از توجیه گرانی خودرو توسط آقای وزیر تا نظام‌های ارزی جدید

به گزارش خبرنگار اقتصاد معاصر؛ روزنامه‌های مهم کشور در گزارش‌های اقتصادی امروز خود به موضوعات مختلفی اعم از درآمد هر ایرانی، رفع فیلترینگ،تورم مواد غذایی، افزایش قیمت خوردو و کاهش سلطه دلار پرداخته اند.

روزنامه دنیای اقتصاد با عنوان «درآمد هر ایرانی ۸۰ درصد سال۹۰» با توجه به گزارش مرکز آمار به بررسی وضعیت درآمد خالص ملی سرانه در ایران در بازه زمانی ۱۳۹۰ تا ۱۴۰۲ پرداخته است. در این گزارش آمده است: «طبق گزارش مرکز آمار ایران درآمد خالص ملی سرانه از سال ۱۳۹۰ تا ۱۴۰۲ اعلام شده است. گزارش مرکز آمار نشان می‌دهد که درآمد هر ایرانی طی این ۱۳ سال ۲۰ درصد کاهش یافته و در سال ۱۴۰۲، درآمد ملی سرانه تنها ۸۰ درصد سال ۱۳۹۰ است. وضعیت درآمد سرانه با تاثیرات تحولات سیاسی و اقتصادی از جمله تحریم‌ها و اجرای برجام نوسان‌های زیادی داشته است. در سال ۱۳۹۶، درآمد سرانه نزدیک به میزان سال ۱۳۹۰ افزایش یافت، اما پس از آن به دلیل شرایط اقتصادی و تحریم‌ها، کاهش یافت. تحلیل‌ها نشان می‌دهد که درآمد سرانه ایران نسبت به کشور‌های همسایه مانند ترکیه که در این مدت درآمد سرانه‌اش ۹۵ درصد افزایش یافته، به طور قابل‌توجهی عقب‌افتاده است. دنیای اقتصاد تاکید دارد که بهبود شرایط دیپلماسی و اقدامات مناسب سیاستگذاران می‌تواند به افزایش درآمد سرانه و بهبود رفاه خانوار‌ها کمک کند.»

روزنامه شرق عنوان «یک‌صدایی استارتاپ‌ها برای پایان فیلترینگ» را برای گزارش خود انتخاب کرده و به بررسی تاثیرات فیلترینگ اینترنت و شبکه‌های اجتماعی در ایران بر کسب‌وکار‌ها و کاربران می‌پردازد. این روزنامه بیان دارد: «دو دهه فیلترینگ در ایران به جای حمایت از پلتفرم‌های داخلی، باعث آسیب به کاربران و کسب‌وکار‌ها شده است. رسول جلیلی، عضو شورای عالی فضای مجازی، به دفاع از فیلترینگ پرداخته و ادعا کرده که این محدودیت‌ها موجب رشد کسب‌وکار‌های داخلی شده است. اما این ادعا با انتقاد شدید از سوی بخش‌های مختلف کسب‌وکار مواجه شده است. بسیاری از استارتاپ‌ها و کسب‌وکار‌ها عنوان کرده‌اند که فیلترینگ به جای کمک، باعث خسارت‌های میلیاردی و اختلال در کسب‌وکارشان شده است. بر اساس گزارشات، خسارت فیلترینگ در ایران روزانه بین ۳۱.۵۷ تا ۵۸.۳ میلیون دلار برآورد شده است و بسیاری از کسب‌وکار‌ها با کاهش فروش و افزایش هزینه‌ها مواجه شده‌اند. همچنین، آمار‌های دیگری نشان می‌دهند که با وجود فیلترینگ، کاربران همچنان از فیلترشکن‌ها استفاده می‌کنند تا به شبکه‌های اجتماعی و خدمات خارجی دسترسی پیدا کنند. استفاده از پلتفرم‌های داخلی به شدت پایین‌تر از پلتفرم‌های خارجی است و کاربران به رغم محدودیت‌ها، ترجیح می‌دهند از خدمات معروف خارجی استفاده کنند. مدیران کسب‌وکار‌ها معتقدند که محدودیت‌ها به جای کمک به رشد، فقط ضرر به همراه دارد و تأکید می‌کنند که فضای رقابتی سالم و آزاد برای رشد و توسعه لازم است.»

روزنامه اعتماد در گزارش خود به افزایش تورم غذایی در ایران در آبان ماه سال جاری پرداخته است و عنوان «زنگ خطر تورم خوراکی‌ها در آبان ماه» را برای آن برگزیده است. این گزارش عنوان کرد: «طبق اعلام مرکز آمار ایران، تورم غذایی در آبان ماه سال جاری افزایش یافته و فشار بیشتری بر خانوار‌های روستایی و دهک‌های فقیر وارد کرده است. گزارش اخیر این مرکز نشان می‌دهد که تورم ماهانه به ۲.۸ درصد رسیده و بخش عمده‌ای از آن به افزایش قیمت خوراکی‌ها و آشامیدنی‌ها مربوط می‌شود که در این گروه، تورم ماهانه به ۳.۶ درصد رسیده است. در حالی که تورم سالانه به ۳۳.۱ درصد کاهش یافته، تورم نقطه‌ای (مقایسه آبان سال جاری با آبان سال گذشته) به ۳۲.۵ درصد رسید. افزایش قیمت‌های خوراکی فشار بیشتری بر خانوار‌های روستایی می‌آورد، زیرا سهم خوراکی‌ها در سبد هزینه آنان بیشتر است، به طوری که تورم برای این خانوار‌ها ۴ درصد و برای خانوار‌های شهری ۳.۵ درصد بوده است. حجم کسری بودجه کشور نیز به عنوان یکی از دلایل تداوم تورم مطرح شده است. در آبان ماه، برخی کالا‌ها مانند حبوبات و لبنیات با افزایش قیمت مواجه شدند و استان‌های مرزی نیز تورم بالاتری نسبت به میانگین کشور داشتند. به عنوان مثال، استان کردستان شاهد ۶.۱ درصد افزایش در قیمت خوراکی‌ها بود. این وضعیت نگرانی‌هایی را درباره دستیابی به هدف‌گذاری نرخ تورم زیر ۳۰ درصد تا پایان سال به همراه دارد.»

روزنامه وطن امروز در گزارش اقتصادی خود به بررسی وضعیت قیمت خودرو‌های داخلی در ایران و ادعا‌های وزیر صنعت، معدن و تجارت درباره افزایش قیمت‌ها پرداخته و عنوان «توجیه گرانی» را انتخاب کرده است. در این گزارش آمده است: «وزیر صنعت، معدن و تجارت ایران، سیدمحمد اتابک، ادعا کرده که قیمت خودرو‌های داخلی در ۱۸ ماه گذشته افزایش نداشته است، ولی بررسی‌ها نشان می‌دهد که قیمت اکثر خودرو‌ها چندین بار افزایش یافته است. این وزیر در تلاش است تا افزایش قیمت‌ها را به مصوبات دولت قبلی نسبت دهد. تحلیل‌ها نشان می‌دهند که قیمت خودرو‌هایی مانند سورن و پژو پارس به طور قابل توجهی افزایش یافته است و حتی خودرو‌هایی مانند پژو ۲۰۷ در ۲ روز گذشته ۳۵ درصد رشد قیمت داشته‌اند. وزیر همچنین به حمایت از خودروسازان پرداخته و ادعا کرده که قیمت خودرو نسبت به تورم تغییر نکرده است. در عین حال، صنعت خودرو با مشکلاتی از جمله کیفیت پایین و نبود رقابت مواجه است. خودروسازان به دلیل عدم رقابت، با افزایش قیمت‌ها و به کارگیری شگرد‌های مختلف مانند افزودن آپشن‌ها، قیمت محصولات خود را بالا برده‌اند. در نهایت، به نظر می‌رسد که بازار خودرو به دلیل دلالی و عدم کنترل مناسب، در وضعیتی بحرانی قرار دارد و وزیر باید ابتدا به مساله کیفیت و رقابتی شدن صنعت خودروسازی بپردازد و سپس به موضوع قیمت‌ها توجه کند.»

«وزنه گشایی در سایه سلطه دلار» عنوان روزنامه فرهیختگان بود که درباره روند تضعیف دلار در تجارت جهانی و انتقال به سمت نظام‌های ارزی جدید پرداخته است: «پس از شروع جنگ اوکراین و تحریم‌های اقتصادی، کشور‌هایی مانند چین و روسیه به دنبال کاهش وابستگی به دلار هستند و اکنون بخش زیادی از تجارت خود را با ارز‌های ملی انجام می‌دهند. گروه بریکس نیز به تازگی از یک سامانه تسویه ارزی جدید و ارز بریکس رونمایی کرده است که می‌تواند جایگزین دلار در مبادلات جهانی شود. برخلاف برخی انتظارات، بعید به نظر می‌رسد که دلار به‌زودی سلطه خود را در تجارت جهانی از دست بدهد. به رغم روند‌های دلارزدایی، به دلیل نبود زیرساخت‌های لازم و هماهنگی بین اعضای بریکس، تحقق این موضوع ممکن نیست. کارشناسان اقتصادی در این زمینه معتقدند که به‌دست آوردن توافقات دوجانبه و تسهیل تجارت با ارز‌های ملی می‌تواند به افزایش قدرت مانور کشور‌ها در برابر تحریم‌ها کمک کند، اما هنوز تا تحقق اهداف کامل فاصله زیادی وجود دارد. همچنین اشاره شده که کشور‌هایی که وابسته به نظام اقتصادی آمریکا هستند، ممکن است در فرآیند بریکس مانع ایجاد کنند. در نهایت، موفقیت بریکس‌پی و ارز بریکس به ایجاد یک نظام مالی عمیق و همکاری بیشتر میان کشور‌های عضو بستگی دارد، که می‌تواند به کاهش وابستگی به دلار و تقویت اقتصاد آنها کمک کند.»