و کاهش هزینه‌های تولید عشایر منجر شود 

غلامرضا گل‌محمدی، معاون وزیر جهاد کشاورزی و رئیس سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی نیز با تأکید بر جایگاه جامعه عشایری در تولید گوشت قرمز و تأمین امنیت غذایی کشور، رویکرد سازمان تات را حرکت از پژوهش صرف به سمت تحقیقات مسئله‌محور و اثربخش دانست. 

گل‌محمدی گفت: ارزش دانش تولیدشده زمانی مشخص می‌شود که به دست بهره‌بردار برسد و در افزایش بهره‌وری، کاهش هزینه‌های تولید و حفاظت از منابع پایه اثرگذار باشد. 

وی با اعلام آمادگی برای بهره‌گیری از ظرفیت گسترده علمی و تحقیقاتی سازمان تات، افزود: ۲۰ مؤسسه، ۳۴ مرکز و ۳۱۴ ایستگاه تحقیقاتی ظرفیت ارزشمندی برای توسعه پژوهش‌های کاربردی، آموزش‌های مهارتی، انتقال فناوری و پشتیبانی علمی از فعالیت‌های تولیدی جامعه عشایری فراهم کرده‌اند. 

گل‌محمدی با تأکید بر ضرورت تبدیل تفاهم‌نامه به قراردادهای اجرایی و پروژه‌های عملیاتی، خاطرنشان کرد: توانمندسازی زنان و جوانان عشایری، تقویت زنجیره ارزش تولیدات، توسعه آموزش و ترویج و اقتصادی‌کردن فعالیت‌های تولیدی باید از دستاوردهای این همکاری باشد تا نقش جامعه عشایری در پایداری امنیت غذایی کشور بیش از پیش تقویت شود. 

بر اساس مفاد تفاهم‌نامه، توسعه پژوهش‌های کاربردی، آموزش‌های تخصصی، ایجاد و پشتیبانی از مزارع الگویی، حفظ و انتقال دانش بومی، شناسایی تولیدکنندگان و کارآفرینان پیشرو و تقویت صنایع تبدیلی در چارچوب همکاری‌های مشترک دو سازمان قرار گرفت.

همچنین فرآوری محصولات لبنی و گیاهان دارویی، بسته‌بندی، بازاریابی و برندسازی محصولات عشایری از دیگر محورهای پیش‌بینی‌شده در این همکاری است. 

بر اساس این توافق، سازمان تات ظرفیت علمی، آموزشی و پژوهشی خود را برای پاسخگویی به نیازهای جامعه عشایری به‌کار می‌گیرد و سازمان امور عشایر ایران نیز با شناسایی اولویت‌ها، معرفی بهره‌برداران و تشکل‌های پیشرو، ارائه اطلاعات تخصصی و فراهم‌سازی امکانات میدانی، زمینه اجرای فعالیت‌های مشترک را تسهیل می‌کند. 

در این تفاهم‌نامه، تشکیل کارگروه مشترک حداکثر ظرف یک ماه و تدوین برنامه عملیاتی برای تعیین اولویت‌های اجرایی و پیگیری پیشرفت همکاری‌ها پیش‌بینی شده است.