از چالشهای صنعت تا گره تجارت با روسیه
به گزارش خبرنگار اقتصاد معاصر؛ روزنامههای مهم کشور در گزارشهای امروز خود به موضوعاتی از جمله موانع تجارت با روسیه، قیمت کود، پیامد جنگ بر اقتصاد کشورهای خلیجفارس و صنعت پرداختهاند.
روزنامه دنیای اقتصاد در گزارش ویژه خود با عنوان «رکود صنعت یکساله شد» به تداوم رکود یکساله در صنعت ایران و تشدید مشکلات تولیدکنندگان بهدلیل کاهش تقاضا، کمبود مواد اولیه و افزایش هزینههای تولید پرداخته و نوشته است: «رکود صنعت در مهرماه ۱۴۰۵ برای دوازدهمین ماه متوالی ادامه یافت و شاخص مدیران خرید بخش صنعت با ثبت عدد ۴۵.۷ همچنان در محدوده انقباضی باقی ماند. کاهش تولید، سفارشهای جدید و فروش محصولات نشان میدهد که بنگاههای صنعتی با ضعف تقاضا و محدودیت بازار مواجه هستند. در همین حال، موجودی مواد اولیه برای هجدهمین ماه متوالی کاهش یافته و شاخص قیمت خرید مواد اولیه با رسیدن به ۹۴.۳، بالاترین سطح هفت سال اخیر را ثبت کرده است. افزایش نرخ ارز، مشکلات واردات، محدودیت تخصیص ارز، دشواری تامین نهادهها و کمبود نقدینگی، فشار مضاعفی بر تولیدکنندگان وارد کرده است. از سوی دیگر، کاهش قدرت خرید مشتریان و تاخیر در وصول مطالبات، امکان فروش و تامین سرمایه در گردش را محدود کرده و موجب احتیاط بنگاهها در استخدام و سرمایهگذاری شده است. تداوم همزمان ضعف تقاضا و افزایش هزینههای تولید، حاشیه سود و توان فعالیت واحدهای صنعتی را کاهش داده است. خروج از این رکود به تسهیل تامین مواد اولیه، رفع موانع واردات، تامین پایدار انرژی، تقویت نقدینگی و افزایش تقاضای موثر در بازار نیاز دارد.»
روزنامه فرهیختگان با عنوان «وضعیت ارّه» در گزارش اقتصادی خود به پیامدهای اقتصادی جنگ علیه ایران و تداوم ناامنی در خلیجفارس بر اقتصاد کشورهای حاشیه جنوبی این منطقه و تهدید برنامههای توسعه اقتصاد پسانفتی آنها پرداخته و نوشته است: «تداوم وضعیت نه جنگ و نه صلح و همچنین تشدید درگیریها، اقتصاد کشورهای حاشیه جنوبی خلیجفارس را با خطر فروپاشی مواجه کرده است. اختلال در تنگه هرمز و افزایش ناامنی، برنامه این کشورها برای کاهش وابستگی به درآمدهای نفتی و توسعه اقتصاد پسانفتی را با مشکل روبهرو کرده است. افزایش ریسک سرمایهگذاری، خروج سرمایههای خارجی، کاهش گردشگری، لغو پروازها و افزایش چشمگیر هزینه حملونقل و بیمه نفتکشها از مهمترین پیامدهای جنگ به شمار میروند. همچنین وابستگی کشورهای منطقه به واردات مواد غذایی، امنیت غذایی آنها را در معرض تهدید قرار داده است. برآوردها نشان میدهد مجموع خسارت اقتصادی و فیزیکی جنگ برای کشورهای شورای همکاری خلیجفارس از ۹۹۰ میلیارد دلار فراتر میرود و کسری بودجه آنها تا سال ۲۰۳۰ به حدود ۴۷۵ میلیارد دلار خواهد رسید. در چنین شرایطی، کاهش و تعویق پروژههای بزرگ توسعهای، افزایش هزینههای دفاعی، استقراض و فشار بر منابع مالی دولتها، روند تحقق برنامههای اقتصادی و چشمانداز پسانفتی این کشورها را با اختلال جدی مواجه خواهد کرد.»
روزنامه جوان در گزارش اقتصادی خود با عنوان «جهش ۸ برابری قیمت کود» به افزایش شدید قیمت کودهای کشاورزی و ناکافی بودن یارانه دولتی برای حمایت از کشاورزان و حفظ امنیت غذایی کشور پرداخته و نوشته است: «افزایش شدید قیمت کودهای کشاورزی و تغییر شیوه پرداخت یارانه، مشکلات تازهای برای کشاورزان ایجاد کرده است. قیمت برخی کودها از حدود ۷۰۰ هزار تومان به ۷ میلیون تومان رسیده و دولت در مقابل، فقط یک میلیون تومان یارانه به کشاورزان پرداخت میکند؛ بنابراین هزینه نهایی همچنان بیش از هشت برابر گذشته است. در شیوه جدید، کشاورزان ابتدا باید کود را با قیمت آزاد خریداری کنند و سپس یارانه به حساب آنها واریز شود. این تصمیم در کنار تاخیر در پرداخت مطالبات گندمکاران، کاهش نرخ خرید تضمینی و کسر هزینه بیمه محصولات، فشار اقتصادی بر جامعه کشاورزی را افزایش داده است. همچنین کاهش قدرت خرید کشاورزان موجب شده برخی از آنها خرید یا مصرف کود را کاهش دهند که میتواند بر میزان تولید محصولات اساسی و امنیت غذایی کشور تاثیر منفی بگذارد. کارشناسان معتقدند حمایت یکمیلیونتومانی در برابر افزایش چندبرابری قیمت نهادهها کافی نیست و دولت باید در سیاستهای حمایتی خود بازنگری کند.»
روزنامه ایران با عنوان «تجارت با روسیه؛ گره کار کجاست؟» در گزارش اقتصادی خود به بررسی موانع و چالشهای توسعه تجارت ایران و روسیه و راهکارهای بهرهبرداری از ظرفیتهای اقتصادی و تجاری بازار روسیه پرداخته و نوشته است: «روابط اقتصادی ایران و روسیه در سالهای اخیر با امضای توافقنامههای مهم تجاری و راهبردی گسترش یافته اما ایران همچنان نتوانسته از ظرفیتهای بازار روسیه بهطور کامل بهرهبرداری کند. روسیه با حجم بالای واردات در زمینههایی مانند محصولات کشاورزی، مواد غذایی، ماشینآلات و کالاهای صنعتی، فرصت مناسبی برای توسعه صادرات ایران فراهم کرده است؛ با این حال، کشورهایی مانند چین، هند و ترکیه سهم بیشتری از این بازار را به خود اختصاص دادهاند. مهمترین موانع توسعه تجارت میان دو کشور، هزینههای بالای حملونقل، مشکلات تسویه بانکی، ضعف زیرساختهای تجاری، دشواریهای استاندارد و بازاریابی و پراکندگی اطلاعات آماری است. علاوه بر صادرات کالا، حوزههایی مانند گردشگری، حملونقل هوایی و خدمات مالی نیز ظرفیت بالایی برای همکاری دارند. برای استفاده موثر از این فرصتها، لازم است عملکرد توافقنامههای تجاری بهصورت دقیق ارزیابی شود و سامانهای برای پایش مستمر تجارت دو کشور ایجاد گردد تا میزان صادرات، سهم ایران از بازار روسیه، عملکرد رقبا و موانع انجام معاملات مشخص شود.»