یادداشت اختصاصی - صفحه 7

یادداشت اختصاصی
رامین غدیری، پژوهشگر اقتصادی
با بازگشایی بورس پس از جنگ ۱۲ روزه ایران و اسرائیل، بازار سرمایه با ریزشی سنگین و فشار فروش بی‌سابقه مواجه شد؛ به‌ طوری که ۹۹ درصد نمادها در صف فروش قفل شدند.
کد خبر: ۲۷۵۶۵    تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۴/۱۳

بهرام بهرامی، مدرس و پژوهشگر
در کشوری که تورم افسارگسیخته تبدیل به بخشی از زندگی روزمره مردم شده است، دیگر فقر فقط دامن بیکاران را نمی‌گیرد؛ بلکه امروز «شاغلان فقیر» نیز به واقعیتی تلخ در اقتصاد ایران تبدیل شده‌اند.
کد خبر: ۲۷۰۸۲    تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۴/۰۸

محمدحسین کشاورزی، دانش‌پژوه کشاورزی
تجربه جنگ‌ها نشان می‌دهد زیرساخت‌های غیرنظامی، از جمله مراکز درمانی و امدادی و کارخانه‌های تولید مواد غذایی، از تیررس دشمن در امان نیستند. با این پیش‌زمینه، به‌هم‌زدن امنیت غذایی نیز در آستانه تبدیل‌‌ به یکی از نخستین اهداف جنگ ترکیبی است؛ جایی که پدافند غیرعامل دیگر فقط یک توصیه امنیتی نیست، بلکه یک الزام حیاتی برای بقا و تاب‌آوری ملی است.
کد خبر: ۲۷۰۲۶    تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۴/۰۸

محمدطاهر رحیمی، پژوهشگر اقتصادی
با پایان جنگ ۱۲ روزه ایران و اسرائیل، چرخش تاریخی در راهبردهای نظامی و اقتصادی منطقه رقم خورد؛ جایی که عملیات «وعده صادق ۳» فقط یک پاسخ موشکی نبود، بلکه ضربه‌ای سیستماتیک و چندلایه به اکوسیستم اقتصادی اسرائیل بود، این عملیات، معادله جنگ را از حوزه نظامی صرف به عمق زیرساخت‌های انرژی، فناوری، حمل‌ونقل، دانش و سرمایه‌گذاری دشمن کشاند و مفهوم «له‌شدن رژیم صهیونیستی» را به واقعیت میدانی بدل ساخت.
کد خبر: ۲۶۹۷۰    تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۴/۰۷

احمد حسن‌پور، پژوهشگر اقتصادی
در نبود ناظر مقتدر، نظام بانکی به جای پیشران رشد اقتصادی، به کانون ناترازی، بدبانکی و بی‌ثباتی تبدیل می‌شود. بانک مرکزی ایران که باید چشم بیدار نظام پولی باشد، به‌ دلیل ضعف قانونی، تعارض نهادی و نبود اقتدار اجرایی، از ایفای نقش موثر نظارتی بازمانده است؛ وضعیتی که سلامت مالی کشور را در معرض تهدیدی جدی قرار داده است.
کد خبر: ۲۶۵۶۳    تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۴/۰۲

رامین غدیری، پژوهشگر اقتصادی
مساله ناترازی برق در ایران و کمبود منابع مالی برای توسعه زیرساخت‌ها، لزوم بهره‌گیری از ابزارهای نوین تامین مالی را بیش از گذشته نمایان کرده است. در این میان، بازار سرمایه می‌تواند با استفاده از ابزارهایی مانند اوراق سبز، صندوق‌های پروژه و قراردادهای خرید تضمینی برق، نقش تعیین‌کننده‌ای در جذب سرمایه و رفع شکاف تولید و مصرف ایفا کند؛ تجربه کشورهای پیشرفته نیز نشان می‌دهد که توسعه مالی صنعت برق بدون مشارکت فعال بازار سرمایه ممکن نیست.
کد خبر: ۲۶۵۵۶    تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۴/۰۲

هادی پارسا، پژوهشگر حکمرانی اقتصادی
در دورانی که تحریم‌ها به ابزار دائمی جنگ اقتصادی بدل شده‌اند، تاب‌آوری در برابر آنها نیازمند سازوکارهای دقیق و نهادی است؛ تجربه متفاوت ایران و روسیه در مواجهه با فشارهای مالی غرب، اهمیت استقلال واقعی بانک مرکزی، سیاست ارزی منعطف، شفافیت اطلاعاتی و زیرساخت‌های پرداخت مستقل را برجسته کرده است. در حالی که روسیه با معماری نهادی منسجم توانست تورم را مهار و ثبات پولی را بازگرداند، ایران هنوز در نیمه راه اصلاحات مانده و در معرض آسیب‌پذیری مکرر قرار دارد.
کد خبر: ۲۶۳۹۳    تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۳/۳۱

رامین غدیری، پژوهشگر اقتصادی
اوراق قرضه سبز، به‌ عنوان یکی از نوآورانه‌ترین ابزارهای مالی جهان، به بازیگری کلیدی در تامین مالی پروژه‌های زیست‌محیطی و توسعه صنعت برق پاک تبدیل شده‌اند. این ابزار با جذب سرمایه‌ از بازارهای مالی بین‌المللی، مسیر گذار به انرژی‌های تجدیدپذیر را هموار کرده و در بسیاری از کشورها، به‌ویژه در اروپا، آمریکا و آسیا، موجب رشد چشمگیر ظرفیت تولید برق، کاهش آلایندگی و افزایش شفافیت مالی شده است.
کد خبر: ۲۶۳۸۴    تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۳/۳۱

گیتی صادقیان، پژوهشگر اقتصادی
قراردادهای پیش‌فروش ارز، به‌عنوان ابزار مشتقه، می‌توانند به بانک مرکزی در مدیریت نوسانات ارزی و کاهش اثرات شوک‌های ناگهانی کمک کنند، ضمن اینکه نگرانی‌های صادرکنندگان و واردکنندگان را نیز تا حدی برطرف می‌سازند. این قراردادها با فراهم کردن امکان معامله ارز در آینده با نرخ مشخص، ریسک نوسانات ارزی را برای طرفین کاهش داده و نقدینگی ریالی صادرکنندگان را تامین می‌کنند.
کد خبر: ۲۶۲۰۷    تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۳/۲۸

دانیال داودی، پژوهشگر توسعه اقتصادی
جنگ اخیر میان ایران و رژیم صهیونیستی، برخلاف برآوردهای اولیه تل‌آویو، نه‌ فقط به اهداف نظامی ادعایی این رژیم دست نیافته، بلکه با تحمیل روزانه نزدیک به یک میلیارد دلار هزینه مستقیم و وارد آمدن خسارات گسترده به زیرساخت‌های حیاتی مانند پالایشگاه‌ها، نیروگاه‌ها و میادین گازی، تبدیل به بحرانی اقتصادی برای اسرائیل شده که ادامه آن می‌تواند موجودیت این رژیم را بیش از پیش به مخاطره بیندازد.
کد خبر: ۲۶۱۲۸    تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۳/۲۷

محمدطاهر رحیمی، پژوهشگر اقتصادی
در آستانه رای‌گیری مجلس شورای اسلامی برای بررسی صلاحیت وزیر پیشنهادی امور اقتصادی و دارایی دولت چهاردهم، توجه‌ها به برنامه‌ها و رویکردهای سیدعلی مدنی‌زاده جلب شده است؛ چهره‌ای که با نگاهی تحلیلی و ساختارمند، تورم را برخاسته از ناترازی‌های مالی و پولی می‌داند و مقابله با آن را از مسیر ثبات ارزی، جذب سرمایه‌گذاری خارجی و تقویت نقش تنظیم‌گر دولت پیگیری می‌کند.
کد خبر: ۲۵۹۷۶    تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۳/۲۵

محمدطاهر رحیمی، سیاست‌پژوه اقتصادی
در میانه تنش‌های منطقه‌ای و تشدید درگیری‌ها در غزه، سفر نماینده ویژه پادشاه عربستان سعودی به تهران و دیدار وی با رهبر انقلاب، نقطه عطفی در روابط دو رقیب سنتی خلیج فارس رقم زد. این تحول دیپلماتیک، در ادامه مسیر آغاز شده از توافق پکن، نشان‌دهنده چرخش راهبردی عربستان از تقابل به تعامل با ایران است؛ تغییری که ریشه‌های آن را نه‌ فقط در تحولات سیاسی، بلکه باید در معادلات اقتصادی و وابستگی عمیق سعودی‌ها به امنیت صادرات نفت جست‌وجو کرد.
کد خبر: ۲۵۶۲۳    تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۳/۲۱

حجت بین‌آبادی، پژوهشگر حوزه بودجه و مالی
بورس شانگهای در مسیر تبدیل به بازوی نوآور مالی چین، در حالی رکوردهای تازه‌ای در ارزش بازار و سهم از تامین مالی اقتصاد ثبت می‌کند که بررسی تجربیات ساختاری آن می‌تواند آینه‌ای پیش‌رو برای بورس تهران باشد. نگاهی به سه ابزار مالی کلیدی یعنی بازار STAR، اوراق قرضه قابل تبدیل و صندوق‌های پروژه‌محور زیرساختی (C-REITs)، نشان می‌دهد چگونه چین توانسته مسیرهای تازه‌ای برای پیوند بازار سرمایه با اقتصاد واقعی و فناوری‌های نوآورانه ایجاد کند.
کد خبر: ۲۵۵۴۷    تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۳/۲۰

عباس صابری، پژوهشگر اقتصادی
خلق پول توسط بانک‌های خصوصی، گرچه می‌تواند ابزاری برای تحریک رشد اقتصادی باشد اما در صورت نبود نظارت موثر از سوی بانک مرکزی، به یکی از مهم‌ترین عوامل بی‌ثباتی مالی و افزایش تورم تبدیل می‌شود؛ موضوعی که به دلیل ضعف‌های نظارتی، عدم شفافیت و تداخل نهادی، اکنون به چالشی جدی در نظام بانکی ایران بدل شده است.
کد خبر: ۲۵۱۶۹    تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۳/۱۷

امیرحسین نامنی، پژوهشگر اقتصادی
بانک‌ها در اقتصاد، نقش رگ‌های حیاتی را دارند اما وقتی برخی از آن‌ها به جای پمپاژ نقدینگی سالم، خود به منبع آلودگی نظام بانکی تبدیل می‌شوند، نه‌ فقط کمکی به رشد اقتصادی نمی‌کنند، بلکه کل ساختار مالی کشور را با تهدیدی مزمن و خزنده مواجه می‌سازند. این دسته از بانک‌ها که در ادبیات مالی «بدبانک» یا «زامبی‌بانک» نامیده می‌شوند، نماد اختلالی عمیق در سیاست‌گذاری، نظارت و شفافیت نظام بانکی‌اند.
کد خبر: ۲۵۱۱۳    تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۳/۱۶

کیارش عرب عامری، پژوهشگر اقتصادی
ناترازی بانکی اگرچه لزوما به معنای بحران نیست اما در صورت مزمن و گسترده شدن، می‌تواند به تهدیدی جدی برای ثبات مالی و اقتصادی کشور بدل شود. آنچه امروز در نظام بانکی ایران مشاهده می‌شود، نشانه‌هایی از یک ناترازی ساختاری است که ریشه در دهه‌ها سیاست‌گذاری نادرست، ضعف نظارت و رقابت مخرب دارد؛ پدیده‌ای که نه با انضباط صرف، بلکه با اصلاحات عمیق و هوشمندانه قابل مدیریت است.
کد خبر: ۲۵۰۸۱    تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۳/۱۵

هادی پارسا، پژوهشگر اقتصادی
در حالی‌ که چشم امید بسیاری از سیاست‌گذاران به رفع تحریم‌ها و افزایش درآمدهای نفتی دوخته شده، شواهد اقتصادی و تجربیات گذشته هشدار می‌دهند که بدون اصلاحات نهادی و بهبود حکمرانی، هر جهش ارزی می‌تواند به تورم و فرار سرمایه بینجامد.
کد خبر: ۲۴۴۹۳    تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۳/۰۹

امیرحسین نامنی، پژوهشگر اقتصادی
در حالی‌ که واژه «ناترازی» به یکی از پرکاربردترین اصطلاحات این روزهای ادبیات بانکی کشور تبدیل شده اما بسیاری از تحلیل‌ها هنوز در تفکیک دقیق آن با مفهوم «بدبانک» دچار ابهام هستند؛ غفلتی که می‌تواند به اشتباه در سیاست‌گذاری، تداوم حیات مصنوعی بانک‌های بحران‌زا و سرایت ریسک به کل شبکه بانکی منجر شود.
کد خبر: ۲۴۴۹۲    تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۳/۰۹

محسن فاطمی، پژوهشگر اقتصادی
در دنیای پیچیده و رقابتی تجارت بین‌الملل، رایزنان بازرگانی به عنوان پیشانی دیپلماسی اقتصادی کشورها ایفای نقش می‌کنند اما موفقیت این ماموریت مهم، بیش از هر چیز به شیوه انتخاب و کیفیت نیروهای اعزامی بستگی دارد.
کد خبر: ۲۴۴۹۱    تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۳/۰۹

محسن فاطمی، کارشناس ارشد اقتصاد
با وجود بیش از ۵۸۰۰ کیلومتر خط ساحلی و ظرفیت‌های گسترده در حوزه‌هایی همچون شیلات، گردشگری، انرژی‌های نو و تجارت دریایی در کشورمان، مناطق جنوبی ایران همچنان با چالش‌های توسعه‌نیافتگی، فقر و کمبود زیرساخت مواجه هستند، در حالی که اقتصاد دریا می‌تواند محرک اصلی توسعه پایدار در این مناطق باشد.
کد خبر: ۲۳۲۹۱    تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۲/۲۸

گزارش
گزارش

افزایش صادرات نفت آمریکا هم نتوانست بحران کمبود انرژی جهان را جبران کند

افزایش بی‌سابقه صادرات نفت آمریکا به آسیا در پی اختلال شدید عرضه ناشی از درگیری‌ها و بسته شدن تنگه هرمز، نتوانسته شکاف بزرگ ایجادشده در بازار جهانی انرژی را پر کند و توازن عرضه و تقاضا همچنان به‌ شدت برهم خورده است.

اقتصاد معاصر گزارش می‌دهد

زلزله ارزی در بازار نفت؛ آیا پترویوآن ستون پترودلار را می‌لرزاند؟

در حالی که نشانه‌های تغییر در نظم مالی جهان یکی‌یکی آشکار می‌شوند، بازار انرژی به صحنه اصلی رقابت ارزی تبدیل شده است؛ جایی که تلاش چین برای پیوند زدن تجارت نفت به یوآن، به ‌تدریج انحصار تاریخی دلار را به چالش می‌کشد و موازنه قدرت اقتصادی را از غرب به شرق سوق می‌دهد.

اقتصاد معاصر گزارش می‌دهد

بازتعریف امنیت غذایی ایران با تکیه بر پاکستان در شرایط جنگی

در میانه جنگ آمریکایی-صهیونی علیه ایران و افزایش ریسک مسیرهای حمل‌ونقل، پاکستان با ظرفیت بالای تولید در برنج، گوشت و غلات و مزیت‌های جغرافیایی و زمانی(زمان ترانزیت) به یک تکیه‌گاه راهبردی برای امنیت غذایی ایران تبدیل می‌شود. توسعه تجارت هدفمند، تهاتر انرژی با کالاهای اساسی و کشاورزی قراردادی می‌تواند شبکه تامین ایران را در برابر اختلالات جنگی پایدار...

اقتصاد معاصر بررسی می‌کند

بازخوانی یک الگوی تکرارشونده در نظم ژئوپلیتیک؛ غرب در هرمز طعم تلخ سوئز را چشید

در شرایطی که تنش‌های ژئوپلیتیک در خاورمیانه بار دیگر در حال تشدید است و تنگه هرمز به‌ عنوان یکی از گلوگاه‌های حیاتی تجارت جهانی در کانون توجه قرار گرفته، بازخوانی تجربه بحران سوئز در سال ۱۹۵۶ می‌تواند تصویری روشن‌تر از الگوهای تکرارشونده قدرت، مداخله خارجی و پیامدهای ناخواسته آن ارائه دهد؛ الگویی که نشان می‌دهد چگونه یک رویارویی خارجی می‌تواند به بازتعریف...

یادداشت و تحلیل
یادداشت و تحلیل
مهدی بابازاده، پژوهشگر اقتصادی

کاهش تدریجی اتکا به تنها یک ارز مسلط؛ آغاز آرام تجارت جهانی با یوآن

در میانه تنش‌های ژئوپلیتیک و شوک‌های تازه بازار انرژی، یک پرسش کلیدی دوباره به صدر تحلیل‌ها بازگشته است؛ آیا جهان می‌تواند از وابستگی به دلار فاصله بگیرد و به سمت یوآن حرکت کند؟ آنچه امروز در حال وقوع است، آغاز یک جابه‌جایی تدریجی به سوی نظمی چندارزی‌ست، مسیری که در آن یوآن آرام‌آرام جای خود را در تجارت، تامین مالی و تسویه‌های بین‌المللی باز می‌کند.

محمدطاهر رحیمی، کارشناس اقتصادی

از توهم «سوریه‌سازی» تا دکترین «موازنه امنیت» و جهانی‌سازی هزینه‌ها

در حالی‌که تقابل ایران و غرب از یک رویارویی کلاسیک فراتر رفته و به جنگی ترکیبی و چندلایه تبدیل شده، بررسی سه فاز اصلی این تقابل -از پروژه براندازی سریع تا استحاله نهادی و نهایتا فرسایش زیرساختی- نشان می‌دهد راهبردهای دشمن هر بار با تغییر شکل اما با هدف ثابت تضعیف ایران دنبال شده‌اند.

حجت بین‌آبادی، پژوهشگر حوزه بودجه و مالی

تنگه هرمز و لرزه بر خطوط تولید خودروسازان جهان

بسته‌ شدن تنگه هرمز در پی تشدید درگیری‌های نظامی، صنعت جهانی خودرو را وارد بحرانی کم‌سابقه کرده است؛ بحرانی که با اختلال در شریان حیاتی انرژی و لجستیک، زنجیره تامین خودروسازان از آسیا تا اروپا را فلج کرده و هم‌زمان با جهش هزینه حمل‌ونقل و قیمت سوخت، بازارهای مصرف را نیز با شوک قیمتی و تغییر الگوی تقاضا مواجه ساخته است.

جعفر صارمی، پژوهشگر اقتصادی

جنگ و فرصت اقتصاد مقاومتی برای گذار از تمرکزگرایی

جنگ اخیر نشان داد آنچه سال‌ها به‌ عنوان مزیت توسعه‌ای تلقی می‌شد -از تمرکز صنعتی و شهری تا وابستگی به شریان‌های محدود- در شرایط بحران می‌تواند به پاشنه‌آشیل اقتصاد تبدیل شود. اکنون، در میانه یک بیدارباش راهبردی، بازطراحی معماری اقتصاد ایران بر پایه «پراکندگی، شبکه‌ای شدن و تاب‌آوری» نه یک انتخاب، بلکه ضرورتی اجتناب‌ناپذیر است.

گفت وگو
گفت وگو
رئیس کمیسیون انرژی مجلس در گفت‌و‌گو با اقتصاد معاصر:

ترامپ ادعاهایی دارد که خودش باور ندارد؛ دورزدن تحریم صادرات نفت را بلدیم

رئیس کمیسیون انرژی مجلس با بیان اینکه آمریکا مدعی نابودی انرژی هسته‌ای ماست، اما می‌گوید بیایید درباره هسته‌ای مذاکره کنیم، گفت: ایران ۴۷ سال تجربه تحریم داد و همواره راه مقابله با فشار‌های خارجی را آموخته است؛ تحریم‌ها و فشار‌های هسته‌ای در طول این سال‌ها مسیر و راهکار‌های مقابله با دشمن را به ما نشان داده است.

عضو کمیسیون انرژی مجلس در گفت‌و‌گو با اقتصاد معاصر

تا چند روز آینده مشکل صف‌های سوخت بندرعباس حل می‌شود

عضو کمیسیون انرژی مجلس شورای اسلامی گفت: با مدیرعامل شرکت ملی پالایش و پخش فرآورده‌های‌ نفتی صحبت کردم تا استان‌ها بتوانند میزان کارت‌های سوخت آزاد در جایگاه‌ها را افزایش دهند. قول دادند که با مصوبه شورای تامین استان و اختیارات استاندار، این مشکل ظرف یک الی دو روز آینده حل شود و طول صف‌ها کاهش یابد.

عضو کمیسیون عمران مجلس در گفت‌و‌گو با اقتصاد معاصر خبر داد

واکاوی صنایع فولادی و پتروشیمی در جلسه مجلس و صمت؛ میل‌گرد ارزان‌ می‌شود

عضو کمیسیون عمران مجلس گفت: پس از حمله رژیم اسرائیل و آمریکا به صنایع پتروشیمی و فولادی ما، گرانی‌هایی بر برخی کالاها اعمال شده است که بیشتر سوء استفاده و جو روانی‌ست؛ در کمیسیون عمران بادست‌اندرکاران صنایع فولادی و پتروشیمی و وزارت صمت، جلسه‌ای داشتیم که عنوان شد قیمت‌هایی که این روزها گفته می‌شود، بخش زیادی از آن ناشی از همین جو روانی است و وزیر صمت...

عضو هیات نمایندگان اتاق بازرگانی ایران در گفت‌وگو با اقتصاد معاصر

مجلس در تصویب قوانین بخش خصوصی را دخیل کند

عضو هیات نمایندگان اتاق بازرگانی ایران گفت: فعالان اقتصادی، مشتاقانه آماده ارائه مشورت و کمک به دولت هستند اگر این دو بال اقتصاد کشور در کنار هم قرار گیرند و به یک هم‌صدایی برسند، به سرعت می‌توانیم آثار نوسانات اخیر را پشت سر بگذاریم و به شکوفایی برسیم؛ بخش خصوصی آماده است تا با هم‌افزایی و تعامل با دولت، مسیر رشد صنایع پایه نظیر فولاد و پتروشیمی را...